ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search

ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია — საქართველოს ეკლესია-მონასტრები, ციხესიმაგრეები, სასახლეები, საცხოვრებელი სახლები, ხიდები, კოშკები და სხვა ძეგლები, რომელთაც მინიჭებული აქვთ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლის სტატუსი. 2013 წლამდე ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიას ძეგლს ანიჭებდა საქართველოს პრეზიდენტი, ხოლო 2013 წლიდან — საქართველოს მთავრობა.

აქ წარმოდგენილია ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სია მხარეების მიხედვით. გარდა ამისა სიაში ნაჩვენებია წითელი ხიდი და რაბათის უბანი, რომელთაც ცოტა მოგვიანებით მიენიჭათ კულტურის უძრავი ძეგლის სტატუსი.

2009 წლის 24 ნოემბერს კულტურის უძრავი ძეგლის სტატუსი მიენიჭათ და ამ სიაში არ არის ნაჩვენები თბილისის რამდენიმე შენობა[1]. 2013 წელს კი ამ სიას დაემატა 3 კულტურის უძრავი ძეგლი ხელვაჩაურისა და შუახევის მუნიციპალიტეტებიდან.[2]

2013 წლის საქართველოს პრეზიდენტის, მიხეილ სააკაშვილის 563-ე ბრძანებულების თანახმად ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის კულტურის უძრავი ძეგლების სიიდან ამოიღეს საყდრისის საბადოები[3].

სექციების სია

თბილისი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Ateshgah of Tbilisi 2009.jpg ათეშგა[4] III-IV საუკუნეები თბილისი

აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

გაგრის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Anacopia church.jpg გაგრის ეკლესია VI-VII საუკუნეები გაგრა
2 2014 Picunda, Sobór św. Andrzeja (07).jpg ბიჭვინთის ტაძარი X საუკუნე, შუა საუკუნეები ბიჭვინთა
3 Gantiadi, Georgia — Gantiadi Temple.jpg განთიადის ტაძარი VII საუკუნე განთიადი

გუდაუთის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Novoafonsky monastyr.jpg ახალი ათონის მონასტერი IX-X, XIX საუკუნეები ახალი ათონი
2 ივერიის მთის მონასტერი VIII-IX, XIX საუკუნეები ახალი ათონი, ივერიის მთა
3 აჭანდარის დოლმენები ძვ. წ. II ათასწლეულის I ნახევარი აჭანდარა
4 ბზიფის ციხე შუა საუკუნეები კალდახვარა
5 Lykhny temple.jpg ლიხნის ღვთისმშობლის ტაძარი X-XI საუკუნეები, XIX საუკუნე ლიხნი
6 ეკლესია აბა-ათა განვითარებული შუა საუკუნეები ლიხნი

გულრიფშის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Dranda cathedral.jpg დრანდის ტაძარი VI-VII საუკუნეები დრანდა

ოჩამჩირის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Bedia1.jpg ბედიის მონასტერი X-XIV საუკუნეები აგუბედია
2 ილორის ტაძარი.JPG ილორის ეკლესია XI საუკუნე ილორი
3 Mokvi-church.jpg მოქვის ეკლესია X საუკუნე მოქვი

სოხუმის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Beslet bridge.JPG ბესლეთის ხიდი XII-XIII საუკუნეები ბესლეთი
2 2014 Suchum, Ruiny antycznej Dioskurii.jpg დიოსკურიის ციხე ძვ. წ. II საუკუნე სოხუმი

აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ქალაქი ბათუმი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Gonio Castle.jpg გონიოს ციხე გვიანი ანტიკური ხანა; XVII ს. გონიო
2 გრაფინია ფესენკოს აგარაკი XX საუკუნის დასაწყისი მახინჯაური

ქედის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ახოს ჯამე გვიანი შუა საუკუნეები ახო
2 Dandalo bridge, Adjara, Georgia.jpg დანდალოს ხიდი XI–XII სს. დანდალო
3 მახუნცეთის ხიდი.JPG მახუნცეთის ხიდი XI-XII სს. ქვედა მახუნცეთი
4 ცხმორისის ხიდი გვიანი შუა საუკუნეები ცხმორისი
5 წონიარისის ხიდი გვიანი შუა საუკუნეები წონიარისი

ქობულეთის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 კვირიკეს ჯამე გვიანი შუა საუკუნეები კვირიკე
2 Petra-cixisdziri (3).JPG პეტრას ციხე VI ს.; შუა საუკუნეები ციხისძირი

შუახევის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ვარჯანაულის ხიდი გვიანი შუა საუკუნეები ვარჯანაული
2 Purtio bridge, Adjara, Georgia.jpg ფურტიოს ხიდი XI-XII სს. ზამლეთი
3 ხაბელაშვილების ხიდი XVIII ს. ხაბელაშვილები

ხელვაჩაურის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ქოქოლეთის ხიდი XVIII ს. ქოქოლეთი , მდ. მაჭახელაზე
2 ცხემლარას ხიდი გვიანი შუა საუკუნეები ცხემლარა
3 მახოს ხიდი გვიანი შუა საუკუნეები მახო

ხულოს მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ბეღლეთის ჯამე გვიანი შუა საუკუნეები ბეღლეთი
2 დიდაჭარის ჯამე გვიანი შუა საუკუნეები დიდაჭარა
3 ოქრუაშვილების ხიდი გვიანი შუა საუკუნეები ოქრუაშვილები
4 Skhalta cathedral-1.jpg სხალთის ტაძარი XIII ს.; გვიანი შუა საუკუნეები ყინჩაური
5 ხიხაძირის ციხე შუა საუკუნეები ხიხაძირი

გურიის მხარე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ლანჩხუთის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Georgia Sameba Jikheti monastery church central dome mural Christ.jpg ჯიხეთის მონასტერი შუა საუკუნეები ჭყონაგორა

ოზურგეთის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Achis eklesia.jpg აჭის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები აჭი
2 Likhauris eklesia.jpg ლიხაურის ეკლესია 1422 წ.; შუა საუკუნეები ლიხაური
3 Shemoqmedi.jpg შემოქმედის ეკლესია შუა საუკუნეები; XVI ს.; 1831 წ. შემოქმედი
4 Yermakov. Jumati monastery, 1877-1878.JPG ჯუმათის ეკლესია შუა საუკუნეები ძირიჯუმათი

ჩოხატაურის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Gora Berejouli Park.JPG გორაბერეჟოულის ბაღი XVIII–XIX სს. გორაბერეჟოული
2 Eristavi Castle in Gora.JPG გორაბერეჟოულის სასახლე შუა საუკუნეები გორაბერეჟოული
3 Erketi church.JPG ერკეთის ეკლესია განვითარებული შუა საუკუნეები ზემო ერკეთი

იმერეთის მხარე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ქუთაისი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Bagrati Cathedral in Kutaisi.jpg ბაგრატის ტაძარი 1003 წ.; შუა საუკუნეები ქუთაისი
2 Mtsvanekvavila church.jpg მწვანეყვავილას მთავარანგელოზის ეკლესია XI ს.; XVII ს. ქუთაისი
3 'Okros Chardakhi', Kutaisi, Georgia.jpg ოქროს ჩარდახი გვიანი შუა საუკუნეები ქუთაისი
4 Georgia 2011 143 (5680718397).jpg ჯაჭვის ხიდი XIX ს. ქუთაისი

