ბელგია

ვიკიპედიიდან


დროშა	გერბი

ჰიმნი: Brabanconne

დევიზი: ძალა ერთობაშია

(ნიდ. Eendracht maakt macht; ფრანგ. L'union fait la force; გერმ. Einigkeit gibt Starke)

დედაქალაქი

ბრიუსელი
50°54′N 4°32′E

უდიდესი ქალაქი ბრიუსელი

ოფიც. ენები ნიდერლანდული, ფრანგული, გერმანული

მთავრობა

საპარლამენტო მმართველობა კონსტიტუციური მონარქია

-მონარქი ალბერტ II

-პრ.-მინისტრი ჰერმან ვან რომპუი

ფართობი
- საერთო

- წყალი (%) 30,528 კმ² (139-ე)

6.4%

მოსახლეობა
- 2007 სავ.
- 2001 ცენზი
- სიმჭიდროვე 10,584,534 (76-ე)
10,296,350
344.32 ად/კმ² (29-ე)

მშპ (ppp)
- საერთო

- ერთ მოსახლეზე 2004მიახლ.
$316.2 მილიარდი (30-ე)

$31,400 (მე-13)

აგი (2005) 0.946 (მაღალი) (მე-17)

ვალუტა ევრო (EUR)

დროის სარტყელი CET (UTC +1სთ.)

-ზაფხულის დრო CET (UTC +2სთ.)

ქვეყნის კოდი BEL

ccTLD .be¹

სატელეფონო კოდი +32

¹ასევე .eu, როგორც ევროპის კავშირის წევრი.

[რედაქტირება] სახელწოდება

ოფიციალური: ქართულად - ბელგიის სამეფო; ფრანგულად - Royaume de Belgique; ნიდერლანდულად - Koninkrijk Belgie.
ეტიმოლოგია - სახელწოდება მომდინარეობს ბელგების კელტური ტომებისაგან.
ქვეყნის კოდი - BE.

[რედაქტირება] გეოგრაფია

ბელგიის სამეფო

ქვეყანა დასავლეთ ევროპაში, ევროკავშირის წევრი. მოსაზღვრე ქვეყნებია: ნიდერლანდი, გერმანია, ლუქსემბურგი, საფრანგეთი

ფართობი - 30.510 კვ.კმ.
ბუნება: უმაღ. მწვერვალი - ბოტრანჟი 694 მ; მდინარეები (კმ) - შელდა 207 (ბელგიაში, სულ 370), მეზი 183 (ბელგიაში, სულ 933); უდ. ტბა - ვალკური; კლიმატი - ოკეანური.
ბუნებრივი რესურსები - ქვანახშირი, ბუნებრივი აირი.

[რედაქტირება] სახელმწიფო

პოლიტიკური სისტემა - კონსტიტუციური მონარქიის ქვეშ მყოფი ფედერალური საპარლამენტო დემოკრატია.
სახელმწიფოს მეთაური - სამეფოს მმართველია საქს-კობურგ-გოთას დინასტია. ბელგიის მეფეები: 1831 - ლეოპოლდ I, 1865 - ლეოპოლდ II, 1900 - ალბერტ I, 1934 - ლეოპოლდ III, 1951 - ბოდუენ I, 1993 წლიდან - ალბერტ II (ALBERT II).
მთავრობის მეთაური - პრემიერ-მინისტრი (Guy Verhofstadt, 1999).
საკანონმდებლო ორგანო - ორპალატიანი პარლამენტი, შედგება წარმომადგენელთა პალატისა (150 წევრი) და სენატისაგან (71 წევრი).
ადმინისტრაციული დაყოფა. 1989 წლიდან ქვეყანა ფედერაციულ სახელმწიფოდ გარდაიქმნა, რომელიც 3 სუბიექტისაგან (ფრ. regions, ნიდ. gewesten) შედგება: ბრიუსელი, ვალონია და ფლანდრია. რეგიონები თავის მხრივ პროვინციებად (ფრ. province, ნიდ. provincie) იყოფიან.

