მთავარი გვერდი
|
გერმანია. იხილეთ აუცილებელი სტატიების სია. თქვენც შეგიძლიათ დაგვეხმაროთ მათ დაწერაში.
ბორობუდური (ასევე ბარაბუდური) — მაჰაიანა ბუდიზმის IX საუკუნის მონუმენტი ინდონეზიის კუნძულ იავის ცენტრალურ ნაწილში, ქალაქ მაგელანგის სიახლოვეს. მონუმენტი შედგება ერთმანეთზე ნაგები ექვსი მართკუთხა და სამი წრიული პლატფორმისაგან და შემკულია 2 672 რელიეფური პანელითა და ბუდას 504 ქანდაკებით. მთავარი გუმბათი მდებარეობს ზედა პლატფორმის ცენტრში. მას ირგვლივ გარს აკრავს მოჩუქურთმებული სტუპები, რომლებშიც განთავსებულია ფეხმორთხმული ბუდას 72 ქანდაკება.
მონუმენტი მეუფე ბუდას უწმინდესი სალოცავი და ბუდისტ პილიგრიმთა ერთ-ერთი უმთავრესი მოსალოცი ადგილია. პილიგრიმთა აღმასვლა იწყება მონუმენტის ძირიდან და მიჰყვება ბილიკს, რომელიც მის ირგვლივ შემოვლით ზემოთ მიიწევს ბუდისტური კოსმოლოგიის სამი დონის გავლით, სახელდობრ, კამადჰატუს (Kāmadhātu —სურვილის სამყარო); რუპადჰატუს (Rupadhatu —ფორმების სამყარო) და არუპადჰატუს (Arupadhatu — უფორმო სამყარო). მოგზაურობის განმავლობაში მონუმენტი პილიგრიმებს გზას მიანიშნებს საფეხურებისა და კორიდორების სისტემის მეშვეობით, რომელთა გასწვრივ კედლებსა და ბალუსტრადებზე 1 460 რელიეფური პანელია.
ისტორიული ცნობების თანახმად, ბორობუდური XIV საუკუნეში იავაზე ბუდისტური და ინდუისტური სამეფოების დაკნინების შემდეგ მიტოვებულ იქნა და იაველები ისლამზე მოექცნენ. მონუმენტი 1814 წელს აღმოაჩინა სერ თომას რაფლზმა, იავის ბრიტანელმა მმართველმა, რომლის მდებარეოებაც მას ადგილობრივებმა მიანიშნეს. მას შემდეგ ნაგებობას რამდენიმე რესტავრაცია ჩაუტარდა. მათ შორის ყველაზე მასშტაბური იყო 1975 და 1982 წელს ჩატარებული ერთობლივი სამუშაოები ინდონეზიის მთავრობისა და იუნესკოს მიერ, რის შემდეგაც მონუმენტი იუნესკომ მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში შეიტანა. ბორობუდური დღესაც პოპულარული ადგილია ბუდისტ პილიგრიმთათვის, სადაც წელიწადში ერთხელ ინდონეზიელი ბუდისტები „ვესაკს“ დღესასწაულობენ. მონუმენტი ამჟამად ინდონეზიის ყველაზე პოპულარული ტურისტული ღირსშესანიშნაობაა...
- ... ძველად საქართველოში სასამართლო მტკიცებულების ერთ-ერთი სახე ცოდვის მოკიდება იყო?
- ... ესპანელების მიერ სამხრეთ ამერიკაში დაარსებული პირველი ქალაქი იყო ნუევა-კადისი კუნძულ კუბაგუაზე?
- ... იოჰანესბურგი მსოფლიოს უდიდესი ქალაქია, რომელიც მდინარეზე, ტბისა თუ ზღვის ან ოკეანის სანაპიროზე არ მდებარეობს?
- ... ყველაზე ძვირადღირებული თავდაცვითი პროგრამის გეგმა 323 მილიარდ დოლარს აღწევს, რაც გულისხმობს აშშ-ის მიერ 2 443 F-35 Lightning II-ის (სურათზე) შეძენას?
- ... ვეფხისტყაოსნის უკანასკნელი თავები და პოემის ეპილოგი შოთა რუსთაველს არ ეკუთვნის?
- ...ევროპაში სიგარეტის პირველ მწეველად როდრიგო დე ხერესი ითვლება?
- ...სამოასა და ტოკელაუში 2011 წელს კალენდრიდან 30 დეკემბერი გააუქმეს?
- საქართველოს მორაგბეთა ნაკრებმა 32:7 პორტუგალიის გუნდი დაამარცხა.
- საქართველოში დაჯავშნული საბრძოლო მანქანა „ლაზიკის“ პრეზენტაცია გაიმართა.
- ლატვიაში ჩატარდა რეფერენდუმი, რომელშიც მოსახლეობამ მხარი არ დაუჭირა რუსული ენისთვის მეორე სახელმწიფო ენის სტატუსის მინიჭებას.
- გერმანიის პრეზიდენტი კრისტიან ვულფი (სურათზე) თანამდებობიდან გადადგა.
- ზამბიის ფეხბურთელთა ნაკრები აფრიკის 2012 წლის ეროვნებათა თასის მფლობელი გახდა.
- ამერიკელი მომღერალი უიტნი ჰიუსტონი გარდაიცვალა 48 წლის ასაკში.
- 1594 : ნავარის მეფე ანრი IV შარტრის ტაძარში საფრანგეთის მეფედ აკურთხეს, რაც ბურბონთა დინასტიის დასაბამი გახდა.
- 1801 : ვაშინგტონი — ახალი ქალაქი და აშშ-ის დედაქალაქი - აშშ-ის კონგრესის იურისდიქციაში მოექცა.
- 1900 : მიუნხენში საფეხბურთო კლუბი „ბავარია“ დაარსდა.
- 1917 : თებერვლის რევოლუცია: 23 თებერვალს დაწყებული გადატრიალებით რუსეთში დროებითი მთავრობა ჩამოყალიბდა.
- 1919 : ვილნიუსში გამოცხადდა ლიტვა-ბელორუსიის საბჭოთა სოციალისტური რესპუბლიკა - ლიტბელი.
- 1933 : ბერლინში რაიხსტაგის შენობას ცეცხლი წაუკიდეს (სურათზე) — მოვლენა, რომელმაც გადამწყვეტი როლი შეასრულა გერმანიაში ნაცისტური რეჟიმის დამყარებაში.
- 1940 : ამერიკელმა ბიოქიმიკოსებმა მარტინ კამენმა და სემ რუბენმა რადიოაქტიური იზოტოპი „კარბონ-14“ აღმოაჩინეს, რომელიც ამჟამად ინტენსიურად გამოიყენება არქეოლოგიური, გეოლოგიური და ჰიდროლოგიური მასალის ასაკის დადგენაში.
 |
ვიკისაწყობი მედიის თავისუფალი საცავი |
 |
ვიკისიახლენი თავისუფალი სიახლეები |
 |
ვიქსიკონი ლექსიკონი და თეზაურუსი |
 |
ვიკიციტატა ციტატების კოლექცია |
 |
ვიკიწიგნები თავისუფალი სახელმძღვანელოები |
 |
ვიკიწყარო თავისუფალი ბიბლიოთეკა |
 |
ვიკისახეობები ჯიშთა და სახეობათა საცავი |
 |
ვიკივერსიტეტი საგანმანათლებლო მასალები |
 |
მეტა-ვიკი ვიკიმედიის პროექტების კოორდინაცია |