ბაღდათის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ვარციხის ციხის კომპლექსი IV–VI; IX–XI სს. ვარციხე
2 დევაძეების ეკლესია X; XV სს. წითელხევი

ვანის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ვანის ნაქალაქარი ანტიკური ხანა ვანი

ზესტაფონის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Tabakinichurch.jpg ტაბაკინის მონასტერი X-XI სს.; XVI ს.; შუა საუკუნეები ტაბაკინი

თერჯოლის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ზედა სიმონეთის წმინდა გიორგის ეკლესია XI ს. ზედა სიმონეთი
2 ნაგარევის ხიდი 1667 წ. ნაგარევი
3 სკანდის ციხე VI–XVI–XVIII სს. სკანდე

საჩხერის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Exvevi1.jpg ეხვევის ღვთისმშობლის ეკლესია X-XI სს. საჩხერე
2 ბაჯითის სამების ეკლესია X-XI სს. ბაჯითი
3 Savane st. George.jpg სავანის წმინდა გიორგის ეკლესია 1046 წ.; XIX ს. სავანე
4 Church of speti.jpeg სპეთის ზედამაცხოვარი XI ს. სპეთი
5 Skhvitori.jpg აკაკი წერეთლის სახლი XIX ს. სხვიტორი
6 ქორეთის მაცხოვრის ეკლესია.jpg ქორეთის მაცხოვრის ეკლესია 1001 წ. ქორეთი
7 ჩიხის ციხე და ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები; XI-XII სს. ჩიხა
8 ჯრუჭის მონასტერი.jpg ჯრუჭის მონასტერი განვით. შუა საუკუნეები ცხომარეთი
9 ჭალის წმინდა გიორგის ეკლესია
(აბაშიძეების ეკლესია)
1510 წ. ჭალა
10 Modinaxe.jpg მოდინახე გვიანდ. შუა საუკუნეები საჩხერე

ტყიბულის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Gelati Monastery view.jpg გელათის მონასტერი XII; XIII-XVI; XIX სს. გელათი
2 კისორეთის წმინდა გიორგის ეკლესია შუა საუკუნეები კისორეთი
3 Motsameta monastery.JPG მოწამეთა VIII-XIX სს. მოწამეთა

წყალტუბოს მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Geguti.jpg გეგუთის სასახლე VIII–XII სს. გეგუთი
2 დერჩის ნათლისმცემლის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები დერჩი
3 ზარათის წმინდა კირილეს ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ზარათი

ჭიათურის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 დარკვეთის წმინდა გიორგის ეკლესია XI ს. დარკვეთი
2 Katskhi Pillar.jpg კაცხის სვეტი V-VI სს.; შუა საუკუნეები კაცხი
3 Church of Katskhi, Georgia.jpg კაცხის ტაძარი XI ს. კაცხი
4 Mgvimevi church.jpg მღვიმევის მონასტერი XIII ს.; XIV ს.; XVI-XIX სს. მღვიმევი
5 რგანის წმინდა გიორგის ეკლესია Xს. რგანი

ხარაგაულის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Ubisi monastery. Entrance (Photo A. Muhranoff, 2011).jpg უბისის მონასტერი IX; XII; გვ. შუა საუკუნეები უბისი

კახეთის მხარე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ახმეტის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Church of Kvetera.jpg კვეტერა შუა საუკუნეები ახმეტის მიდამოები
2 ახმეტის ღვთაების ეკლესია VI ს. II ნახევარი ახმეტა
3 ალავერდი3.JPG ალავერდი XI ს.; XVII-XVIII სს. ალავერდი
4 არგოხის ყველაწმინდის ეკლესია VIII–IX სს. არგოხი
5 გირევის კოშკი გვ. შუა საუკუნეები ნასოფლარი გირევი,
თუშეთი
6 Tusheti - Dartlo (9461035800).jpg დართლოს ეკლესია გვ. შუა საუკუნეები დართლო
7 Diklo (5).jpg დიკლოს ციხე-სახლი გვ. შუა საუკუნეები დიკლო
8 Church of Alvani of John the Baptist.jpg ზემო ალვანის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია VIII-IX სს. ზემო ალვანი
9 ზემო ხოდაშნის დედათა მონასტრის კომპლექსი XIII ს. II ნახევარი ზემო ხოდაშენი
10 ინდურთის კოშკი გვ. შუა საუკუნეები ნასოფლარი ინდურთა,
თუშეთი
11 Tusheti, kvavlo.jpg კვავლოს კოშკი გვ. შუა საუკუნეები ნასოფლარი კვავლო,
თუშეთი
12 Tskhrakara of Matani.jpg მატნის ცხრაკარას მონასტერი VIII–IX; XIII-XVI სს. მატანი
13 ერელაანთ საყდარი V–VI სს. მატანი
14 მატნის გუმბათოვანი საყდარი IX ს. II ნახევარი მატანი
15 Tusheti August 2009 (164).JPG ომალო ––– ომალო
16 Farsma.jpg ფარსმის ციხე-სახლები გვიანი შუა საუკუნეები ნასოფლარი ფარსმა,
თუშეთი
17 ხარჭაშნის ღვთაების ეკლესია 1731 წ. ფიჩხოვანი
18 კურტანიძეულის წმინდა მარინეს ეკლესია XII–XIII სს. ხევისჭალა
19 ჰეღოს კოშკები გვ. შუა საუკუნეები ნასოფლარი ჰეღო,
თუშეთი
20 ჰეღოს იოანე ნათლისმცემლის ხატი გვ. შუა საუკუნეები ნასოფლარი ჰეღო,
თუშეთი
21 ძველი დიკლო დიკლო,
თუშეთი
22 გირევი ნასოფლარი,
თუშეთი
23 დაქიურთა ნასოფლარი,
თუშეთი
24 აგეურთა ნასოფლარი,
თუშეთი
25 ინდურთა ნასოფლარი,
თუშეთი
26 წარო ნასოფლარი,
თუშეთი
27 ჭონთიო ნასოფლარი,
თუშეთი
28 ჰეღო ნასოფლარი,
თუშეთი
29 კვავლო ნასოფლარი,
თუშეთი
30 ფარსმა ნასოფლარი,
თუშეთი

გურჯაანის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Gurjaanis kvelatsminda.jpg გურჯაანის ყველაწმინდა VIII ს. გურჯაანის მიდამოები
2 ვაზისუბნის ღვთისმშობლის ეკლესია VI ს. ვაზისუბანი
3 ვაზისუბნის ეკლესია დავითიანი VI-VII სს. ვაზისუბანი
4 ვაჩნაძიანის სასახლე IX-X სს. ვაჩნაძიანი
5 Watschnadsiani,sw.jpg ვაჩნაძიანის ყველაწმინდა VI-VII სს., IX ს. ვაჩნაძიანი
6 Zegaanis Khovladtsminda.JPG ზეგაანის მონასტერი V ს.; VII ს., შუა საუკუნეები ზეგაანი
7 Sabatsminda church in Kardanakhi-1.jpg საბაწმინდის ეკლესია XIII ს., XV–XVI სს. კარდანახი
8 St. Nicholas church in Kardenakhi, Georgia.jpg კარდანახის ეკლესია VI ს. კარდანახი
9 ჭერემის ნაქალაქარი V-XI სს. ჭერემი
10 სანაგირის მონასტერი X-XI სს.; შუა საუკუნეები ვაზისუბანი

