ვიკიპედია:რჩეული სტატიები

ვიკიპედიიდან

გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება

მალხმობა: ვპ:რჩეული

რჩეული სტატიები   კანდიდატები   წესები და პროცედურა   არქივი
რჩეული სტატიის ვარსკვლავი

ეს გვერდი ეთმობა რჩეული სტატიების თემას. რჩეული სტატია ვიკიპედიაში წარმოადგენს საუკეთესო ნიმუშს, რომელიც შეიძლება მკითხველს წარედგინოს. ამჟამად ქართულენოვან ვიკიპედიაში 31,665 სტატიაა, მათ შორის კი 186 რჩეულია. ამგვარ სტატიებს ვიკიპედიის მომხმარებლები ირჩევენ. ამისათვის უნდა დასახელდეს კანდიდატები. განხილვისა და კენჭისყრის შემდეგ რჩეული სტატია გარკვეული პერიოდით მთავარ გვერდზე გამოიტანება. გახსოვდეთ, საუკეთესო სტატიები ვიკიპედიის რედაქტორების ერთობლივი ნამუშევარია.

ახალი "რჩეულები"

უოლტ დისნეი

უოლტერ ელიას დისნეი (Walter Elias Disney; 1901-1966) — ამერიკელი კინოპროდიუსერი, რეჟისორი, სცენარისტი, გამხმოვანებელი, ანიმატორი და ფილანტროპი. "უოლტ დისნეი პროდაქშენზის" თანადამფუძნებელი (მის ძმა როისთან ერთად), დისნეი მსოფლიოში ყველაზე კარგად ცნობილი კინოფილმების მწარმოებელი გახდა. მის მიერ დაფუძნებულ კომპანიას, ამჟამად The Walt Disney Company, ყოველწლიურად დაახ. $30 მილიარდი დოლარის შემოსავალი აქვს. უოლტ დისნეი განსაკუთრებით ცნობილია, როგორც კინოპროდიუსერი, პოპულარული შოუმენი, ინოვატორი ანიმაციაში და თემატური პარკების დიზაინში. მიღებული აქვს 26 ოსკარი (მათ შორის ოთხი ერთ წელიწადში) და დამატებით 59 ნომინაცია, რის გამოც ინდივიდუალურ რეკორდს ფლობს, როგორც ნომინაციებში, ასევე მიღებულ ოსკართა რაოდენობაში. მას ასევე მიღებული აქვს შვიდი ემის ჯილდო. დისნეის შექმნილი აქვს რამდენიმე მსოფლიოში ყველაზე განთქმული პერსონაჟი, მათ შორის მიკი მაუსი, რომელსაც დისნეის ალტერ ეგოდ მიიჩნევენ. მისი სახელი ჰქვია დისნეილენდს და დისნეიუორლდის თემატურ პარკებს აშშ-ში, იაპონიაში, საფრანგეთსა და ჩინეთში. დისნეი გარდაიცვალა ფილტვის კიბოთი 1966 წლის 15 დეკემბერს ფლორიდაში მისი ოცნების პროექტი დისნეიუორლდის გახსნამდე რამდენიმე წლით ადრე. (…სრულად)