[რედაქტირება] დემოგრაფია

მოსახლეობა - 10,3 მლნ (2003), მათ შორის 58% ფლანდრიელები, 31% ვალონები.
ენები - ფრანგული (40%, ვალონური დიალექტი) და ნიდერლანდული (60%, ფლამანდური დიალექტი). მოსახლეობის 11% ორენოვანია.
რელიგია - კათოლიციზმი (75%), პროტესტანტიზმი 20%.
ქალაქები (ათ.) - ბრიუსელი (1,008), ანტვერპენი (457), გენტი (222), შარლერუა (201), ლიეჟი (184), ბრიუგე (117).

[რედაქტირება] ეკონომიკა

ბელგია მაღალგანვითარებული ინდუსტრიული ქვეყანაა, ე.ე.პ. მოცულობით (272 მლრდ $) მსოფლიოში მე-20 ადგილი უკავია.

ე.ე.პ. სტრუქტურა (%) - სოფლის მეურნეობა - 1, მრეწველობა - 26, მომსახურება - 73;
ე.ე.პ. (1 სულზე) - 26.730 $.
უდიდესი კომპანიები - სოსიეტე ჟენერალი, ბრიუსელ-ლამბერი, კობერა, ელექტრორაი, ბელგაკომი, ფორტისი, ინტერბრიუ.
ექსპორტი - რკინა, ფოლადი, საფეიქრო ნაწარმი, ნავთობქიმიკატები, პლასტმასა.
ბიუჯეტი - 113,400 მლნ $.
ვალუტა - ევრო (EUR); 2002 წლამდე ბელგიური ფრანკი.

ბელგიის სამეფო დამოუკიდებელი გახდა 1830 წელს. მსოფლიო ომების დროს იყო გერმანიის აგრესიის ობიექტი. 1945 წლიდან ევროპული თანამშრომლობის (ბენილუქსი, ევროპის საბჭო, ნატო, ევროპის კავშირი) ცენტრია. 1980 წელს - შეიქმნა მმართველობის რეგიონული სტრუქტურები ფლანდრიის, ვალონიისა და ბრიუსელისათვის. 1992 წელს გამოცხადდა, რომ შემოღებული იქნებოდა ფედერაციული სისტემა. 1994 წელს მიღებულ იქნა ახალი კონსტიტუცია.

[რედაქტირება] მემკვიდრეობა

ბრიუსელი — ცენტრალური მოედნის გოტიკური არქიტექტურა, სამეფო სასახლე (XV ს.), ქალაქგარეთ მდებარეობს ვატერლოოს ბრძოლის მემორიალი;
ანტვერპენი - ბელგიის სამეფო მუზეუმი მსოფლიოში საუკეთესო რუბენსის ნახატების კოლექციით; ძველი ქალაქის ანსამბლი, «ალმასის კვარტალი», ტაძარი (XIV ს.);
ბრიუგე - შუასაუკუნეების არქიტექტურის ქალაქი-მუზეუმი;
ლიეჟი - წმ. პავლეს ეკლესია (X ს.).

[რედაქტირება] ცნობილი ბელგიელები

მწერლები - მორის მეტერლინკი, შარლ დე კოსტერი, ჟორჟ სიმენონი, ემილ ვერჰარნი;
მხატვრები - პიტერ ბრეიგელი, რუბენსი, ანტონ ვან დეიკი, იან ვან ეიკი, ჟერარ დავიდი;
მეცნიერი - მერკატორი;
მსახიობები - ოდრი ჰეპბერნი, ჟან-კლოდ ვან დამი;
სპორტსმენები - ედი მერქსი (ველოსპორტი), ჯეკი იქსი (ავტორბოლა).

ბელგია

ვიკიპედიიდან

სექციების სია

[რედაქტირება] სახელწოდება

[რედაქტირება] გეოგრაფია

[რედაქტირება] სახელმწიფო

[რედაქტირება] დემოგრაფია

[რედაქტირება] ეკონომიკა

[რედაქტირება] ისტორია

[რედაქტირება] მემკვიდრეობა

[რედაქტირება] ცნობილი ბელგიელები

გადახედვა

პირადი ხელსაწყოები

ნავიგაცია

ძიება

მონაწილეობა

ინსტრუმენტები

სხვა ენებზე