დედოფლისწყაროს მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ოზაანის ამაღლების ტაძარი X ს. ოზაანი

თელავის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Akhali shuamta 1.jpg ახალი შუამთა და მისი სამრეკლო XVI ს. შუა ხანა თელავიდან 2,5 კმ
2 Dzveli (Old) Shuamta.jpg ძველი შუამთა V–VII სს. თელავიდან 7 კმ
3 Ikalto church 1.jpg იყალთოს მონასტერი VI–XII სს. იყალთო
4 Akura.jpg აკურის მამადავითის ეკლესია IX ს. აკურა
5 ვანთის სასახლე VIII–IX სს. ვანთა
6 იყალთოს სამეკლესიიანი ბაზილიკა VI ს. რუისპირი
7 St. Shio church.jpg წმინდა შიოს ეკლესია XIII ს. იყალთო
8 კონდოლის ნათლისმცემლის ეკლესია VI ს. კონდოლი
9 Telavi.3.2009.jpg თელავის ისტორიულ-ეთნოგრაფიული მუზეუმი IX, XVII–XVIIIსს. თელავი
10 Tsinandali Palace.jpg წინანდლის პარკი XIX ს. წინანდალი

ლაგოდეხის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ქოჩალოს ბაზილიკა VI ს. ლაგოდეხი
2 მაჭის ციხე და ეკლესია VIII–IX სს. ცოდნისკარი

საგარეჯოს მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 საგარეჯოს პეტრე-პავლეს ეკლესია XVII-XVIII სს. საგარეჯო
2 Manavi. The church.jpg მანავის ღვთისმშობლის ეკლესია 1787 წ. მანავი
3 Manavi fortress.jpg მანავის ციხე IX–X სს. მანავი
4 Ninotsminda monastery, Kakheti, Georgia (2).jpg ნინოწმინდის მონასტერი V-VI სს., XVI-XVIII სს. ნინოწმინდა
5 David Gareja monastery complex.jpg დავითგარეჯა: დოდოს რქა,
დავითის ლავრა, წამებულის მონასტერი,
გარეჯის ნათლისმცემლის მონასტერი.
VI–XVIII სს. უდაბნოს მიდამოები
6 Ujarma from road site.JPG უჯარმის ციხე V–XVIII სს. უჯარმა
7 Xashmi.jpg ხაშმის სამების ეკლესია VI–XVIII სს. ხაშმი
8 ხაშმის ღვთისმშობლის ეკლესია XIV–XV სს. ხაშმი

სიღნაღის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Bodbe Monastery.JPG ბოდბის მონასტერი IV; IX; XVIII; XX სს. ზემო ბოდბე
2 Le mura di Sighnaghi.jpg სიღნაღის ციხე XVI-XVIII სს. სიღნაღი
3 Tower-belfry of Sighnaghi.jpg სიღნაღის კოშკი-სამრეკლო XVIII–XIX სს. სიღნაღი
4 ბერების სერი, ქოლაგირი,
დიდი ქვაბები, პატარა ქვაბები
XI-XII სს. ზემო მაღარო
5 Khirsa monastery.jpg ხირსის მონასტერი VI-XVIII სს. ტიბაანი

ყვარლის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Nekresi (5).jpg ნეკრესი IV–XVI სს. ყვარელი
2 Dzveli gavazi.JPG ძველი გავაზის ეკლესია V-XVII სს. ახალსოფელი
3 Gremi Kakheti01.jpg გრემი გვიანი შუა საუკუნეები ენისელი
4 შილდის ღვთისმშობლის ეკლესია VI-VII სს.; შუა საუკუნეები შილდა
5 ბარცანას ეკლესია X საუკუნე შილდა
6 დოლოჭოპის ბაზილიკა[5] V საუკუნე ყვარელი
7 ცეცხლის ტაძარი[6] III-IV სს. შილდა
8 ჭაბუკაურის სატაძრო კომპლექსი[6] IV-VI სს შილდა
9 ილია ჭავჭავაძის სახლ–მუზეუმის ეზო.jpg ილია ჭავჭავაძის სახლ-მუზეუმი ყვარელი

მცხეთა-მთიანეთის მხარე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ახალგორის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Church of Lomisa.jpg ლომისა VIII-IX სს. ახალგორის მიდამოები
2 ხოფის მონასტერი XIII ს. მოსაბრუნი
3 Palace of Prince Eristov in Akhal-Gori (A).jpg ქსნის ერისთავების სასახლე XVI-XVIII სს. ახალგორი
4 ქსნის არმაზის ეკლესია 864 წ. არმაზი
5 დორეთკარის წმინდა ბარბარეს ეკლესია IX-X სს. დორეთკარი
6 ალევის სამების ტაძარი შუა საუკუნეები კორინთა
7 Largvisi church.jpg ლარგვისის მონასტერი XIV ს.; 1721-1741 წწ. ლარგვისი
8 მოსაბრუნის ღვთისმშობლის ეკლესია VIII-IX სს მოსაბრუნი
9 კაბენის მონასტერი IX ს., გადაკ. XIII ს. ყანჩავეთი
10 ცხავათის სამონასტრო კომპლექსი VIII-IX სს. ცხავათი
11 წირქოლის ღვთისმშობლის ეკლესია VIII ს. წირქოლი

დუშეთის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ჭილაშვილების ციხე-დარბაზი XVII–XIX სს. დუშეთი
2 ანანურის ციხე.jpg ანანურის ციხე XVI–XVII სს. ანანური
3 John the Baptist Church, Akhatani 1.jpg ახატნის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია XIII ს. ახატანი
4 მზეწვერის წმინდა გიორგის ეკლესია IX–X სს. ბუჩაანი
5 დავათის ღვთისმშობლის ეკლესია VIII–IX სს. დავათი
6 ზემო კოდისწყაროს სასახლე XVI ს. ზემო კოდისწყარო
7 Mutso (1).jpg მუცო შუა საუკუნეები მუცო
8 Mchadijvari Church 1.jpg მჭადიჯვრის მთავარანგელოზთა ეკლესია 1668 წ., 1746 წ., XIX ს. მჭადიჯვარი
9 ნეძიხის ბზიანის კომპლექსი VII-VIIIსს. X ს. ნეძიხი
10 ქოროღოს ღვთისმშობლის ეკლესია X–XI სს. ქოროღო
11 Chinti.jpg ჩინთის კოშკები XVIII სს. ჩინთი
12 Shatili village, Georgia.jpg შატილი XVI–XVIII ს. შატილი
13 Vazha-Pshavela House - Museum.jpg ვაჟა-ფშაველას სახლ-მუზეუმი ჩარგალი

თიანეთის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Zhaleti Church 1.jpg ჟალეთის წმინდა გიორგის ეკლესია VIII–IX სს., XI–XIII სს. სიონი
2 Bochorma.jpeg ბოჭორმის ციხე X; XVIII სს. ბოჭორმა
3 არჩილის მონასტერი VIII–XVIII სს. ნადოკრა