ანასტასია რომანოვა

დიდი მთავარი ანასტასია რომანოვა (რუს. Вели́кая княжна́ Анастаси́я Никола́евна, 1901-1918) — იმპერიული რუსეთის ბოლო მმართველი ნიკოლოზ II-სა და მისი მეუღლე ალექსანდრა თედორეს ასულის მეოთხე ქალიშვილი. დახვრეტილია ოჯახთან ერთად იპატიევის სახლში ბოლშევიკების საიდუმლო სამსახურის ძალების მიერ. მისი დაღუპვის შემდეგ 30-მდე ქალმა განაცხადა, რომ სასწაულებრივად გადარჩენილი დიდი მთავარი იყო. მათგან ყველაზე განთქმული იყო ანა ანდერსონი. თუმცა შემდგომში გაირკვა, რომ ისინი სამეფო ოჯახს არ ენათესავებოდნენ. მოარულ ხმებს ანასტასიას შესაძლო გადარჩენაზე მხარს უმაგრებდა საბჭოთა მმართველობის წლებში მისი დაკრძალვის ადგილის გაურკვევლობა. 1991 წელს ეკატერინბურგთან აღმოჩენილ ერთობლივ საფლავში იპოვეს მეფის, მისი მეუღლისა და სამი ქალიშვილის ნეშთი, თუმცა ალექსეი ნიკოლოზის ძისა და ერთ-ერთი დის (ანასტასიის ან მარიამის) ნეშთი იქ არ ყოფილა. ახალი მტკიცებულებების გამოჩენით მისი გადარჩენის შესაძლებლობა სრულიად უკუგდებულ იქნა. 2008 წლის იანვარს, რუსმა მეცნიერებმა გამოაცხადეს, რომ 2007 წლის აგვისტოში ეკატერინბურგთან ნაპოვნი ყმაწვილი ბიჭისა და ახალგაზრდა გოგონას დასახიჩრებული გვამები 13 წლის მეფისწულისა და ერთ-ერთი დიდი მთავრისა უნდა ყოფილიყო. 2009 წლის მარტში დნმ-ის ტესტის ანალიზის შედეგები გამოაქვეყნა აშშ-ის შეიარაღებული ძალების დნმ-ის იდენტიფიცირების ლაბორატორიამ, რომელმაც დაადასტურა ოთხივე მეფის ასულის ნეშთის სარწმუნოობა, და, შესაბამისად, რომელიმე მათგანის გადარჩენის ალბათობა გამოირიცხა. (…სრულად)


თელ-ავივი

თელ-ავივი (ებრ.: תֵּל־אָבִיב-יָפוֹ თელ-ავივ-იაფო, არაბ.: تل أبيب‎, Tal ʾAbīb) — ისრაელის საქმიანი ცენტრი, სიდიდით მეორე ქალაქი იერუსალიმის შემდეგ. ქალაქი განლაგებულია ხმელთაშუა ზღვის აღმოსავლეთ სანაპიროზე. თელ-ავივს გარს ეკვრის პატარა ქალაქები, რომლებსაც ერთობლიობაში გუშ-დანი ჰქვია. სიტყვა "თელ-ავივი" ივრითზე "გაზაფხულის ბორცვს" ნიშნავს. ქალაქი დაარსდა 1909 წელს, როგორც საპორტო ქალაქ იაფოს ჩრდილოეთი უბანი, სადაც ებრაელი რეპატრიანტები სახლდებოდნენ. შემდეგ ეს უბანი დამოუკიდებელ ქალაქად იქცა, ხოლო 1950-იან წლებში შთანთქა იაფო და ისინი ერთ მუნიციპალიტეტად, თელ-ავივ-იაფოდ, გადაკეთდა, რომელსაც ამჟამად რონ ხულდაი მართავს. თელ-ავივის თეთრ ქალაქში მსოფლიოში მოდერნისტული არქიტექტურის უდიდესი კონცენტრაციაა, რის გამოც იუნესკომ ეს უბანი 2003 წელს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლთა სიაში შეიყვანა. თელ-ავივი ისრაელის ეკონომიკური ცენტრი და მისი უმდიდრესი ქალაქია. აქ მდებარეობს თელ-ავივის საფონდო ბირჟა და მრავალი კორპორატიული შტაბ-ბინა და კვლევითი ცენტრი. ლამაზი სანაპიროს, ბარების, კაფეების და ძვირფასი მაღაზიების სიუხვისა და კოსმოპოლიტური ცხოვრების სტილის წყალობით, ქალაქი მიმზიდველი ადგილია ტურისტთათვის. (…სრულად)