მცხეთის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Mcxetis antioqia.jpg ანტიოქიის ტაძარი VII-VIII სს. მცხეთა
2 Samtavro.jpg სამთავროს მონასტერი XI ს. 30-იანი წწ. მცხეთა
3 Svetitskhoveli Cathedral, Mtskheta, Georgia P. Liparteliani.jpg სვეტიცხოველი 1010-1029 წწ. მცხეთა
4 Armazi Citadel ruins, Georgia.jpg არმაზის ციხე XIII–XV სს. მცხეთა
5 JvariAugust2008.jpg მცხეთის ჯვრის მონასტერი 586-604 წწ. მცხეთა
6 Shiomgvime monastery.jpg შიომღვიმე VI-XIX სს. მცხეთა
7 Machkhani Church 1.jpg მაჩხანის ეკლესია VIII–IX ს. დიღომი
8 Gabashvili Palace, Tkhinvali 2.jpg თხინვალის სასახლე XVII–XVIII სს. თხინვალი
9 Mukhranbatoni Palace (1).jpg მუხრანბატონის სასახლე XIX ს. II ნახ. მუხრანი
10 ZedazeniMonastery-1-B.jpg ზედაზნის მონასტერი VI ს., VIII ს., XVII ს. საგურამო
11 Kviratskhoveli Church, Skhaltba 1.jpg სხალტბის ტაძარი 1669 წ. სხალტბა
12 თელოვნის ჯვარპატიოსნის ეკლესია VIII-IX სს. ქსოვრისი
13 Ksani fortress-1 (Photo A. Muhranoff, 2011).jpg ქსნის ციხე 1511-1514 წწ. ციხისძირი
14 Trinity Church, Tserovani 1.jpg წეროვნის სამების ეკლესია XI ს. წეროვანი
15 Tsilkani church.jpg წილკნის ღვთისმშობლის ტაძრის კომპლექსი[7] IV ს. წილკანი
16 Saguramo Ilia House Museum.jpg ილია ჭავჭავაძის სახლ-მუზეუმი საგურამო

ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 გარბანის ეკლესია IX–X სს. გარბანი
2 გერგეტისსამება.jpg გერგეტის სამების ეკლესია XIV ს. სტეფანწმინდა
3 ბეთლემის გამოქვაბული.jpg ბეთლემის გამოქვაბული განვით. შუა საუკ. მყინვარწვერი
4 Georgia, Truso Valley - Village Zakagori.jpg ზაკაგორის კოშკები XVII სს. ნასოფლარი ზაკაგორი
5 Sioni of Khevi.jpg ხევის სიონი IX–X სს. სიონი
6 Fortress of Sno.jpg ღუდუშაურის ციხე XVI–XVII სს. სნო
7 ალექსანდრე ყაზბეგის სახლ-მუზეუმი სტეფანწმინდა

რაჭა-ლეჩხუმისა და ქვემო სვანეთის მხარე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ამბროლაურის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 A ktitor portrait from Bugeuli. 17th century.jpg ბუგეულის ღვთისმშობლის ეკლესია XVI ს. ბუგეული
2 Krikhi fresco.jpg ზემო კრიხის მთავარანგელოზის ეკლესია X-XI სს. ზემო კრიხი
3 კლდისუბნის ღვთისმშობლის ეკლესია IX-X სს. კლდისუბანი
4 Nikortsminda South.jpg ნიკორწმინდის ტაძარი XI ს. ნიკორწმინდა
5 რაკეთის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია XI ს. დამდეგი პატარა ონი
6 ხიმშის ეკლესია XI-XII სს. ხიმში

ლენტეხის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 მამის მაცხოვრის ტაძარი X-XI სს. მამი
2 სასაშის მთავარანგელოზის ტაძარი განვით. შუა საუკუნები სასაში
3 საყდრის წმინდა გიორგის ეკლესია განვით. შუა საუკუნები საყდარი
4 ტვიბის მთავარანგელოზის ეკლესია X-XI სს. ტვიბი
5 ჩიხარეშის ღვთისმშობლის ეკლესია განვით. შუა საუკუნები ჩიხარეში
6 Chukuli church, Svaneti, Georgia.JPG ჩუკულის მთავარანგელოზის ეკლესია X-XII სს. ჩუკული
7 ჟახუნდერის წმინდა გიორგის ეკლესია X-XII სს. ჟახუნდერი

ონის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Oni Synagogue, building.jpg ონის სინაგოგა 1895 წ. ონი
2 ზემო ბარის მთავარანგელოზის ეკლესია IX–X სს. ზემო ბარი
3 სორის წმინდა გიორგის ეკლესია შუა საუკუნეები სორი

ცაგერის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ლაილაშის ეკლესია შუა საუკუნეები ლაილაში
2 ნაკურალეშის წმინდა გიორგის ეკლესია XVII ს. ნაკურალეში

სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

აბაშის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Sefieti.jpg სეფიეთის ტაძარი VI ს. გადაკეთებულია XVI ს. სეფიეთი

ზუგდიდის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Caishis sakatedro tadzari.jpg ცაიშის საკათედრო ტაძარი XIII-XIV სს. ცაიში
2 Chaqvinji Fortress -1 (Photo by Lika Abralava, 2011).jpg ჭაქვინჯის ციხე[8] IV-V სს. ჯიხაშკარი
3 Dadiani Palace.jpg დადიანების ბაღისა და სასახლეთა კომპლექსი[9] XIX საუკუნე ზუგდიდი
4 Enguridam.jpg ენგურჰესის თაღოვანი კაშხალი 1961-1978 ჯვარი

მარტვილის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Martvili monastery1.jpg მარტვილის მონასტერი VI-XII სს. მარტვილი
2 Martvili47.jpg სალხინოს ბაღი XVIII-XIX სს. სალხინო

მესტიის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Laghami Church.JPG მესტიის მაცხოვრის ეკლესია XIII-XVI სს. მესტია
2 ადიშის წმინდა გიორგის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ადიში
3 ადიშის მაცხოვრის ეკლესიის კომპლექსი შუა საუკუნეები ადიში
4 ადიშის მთავარანგელოზის ეკლესია შუა საუკუნეები ადიში
5 მთავარანგელოზის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ადიში
6 Adyshi Matskhvarishi church fresco, Georgia.JPG ადიშის მაცხოვრის ეკლესია XI ს. ადიში
7 ადიშის წმინდა გიორგის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ადიში
8 თავრალის მაცხოვრის ეკლესია შუა საუკუნეები თავრალი
9 Yenashi monastery of the Propel Jonah.jpg იენაშის იონა წინასწარმეტყველის ეკლესია შუა საუკუნეები იენაში
10 XI-s ifrari. mTAvarangelozTA eklesia. mxatvari Tevdore.jpg იფრარის მთავარანგელოზის ეკლესია XI ს. იფრარი
11 იფხის წმინდა გიორგის ეკლესია შუა საუკუნეები იფხი
12 Lashtkhveri painted Church.jpg ლაშთხვერის მთავარანგელოზის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ლაშთხვერი
13 ქემლათ იოსელიანის კოშკი შუა საუკუნეები ლახირი
14 ლაჰილის წმინდა გიორგის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ლაჰილი
15 Matskhvarishi church of the Saviour.jpg მაცხვარიშის მაცხოვრის ეკლესია X-XI სს. მაცხვარიში
16 Church of Archangels.jpg მაცხვარიშის მთავარანგელოზის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები მაცხვარიში
17 Jusus church in murkmeli.JPG მურყმელის მაცხოვრის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები მურყმელი
18 ნესგუნის მაცხოვრის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ნესგუნი
19 ჟაბეშის მაცხოვრის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ჟაბეში
20 ჟამუშის მაცხოვრის ეკლესია XI ს. ჟამუში
21 Ushgul, Georgia.jpg ჟიბიანის ლამარიას კომპლექსი XI-XII სს. ჟიბიანი
22 სვიფის წმინდა გიორგის ეკლესია X ს. სვიფი
23 Ushguli Svaneti.jpg ჩაჟაში შუა საუკუნეები ჩაჟაში
24 Chvibiani church.JPG ჩვიბიანის მაცხოვრის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ჩვიბიანი
25 წვირმის მთავარანგელოზის ეკლესია შუა საუკუნეები წვირმი
26 წვირმის მაცხოვრის ეკლესია შუა საუკუნეები წვირმი
27 წვირმის მთავარანგელოზის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები წვირმი
28 წვირმის წმინდა გიორგის ეკლესია შუა საუკუნეები წვირმი
29 ჭოხულდის მაცხოვრის ეკლესია XI ს. ჭოხულდი
30 ხაიშის მთავარანგელოზის ეკლესია შუა საუკუნეები ხაიში
31 Kvirike monastery at Khe (Photo A. Muhranoff, 2011).jpg ხის საეკლესიო კომპლექსი XI-XII სს. ხე
32 ილია გულბანის კოშკი შუა საუკუნეები ხე

სენაკის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Nokalakevi10.jpg ნოქალაქევი ძვ. წ. I ათასწლეული ნოქალაქევი
2 ეკის ეკლესია XIII ს. ეკი
3 Shkhepi fortress (2012).jpg შხეფის ციხე შუა საუკუნეები ძველი სენაკი

ჩხოროწყუს მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ოცინდალეს ეკლესია XI სს. მუხური

წალენჯიხის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Tsalenjikha Cathedral (front).jpg წალენჯიხის საკათედრო ტაძარი XIV ს. წალენჯიხა
2 Skuri church.jpg სქურის ეკლესია XIII ს. სქური
3 Enguridam.jpg ენგურის თაღოვანი კაშხალი[10] 1961-1978 წწ. ჯვარი

ხობის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Khobi monastery.JPG ხობის მონასტერი XIII ს., XIV ს., XVIII-XIX სს. ნოჯიხევი

სამცხე-ჯავახეთის მხარე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ადიგენის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Zarzma church.jpg ზარზმის მონასტერი X ს. XIII-XIV სს. ზარზმა
2 Chule church (1).JPG ჭულეს მონასტერი XIV-XV სს. ზანავი
3 მელნისის ციხე განვით. შუა საუკუნეები აბასთუმანი
4 ოცხეს ხიდი XII–XIII სს. აბასთუმანი
5 გორგულის ეკლესიები ადრ. შუა საუკუნეები გორგული
6 Zanavi fortress.JPG ზანავის ციხე განვით. შუა საუკუნეები ზანავი
7 კიკიბოს ციხე შუა საუკუნეები კიკიბო
8 Oqrostsikhe.JPG ოქროს ციხე განვით. შუა საუკუნეები შოყა

ასპინძის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Fortress of Aspindza.jpg ასპინძის ციხე განვით. შუა საუკუნეები ასპინძა
2 Chikhorisi2.jpg ჩიხორისი X ს. ასპინძა
3 დამალის ეკლესია ადრეული შუა საუკუნეები დამალა
4 გიორგიწმინდის ეკლესია IX ს. ვარძია
5 Zeda vardzia.jpg ზედა ვარძია X–XI სს. ვარძია
6 ქარზამეთი XIV ს. ვარძია
7 Gaveti 2.jpg გავეთი XIII ს. თმოგვი
8 Zeda tmogvi.jpg ზედა თმოგვი XI ს. თმოგვი
9 Vardezia city cave, Georgia.jpg ვარძია XII-XIII სს. თმოგვი
10 ვანის ქვაბები.JPG ვანის ქვაბები შუა საუკუნეები თმოგვი
11 Tmogvi fortress (Photo A. Muhranoff, 2011)-1.jpg თმოგვის ციხე XIII–XIV; XVI სს. თმოგვი
12 თოკის კოშკი გვიანი შუა საუკუნეები თოკი
13 კვარშის ეკლესია IX ს. ნაქალაქევი
14 Shoreti monastery, Georgia.jpg შორეთი შუა საუკუნეები ოთა
15 ყიზილდერესი VIII–IX ს. ოთა
16 ღართის ეკლესია IX-X სს. ოთა
17 Church in Saro, Aspindza municipality, Georgia.jpg საროს მთავარანგელოზის ეკლესია VII–VIII სს. გადაკეთებულია 1747 წ. სარო
18 Saro. R.Beridze. 2011 (4).JPG საროს ციხე წინაქრისტიანული ხანა – XI ს. სარო
19 ალანძა VIII–IX სს. ტოლოში
20 ძველის ეკელსია X ს. ძველი
21 Fortress of Khertvisi.jpg ხერთვისის ციხე X-XVIII სს. ხერთვისი
22 ჭაჭკარი[11] - ასპინძის მუნიციპალიტეტი

ახალქალაქის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 აბულის ეკლესია X ს. აბული
2 Abuli megalithic fortress-2.jpg აბულის ციკლოპური ციხე ძვ. წ. I ათასწლეული აბული
3 აზავრეთის ეკლესია IX-X სს. აზავრეთი
4 ალასტანის ეკლესია X–XI სს. ალასტანი
5 ბავრის ეკლესია X ს. ბავრა
6 Baraleti. R. Beridze (3).JPG ბარალეთის ეკლესია XIII ს. ბარალეთი
7 სირგოს ეკლესია VIII ს. ბარალეთი
8 ბეჟანოს ეკლესია X ს. ბეჟანო
9 ბუზავეთის ეკლესია X ს. ბუზავეთი
10 ბურნაშეთის ეკლესია X ს. ბურნაშეთი
11 კოჭიოს ეკლესია X ს. კოჭიო
12 Kumurdo Cathedral.jpg კუმურდოს ტაძარი 964 წ. კუმურდო
13 ეკლესია ნაისასი X–XI სს. ჩუნჩხა
14 ხორენიის ეკლესია XI და XIV სს. ხორენია
15 კარნეთის ეკლესია XI ს. ხორენია
16 ხოსპიოს ეკლესია X ს. ხოსპიო
17 დიდი სამსარის საეკლესიო კომპლექსი X ს. დიდი სამსარი

ქალაქი ახალციხე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Rabati, Akhaltsikhe, Georgia.jpg ახალციხის ციხე განვით. შუა საუკუნეები ახალციხე
2 რაბათის ციხე (G.N. 2012).jpg რაბათის უბანი[12] შუა საუკუნეები ახალციხე