ღამურა

ღამურა (ლათ. Vespertilio), ძუძუმწოვარი ცხოველების გვარი ღამურასებრთა ოჯახისა, მწერიჭამია ხელფრთიანების ქვე რიგიდან. მათი სხეულის სიგრძე 35-103 მმ აღწევს. აქვთ კარგად განვითარებული ყურსარქველი, შედარებით ფართო ფრთები. კუდი თითქმის ჩამჯდარია საფრენ აპკში ან გარეთ რჩება ბოლო ორი მალა. ზურგი ფერად ღია მურა-შავია, მუცელი — ღია მურა-თეთრი. ღამურას გავრცელება თითქმის სრულიად ემთხვევა ღამურასებრთა არეალს. ბინადრობს როგორც ტყეში, ისე გაშლილ ადგილებში. დღისით თავს აფარებს მღვიმეებს, კლდის ნაპრალებს, ხის ფუღუროებს, შენობებსა და სხვ. სანადიროდ გამოდის შებინდებამდე. იკვებება მწერებით. შობს 1-2, ზოგრჯერ 3 ნაშიერს. გვარში გაერთიანებულია 116 სახეობა, რომელთგანაც საქართველოში გვხვდება შვიდი. ღამურა ხელფრთიანების რიგის ერთადერთი ცხოველია, რომელსაც სრულყოფილი ფრენა შეუძლია. იგი მსოფლიოს ყველა რეგიონში გვხვდება პოლარული და მაღალმთიანი რეგიონების გარდა. ცნობილია, რომ ღამურები დედამიწაზე უკვე 50 მილიონი წელია არსებობენ — იკარონიქტერის სახელით ცნობილი ნამარხი ღამურას თითქმის სრულყოფილი ჩონჩხი ეოცენის პერიოდით თარიღდება. თავითა და სხეულის 8 სმ-იანი სიგრძით ეს ცხოველი იმდენად ემსგავსება თანამედროვე ღამურებს, რომ მეცნიერებს ძალიან მწირ ინფორმაციას აწვდის ამ სახეობის წარმოშობის ან იმის შესახებ, თუ როგორ შეიძინეს ფრენის უნარი. მათი ვარაუდით, ღამურების წინაპარი ხეზე მცოცავი რომელიღაც მწერიჭამია იყო. (…სრულად)

გეოგრაფია

კავკასია

ბუნება & ლანდშაფტი: მყინვარწვერი

ქვეყნები: ჰაიტი

საქართველო: ხევსურეთი · ბედიანი · თავისუფლების მოედანი (თბილისი) · თუშეთი · იმერეთი

ქალაქები: ნიუ-იორკი · ბათუმი · რუსთავი · თბილისი · სტოკჰოლმი · თელ-ავივი

დასახლებები, უბნები: სოჰო (ნიუ-იორკი) · ჰარლემი

ქუჩები, მოედნები და ბაღები: შანზ-ელიზე

ისტორია

პიროვნებები: დიმიტრი ამილახვარი · ჯუზეპე გარიბალდი · ლუციუს იუნიუს ბრუტუსი · ნუმა პომპილიუსი · პლინიუს უფროსი · ლუი ნიკოლა დავუ · დავით აღმაშენებელი · ანრი IV · იოზეფ გებელსი · ზვიად გამსახურდია · პეტრე ბაგრატიონი · ანასტასია რომანოვა

ძველი: რომის რესპუბლიკა · ბუნების ისტორია (პლინიუსი) · მსოფლიოს შვიდი საოცრება · შუმერი · რომის იმპერია · რომის სენატი · იბერია · ეტრუსკებთან ომი · რომულუსი და რემუსი · რომის იმპერატორების სია · რომის სამეფო

შუა: სტატია

ახალი: განმანათლებლობა

1900–1945: აღმოსავლეთის ექსპრესი · საქართველოს დემოკრატიული რესპუბლიკა

1945 - დღემდე: იუგოსლავიის დაშლა· ჩერნობილის კატასტროფა

სამხედრო: მეორე სამნიტური ომი · პიროსთან ომი · პირველი მსოფლიო ომი · მეორე მსოფლიო ომი · პირველი პუნიკური ომი

არქეოლოგია: ნოქალაქევი

მეცნიერება და ტექნიკა

პიროვნებები: კარლ ფრიდრიხ გაუსი · სოკრატე · ნილს ბორი · ნიკო მარი · ვერნერ ფონ ბრაუნი · გოდფრი ჰ. ჰარდი · რიჩარდ ფეინმანი

განათლება: საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტი

ბუნებისმეტყველება: შავი ზღვის დატბორვის თეორია

ფაუნა: ნაგაზი · მორიელი · წვერა (სახეობა) · მგელი · დიდი კატები · ღამურა

ბიოლოგია: უჯრედი

ენათმეცნიერება: კორეული დამწერლობა · ბულგარული ენა

ინფორმატიკა: Mozilla Firefox

მათემატიკა: მათემატიკა · რვა ლაზიერის ამოცანა · ალბათობის თეორია · ტოპოლოგია · სამკუთხედი