ახალციხის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Sapara Monastery, Georgia.jpg საფარის მონასტერი X; XIII–XIV სს. ღრელი
2 Church of Atskuri 2.jpg აწყურის ტაძარი შუა საუკუნეები აწყური
3 Atskuri Fortress.jpg აწყურის ციხე X- XIV სს. აწყური
4 ბიეთი.jpg ბიეთის ტაძარი XIV ს. აწყური
5 Slesa.JPG სლესის ციხე განვით. შუა საუკუნეები აწყური
6 Vale Virgin church (5).jpg ვალეს ღვთისმშობლის ეკლესია X ს. ვალე
7 თისელის მონასტერი XIV–XV სს. თისელი
8 აგარის მონასტერი VIII-IX; X–XI სს. XIII–XIV სს. ურაველი
9 ჯაყისმანის მონასტერი.JPG ჯაყისმანის მონასტერი IX–X და XII-XIII სს. ნასოფლარი ჯაყისმანი

ბორჯომის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 ფოთოლეთის ეკლესია IX–X სს. ახალდაბა
2 ნეძვი IX ს. ახალდაბა
3 თორის ეკლესია ადრეული შუა საუკუნეები თორი
4 თორის სასახლე ადრეული შუა საუკუნეები თორი
5 დაბის წმინდა გიორგის ეკლესია 1333 წ. დაბა
6 ლიკანის მონასტერი VIII–IX სს. ლიკანი
7 კოშკიღელის ღვთისმშობლის ეკლესია VIII–IX სს. ლიკანი
8 Greenchurch.JPG მწვანე მონასტერი IX – XIV სს. ლიკანი
9 ტაბაწყური. წითელი ეკლესია.jpg ტაბაწყურის წითელი ეკლესია შუა საუკუნეები ტაბაწყური
10 ტაძრისის ეკლესიათა კომპლექსი განვით. შუა საუკუნეები ტაძრისი
11 Timotesubani church 31.jpg ტიმოთესუბნის მონასტერი 1204 წ., X–XI სს., XII–XIII სს. ტიმოთესუბანი
12 Curch of Qvabiskhevi.jpg ქვაბისხევის ეკლესია IX ს. ქვაბისხევი
13 გოგიჩაანთ ღელის ქვის დარბაზები IX-X სს . ჭობისხევი
14 ლიკანის პარკი ბორჯომი

ნინოწმინდის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Shaori Fortress. R.Beridze (4).JPG შაორის ციხე ძვ. წ. I ათასწლეეული ასფარი
2 განძანის ნათლისმცემლის ეკლესია XIII ს განძანი
3 განძანის ეკლესია X–XI სს. განძანი
4 განძანის ტაძარი XIII ს განძანი
5 განძანის ეკლესია XII–XIII სს. განძანი
6 განძანის ეკვდერიანი ეკლესია XII–XIV სს. განძანი
7 განძანის ეკლესია XII–XIV სს. განძანი
8 განძანის ციხე წინაქრისტიანული ხანა -
განვითარებული შუა საუკუნეები
განძანი
9 ქავთაროღლის ეკლესია X–XI სს. განძანი
10 ქათ-ქარი ძვ. წ. I ათასწლეული განძანი
11 Paravani Church 2.jpg ფარვანას ტაძარი X–XI სს. როდიონოვკა
12 29 August. Faravani Lake (12).JPG საღამოს ეკლესია X ს. საღამო
13 საღამოს ეკლესია X–XI სს. საღამო
14 St Nino Church in Poka 1.jpg ფოკის წმინდა ნინოს ეკლესია 1027 წ. ფოკა
15 Kaurma.JPG ტონთიოს ხიდი XIII–XIV სს. ყაურმა
16 ტონთიოს წმინდა გიორგის ეკლესია XI ს. ყაურმა

ქვემო ქართლის მხარე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ბოლნისის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Болнисский сион.jpg ბოლნისის სიონი 478-498 წწ. ბოლნისი
2 Tsugrugasheni church (Photo A. Muhranoff, 2011)-2.jpg წუღრუღაშენი 1213-1222 წწ. ბოლნისი
3 Vanati Church 1.jpg ვანათის ტაძარი V–VI სს. ქვემო ბოლნისი
4 სათხის ეკლესია X–XI სს. კაზრეთი
5 კაზრეთის მონასტერი XIII ს. კაზრეთი
6 Church of the Dormition in Akaurta 1.jpg აკაურთის ეკლესია V–VI სს. აკაურთა
7 ნახიდურის ციხე ძვ. წ. I ათასწლეული ნახიდური
8 მამხუტის ზედა ეკლესია VI ს. მამხუტი
9 მამხუტის ქვედა ეკლესია VI-VII სს. მამხუტი
10 Church of Tandzia.jpg ტანძიის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია XVII-XVIII სს. ტანძია
11 Akvaneba Church 1.jpg აკვანების ეკლესია VI-VII სს. ქვეში
12 Qolagiri.xedi.JPG ქოლაგირის ციხე 1788-1798 წწ. ნასოფლარი ქოლაგირი

გარდაბნის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Martkopi monastery as seen from St Anton's Tower.jpg მარტყოფის ღვთაების მონასტერი ადრეული შუა საუკუნეები, 1699 წ., XIX ს. ნორიო
2 Red bridge.jpg წითელი ხიდი[13] XVII ს. საქართველო
აზერბაიჯანის
საზღვარი

დმანისის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 განახლების ამაღლების ეკლესია VI-VII სს. განახლება
2 პეტრიანთ საყდარი 1014-1022 წწ. გომარეთი
3 ეგრისის კომპლექსი X–XIII სს. გომარეთი
4 სიხუაანთ საყდარი 1034 წ. გომარეთი
5 დიდი გომარეთის სტელები VI-VII სს. გომარეთი
6 დიდი გომარეთის ღვთისმშობლის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები გომარეთი
7 დიდი გომარეთის წმინდა ნიკოლოზის ეკლესია X ს. გომარეთი
8 ვარდისუბნის მონასტერი შუა საუკუნეები ვარდისუბანი
9 ველისპირის წმინდა დემეტრეს ეკლესია VIII–IX სს. გადაკეთებ. XIX ს. ველისპირი
10 ზემო ყარაბულახის ეკლესია X-XI სს. ზემო ყარაბულახი
11 კაკლიანის ეკლესია XI ს. კაკლიანი
12 რევაზაშენის ეკლესია VIII–IX სს. მამულა
13 Dmanisi sioni Cathedral.JPG დმანისის სიონი 1213-1222 წწ., 1702 წ. პატარა დმანისი
14 სარკინეთის წმინდა ბასილის ეკლესია VIII-IX სს. სარკინეთი
15 სარკინეთის ამაღლების ეკლესია VIII-IX სს. სარკინეთი
16 უკანგორის ეკლესია V-VI სს. უკანგორი
17 ლამაზი საყდრის მონასტერი XII-XIII სს. გომარეთის პლატო

თეთრიწყაროს მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Manglisi sioni.JPG მანგლისის სიონი VI-XI სს. მანგლისი
2 Abelia Church 1.jpg აბელიანის ეკლესია 1250-1259 წ. აბელიანი
3 Draneti Church 1.jpg დრანეთის წმინდა კვირიკესა და ივლიტას ტაძარი X-XI სს. ალექსეევკა
4 Gudarekhi monastery (Photo A. Muhranoff, 2011).jpg გუდარეხის მონასტერი 1231-1238 წწ . გუდარეხი
5 გუდარეხის ქვაჯვარი XIII ს. გუდარეხი
6 Tower Salkhino, Vashlovani 1.jpg ვაშლოვანის კოშკი 1811 წ. ვაშლოვანი
7 ნადარბაზევის სასახლე X-XI სს. ივანოვკა
8 სამღერეთის მონასტერი XIII ს. სამღერეთი
9 Samshvilde.jpg სამშვილდე 759-777 წწ. სამშვილდე
10 პირღებულის მონასტერი X–XIII სს. სამშვილდე
11 Phitareti.jpg ფიტარეთის მონასტერი 1213-22 წწ. ფიტარეთი
12 Birtvisi. Sheupovari tower (Photo A. Muhranoff, 2011)-1.jpg ბირთვისის ციხე განვით. შუა საუკუნეები ფარცხისი
13 ხულუტის ციხე განვით. შუა საუკუნეები ფიტარეთი
14 ანდრიას ნასახლარი ადრე შუა საუკუნეები ქოსალარი
15 Church of Goubani.JPG ღოუბნის ორმოცნი XVI ს. ღოუბანი
16 წინწყაროს დედაღვთისა VIII-IX სს. წინწყარო
17 ეკლესია ცხნარი XIII ს. წყნარი აბანო
18 წყნარი აბანოს ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები წყნარი აბანო

მარნეულის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Tserakvi.JPG წერაქვის სამონასტრო კომპლექსი XIII ს. წერაქვი
2 Ruins of Tsopi fortress, Georgia.jpg წოფის ციხე ადრ. შუა საუკუნეები წოფი
3 წოფის ეკლესია V-VI სს. წოფი
4 Khojorna church (1).jpg ხოჯორნის ეკლესია X ს. ხოჯორნი

წალკის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Saint Demetre Church, Tsalka.jpg წალკის წმინდა დემეტრეს ეკლესია VI ს. წალკა
2 ავრანლოს ციკლოპური ციხე ძვ. წ. I ათასწლეული ავრანლო
3 ავრანლოს ქვა XII-XIII სს. ავრანლო
4 აიაზმის ღვთისმშობლის ეკლესია VI-VII სს. აიაზმი
5 არჯევან-სარვანის წმინდა გიორგის ეკლესია XI ს. არჯევან-სარვანი
6 Church in Arjevan-Sarvani (Photo A. Muhranoff, 2011).jpg არჯევან-სარვანის ეკლესია X–XI სს. არჯევან-სარვანი
7 ბურნაშეთის ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები ბურნაშეთი
8 გუმბათის ციკლპური ციხე ძვ. წ. II-I ათასწლეული გუმბათი
9 დაშბაშის წმინდა გიორგის ეკლესია X–XI სს. დაშბაში
10 St Demetre Church, Sakdrioni.jpg საყდრიონის წმინდა დემეტრეს ეკლესია
(ედიქილისის)
განვით. შუა საუკუნეები საყდრიონი
11 Sakdrioni Palace 1.jpg საყდრიონის სასახლე
(ედიქილისის)
განვით. შუა საუკუნეები საყდრიონი
12 თეჯისის წმინდა კონსტანტინეს ეკლესია განვით. შუა საუკუნეები თეჯისი
13 თეჯისის მენჰირი ძვ. წ. I ათასწლეული თეჯისი
14 კუშჩის წმინდა გიორგის ეკლესია VI-VII სს. კუშჩი
15 ნარდევანის ციკლოპური ციხე ძვ. წ. I ათასწლეული ნარდევანი
16 სანთის ციკლოპური ციხე ძვ. წ. I ათასწლეული სანთა
17 ახალშენის წმინდა გიორგის ეკლესია (ქირიაქის) XII-XIII სს. ახალშენი
18 ახალშენის ორმალიანი ხიდი (ქირიაქის) გვიანი შუა საუკუნეები ახალშენი
19 მონასტერი ლამაზი საყდარი 1189-1209წწ . ჩათახი
20 ჭოჭიანის საყდარი განვით. შუა საუკუნეები ჭოჭიანი

შიდა ქართლის მხარე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

გორის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Goristsikhe fortress, Georgia.jpg გორის ციხე შუა საუკუნეები გორი
2 ბიეთის მონასტერი IX-XII სს. ბიეთი
3 ვერეს ღვთისმშობლის ეკლესია X-XI სს. გარდატენი
4 ვერეს ციხე IX–X სს. გარდატენი
5 Atenis Sioni view.jpg ატენის სიონი VI ს. დიდი ატენი
6 იკორთა. მთავარანგელოზთა ეკლესია.jpg იკორთის ტაძარი 1172 წ. იკორთა
7 Ateni,church1.jpg დიდი ატენის ორბელიანის ეკლესია VIII-IX სს. დიდი ატენი
8 ერედვი. წმ. გიორგის ეკლესია.jpg ერედვის ბაზილიკა 906 წ. ერედვი
9 აჩაბეთის ციხე.jpg აჩაბეთის ციხე XVI ს. ზემო აჩაბეთი
10 Archangel church in Zemo Nikozi (Photo A. Muhranoff, 2011).jpg ზემო ნიქოზის მთავარანგელოზის ეკლესია X ს. ზემო ნიქოზი
11 Nikozi Cathedral (Photo. A. Muhranoff, 2011).jpg ზემო ნიქოზის ღვთაების ეკლესია V–VI სს. ზემო ნიქოზი
12 ინაურის ეკლესია VIII-IX სს. ინაური
13 Uplistsikhe view.jpg უფლისციხე ძვ.წ.აღ. I – ახ.წ.აღ. II-III უფლისციხე
14 საორბისის წმინდა გიორგის ეკლესია 1152 წ. ფიცესი
15 ქვახვრელის გამოქვაბულების კომპლექსი ადრ. ფეოდ. ხანა ქვახვრელი
16 Tiri Monastery, Georgia 01.jpg თირის მონასტერი XIII ს. ქვემო მონასტერი
17 საბაწმინდის მონასტერი შუა საუკუნეები ხეითი
18 ცხინვალის წმინდა გიორგის ეკლესია გვიანი შუა საუკ. ცხინვალი
19 ცხინვალის კავთის წმინდა გიორგის ეკლესია IX-X სს. ცხინვალი
20 ბობნევის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია 1661-1683 წწ. ბობნევი