მედიცინა: ცოფი

ტექნიკა: ფაუ-2 · სატურნ V · პერსონალური კომპიუტერი · სუ-25

რელიგია და მითოლოგია

ჰერაკლე (მითოლოგია) · იუდაიზმი · ყოვლისშემძლეობის პარადოქსი · სვასტიკა · ბორჯღალა · პერსევსი · თესევსი · არგონავტები · რომის პაპების სია (გრაფიკი)

სპორტი

ბიატლონი

უეფას თასი · ბაიერნი (მიუნხენი) · ბარსელონა (საფეხბურთო კლუბი) · ახალი ზელანდიის მორაგბეთა ეროვნული ნაკრები

საზოგადოება

პიროვნებები: გიორგი ქართველიშვილი

საზოგადოება: ქალთა საერთაშორისო დღე · მშრომელთა საერთაშორისო დღე

პოლიტიკა: ევროპის პარლამენტი · საერთაშორისო ურთიერთობები · აშშ-ის პრეზიდენტების სია · თბილისის თვითმმართველობა

ფსიქოლოგია: სტატია

სამართალი: სტატია

სოციოლოგია: სტატია

ეკონომიკა: ქართული ლარი

კულინარია: სტატია

ჰერალდიკა: სტატია

ეთნოლოგია: იეზიდები

ქველმოქმედება: სტატია

პრესა: სტატია

სექსუალობა: სტატია

ფილატელია/ნუმიზმატიკა/კოლექციონირება: ტფილისის უნიკა

ხელოვნება და კულტურა

პიროვნებები: ბახი, იოჰან სებასტიან · ილია ჭავჭავაძე · ვაჟა-ფშაველა · მიხეილ ჯავახიშვილი · ჯორჯია ო'კიფი · ზაქარია ფალიაშვილი · ფრიდა კალო · დავით გურამიშვილი · ელა ფიცჯერალდი · ნიკოლოზ ბარათაშვილი · ვერიკო ანჯაფარიძე · ედიტ პიაფი · რობი სტურუა · ალექსანდრე სოლჟენიცინი · ალენ დელონი · ნიკო ფიროსმანი · კირილ ზდანევიჩი · კუროსავა აკირა · ბორხესი, ხორხე ლუის · ვალტერ გროპიუსი · მადონა · ჯეკ კერუაკი · ანტონიო გაუდი · ალვარ აალტო · ეჟენ იონესკო · ტერენტი გრანელი · ზემფირა · ორჰან ფამუქი · ომარა პორტუონდო · ფრანსუა რაბლე · პიერ ოგიუსტ რენუარი · გიიომ აპოლინერი · ტიესტო · ალანის მორისეტი · ჯონი კეში · ჯინჯერ როჯერსი · უოლტ დისნეი

მუზეუმები/ბიბლიოთეკები: პერგამონმუზეუმი · საქართველოს პარლამენტის ბიბლიოთეკა

სახვითი ხელოვნება: სიმბოლიზმი · სიურრეალიზმი · მირ ისკუსტვა · ბრინჯაოს მხედარი · ოპ-არტი

ტრადიცია: ჩიჩილაკი

არქიტექტურა: ნოიშვანშტაინის სასახლე · შარტრის საკათედრო ტაძარი · ტორონტოს ტელეანძა · გუგენჰაიმის მუზეუმი (ბილბაო) · გელათის მონასტერი · ძონგის არქიტექტურა · სვეტიცხოველი · ბაგრატის ტაძარი · უფლისციხე (ძეგლი) · სტალინისტური არქიტექტურა · შიომღვიმე · ქალაქი-მშვენიერი · გუგი · ვარძია · ოპერა გარნიე · ოშკი

ლიტერატურა და მწერლობა: რომაული ლიტერატურა · დასავლეთის ფრონტი უცვლელია · ბეჭდების მბრძანებელი · შტორმი (პერსონაჟი) · კერი ბრედშოუ (პერსონაჟი)

თეატრი და მუსიკა: თბილისის ოპერისა და ბალეტის თეატრი · პინკ ფლოიდი · დიფ ფარფლი · კოულდპლეი · ლელა წურწუმია · რუსთაველის თეატრი · მარჯანიშვილის თეატრი · ჯენესისი · რედიოჰედი

რადიო, კინო, ტელევიზია: ციცინათელების საფლავი · ექვსი ფუტი მიწის ქვეშ · ციხიდან გაქცევა · ანიმე


პირადი ხელსაწყოები