კასპის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Agaiani st. Nino church 2.JPG აღაიანის ნინოწმინდის ეკლესია VII–VIII სს. გადაკეთ. IX–X სს. აღაიანი
2 Pavnisi church, Georgia (3).jpg ფავნისის წმინდა გიორგის ეკლესია IX–X სს. გარიყულა
3 Art Villa Garikula.jpg ბოლგარსკის სახლი-აგარაკი XIX ს. 90-იანი წწ. გარიყულა
4 თარხნიშვილების სასახლე XIX ს. 30-იანი წწ. გარიყულა
5 კაბერის წმინდა გიორგის ეკლესია 1014-1027 წწ. გოსტიბე
6 Ertatsminda church, Georgia (3).jpg ერთაწმინდის ტაძარი XIII ს. I ნახ. ერთაწმინდა
7 იდლეთის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია VI ს. I ნახ. იდლეთი
8 Ikvi church, Georgia (3).jpg იკვი XI ს. I ნახ. ნასოფლარი იკვი
9 Lavriskhevi church (2).jpg ლავრისხევის ლავრა X ს. I ნახ. ლავრისხევი
10 Lamiskana Orbeliani castle.jpg ჯამბაკურ-ორბელიანების სასახლე XVIII–XIX სს. ლამისყანა
11 Metekhi church, Kaspi municipality (Photo A. Muhranoff, 2011)-4.jpg მეტეხის ღვთისმშობლის ტაძარი XIII–XIX სს. მეტეხი
12 ნიაბის წმინდა გიორგის ეკლესია X ს. ნიაბი
13 Rkoni monastery, Georgia (1).jpg რკონი, რკონის ხიდი VII ს., XIII–XIV სს. ნასოფლარი რკონი
14 Rkoni castle, Georgia (2).jpg რკონის ციხე XIII ს., XVIII ს. რკონი
15 სვიმონ მესვეტის სავანე XIV–XV სს. რკონი
16 Samtavisi Cathedral.jpg სამთავისის ტაძარი 1030 წ. სამთავისი
17 Kvatakhevi church (1).jpg ქვათახევი XII-XIII სს. წინარეხი
18 Amilakhvari castle in Kvemo-Chala. Skhvilo castle in the background (Photo A. Muhranoff, 2011).jpg ამილახვართა ციხე-დარბაზები XVII–XVIII სს. ქვემო ჭალა
19 Sxvilofortress.jpg სხვილოს ციხე X–XVIII სს. ქვემო ჭალა
20 Magalaant complex.jpg მაღალაანთ ეკლესია XV–XVIII სს. წინარეხი
21 თავკავთის კომპლექსი XIII ს. წინარეხი
22 მარჯანიძეების სახლი-დარბაზი XVIII–XIX სს. წინარეხი
23 დრის ციხე განვით. ფეოდ. ხანა ჭყოპიანი
24 ხოვლეს წმინდა თევდორეს ეკლესია X ს. ხოვლე
25 Grakliani Hill1.JPG გრაკლიანი გორა[14][15] პალეოლითი - ძვ. წ. II-I სს. იგოეთი და სამთავისი

ქარელის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 აბისის ციხე გვიან ფეოდ. ხანა, XVIII ს. აბისი
2 არადეთის წმინდა გიორგის ეკლესია VIII–IX სს. არადეთი
3 Breti monastery (Photo A. Muhranoff, 2011).jpg ბრეთის მამა პიროსის ეკლესია,
ბრეთის წმინდა გიორგის ეკლესია
VI ს., VIII–IX სს. ბრეთი
4 დედოფლის მინდორი ძვ. წ. I ს. დოღლაური
5 Church of Tigva.jpg თიღვის ტაძარი 1152 წ. თიღვა
6 Mdsovretifortress.jpg მძოვრეთის ციხე XVII ს. ორთუბანი
7 Ruisichurch.jpg რუისის ღვთისმშობლის ტაძარი VIII–IX სს. რუისი
8 Samtsevrisichurch.jpg სამწევრისის ტაძარი VII ს. სამწევრისი
9 Urbnisi church.jpg ურბნისის სიონი V–VI ს. ურბნისი
10 Kintsvisi church 2007.jpg ყინწვისის მონასტერი IX-X სს. ყინწვისი
11 გიგოს საყდარი XVII ს. ყინწვისი
12 მწვანე საყდარი XII ს. ჭანდრები

ხაშურის მუნიციპალიტეტი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]


სურათი ძეგლის დასახელება აგების თარიღი ძეგლის მდებარეობა
1 Alis gvtismshobeli.jpg ალის ღვთისმშობლის ეკლესია XVI–XVII ს. ალი
2 Ali church of usaneti.jpg უსანეთის ეკლესია XVI–XVII ს. ალი
3 Church of vaka2.jpg ვაყის დედაღვთისა XVI–XVII სს. ვაყა
4 Nabakhtevi.jpg ნაბახტევის ღვთისმშობლის ეკლესია XV ს. ნაბახტევი
5 Church of urtkhva.jpg ურთხვის წმინდა გიორგის ეკლესია X–XI სს. ურთხვა
6 Church of Tsromi.jpg წრომის ტაძარი 626-635 წწ. წრომი
7 Church of xzisi.jpg ხცისის იოანე ნათლისმცემლის ეკლესია 1002 წ. ხცისი

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება №834, 2009 წლის 20 ნოემბერი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ზოგიერთი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  2. საქართველოს კულტურისა და ძეგლთა დაცვის მინისტრის ბრძანება № 03/182, 2013 წლის 28 ოქტომბერი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის თვალსაზრისით ღირებული ობიექტებისათვის კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლის სტატუსის მინიჭების თაობაზე
  3. საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება №563, „კულტურის ზოგიერთი უძრავი ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის მინიჭების შესახებ“ საქართველოს პრეზიდენტის 2006 წლის 7 ნოემბრის №665 ბრძანებულებაში ცვლილების შეტანის თაობაზე
  4. საქართველოს მთავრობის დადგენილება №100, 2017 წლის 22 თებერვალი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის „ათეშგასათვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  5. საქართველოს მთავრობის დადგენილება №173 2017 წლის 31 მარტი ქ. თბილისი, ქ. ყვარელში მდებარე კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლისათვის − „დოლოჭოპის სამნავიანი ბაზილიკისათვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  6. 6.0 6.1 „ცეცხლის ტაძარსა“ და „ჭაბუკაურის სატაძრო კომპლექსს“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორია განესაზღვრა
  7. საქართველოს მთავრობის დადგენილება №23, 2017 წლის 24 იანვარი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის – „წილკნის ღვთისმშობლის სახელობის არქიტექტურული კომპლექსისათვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  8. საქართველოს მთავრობის დადგენილება №196, 2017 წლის 13 აპრილი, ქ. თბილისი, ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში, სოფელ ჯიხაშკარში მდებარე კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლისათვის – „ჭაქვინჯის ციხისათვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  9. საქართველოს მთავრობის დადგენილება №264, 2015 წლის 11 ივნის, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის − „დადიანების ბაღისა და სასახლეთა კომპლექსისათვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  10. საქართველოს მთავრობის დადგენილება №456, 2015 წლის 4 სექტემბერი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლისათვის – „ენგურჰესის თაღოვანი კაშხალი“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  11. საქართველოს მთავრობის დადგენილება №478, 2016 წლის 27 ოქტომბერი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლის „სოფელ ჭაჭკარისათვის“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  12. საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება №666, 2011 წლის 28 ოქტომბერი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  13. საქართველოს პრეზიდენტის ბრძანებულება №811, 2012 წლის 13 სექტემბერი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლისათვის ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ
  14. "გრაკლიანის გორას" და "ქართული ანბანის სამი სახეობის ცოცხალ კულტურას" ეროვნული კატეგორიის ძეგლის სტატუსი მიენიჭა
  15. საქართველოს მთავრობის დადგენილება №117, 2015 წლის 19 მარტი, ქ. თბილისი, კულტურული მემკვიდრეობის უძრავი ძეგლისათვის - „გრაკლიანი გორა“ ეროვნული მნიშვნელობის კატეგორიის განსაზღვრის შესახებ