ბულგარეთი

ვიკიპედიიდან


დროშა	გერბი

ჰიმნი: Мила Родино

დევიზი: Съединението прави силата

დედაქალაქი

სოფია
42°41′N 23°19′E

უდიდესი ქალაქი სოფია

ოფიც. ენები

ბულგარული

მთავრობა

საპარლამენტო რესპუბლიკა

-პრეზიდენტი გეორგი პარვანოვი

-პრ.-მინისტრი სერგეი სტანიშევი

ფართობი
- საერთო

- წყალი (%) 110,910 კმ² (104-ე)

0.3%

მოსახლეობა
- 2008 სავ.
- 1989 ცენზი
- სიმჭიდროვე 7 642 882 (93-ე)
9,009,018
69.3 ად/კმ² (124-ე)

მშპ (ppp)
- საერთო

- ერთ მოსახლეზე 2008მიახლ.
$90.186 მილიარდი (63-ე)

$11,800 (65-ე)

აგი (2007) 0.824 (მაღალი) (53-ე)

ვალუტა ლევი (BGN)

დროის სარტყელი EET (UTC +2სთ.)

-ზაფხულის დრო EET (UTC +3სთ.)

ქვეყნის კოდი BGR

ccTLD

.bg

სატელეფონო კოდი +359

[რედაქტირება] სახელწოდება

ოფიციალური: ბულგარეთის რესპუბლიკა.
ეროვნული: България, Република България.
ეტიმოლოგია: წარმოსდგება ეთნონიმ „ბულგარისაგან“. სიტყვა Bulg თურქულ ენაზე „შერეულს“ ნიშნავს.

[რედაქტირება] გეოგრაფია

ქვეყანა აღმოსავლეთ ევროპაში, მდებარეობს ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე. მისი მოსაზღვრე სახელმწიფოებია: რუმინეთი, თურქეთი, საბერძნეთი, მაკედონია, სერბია და მონტენეგრო.

ფართობი - 110.910 კვ.კმ.
ბუნება - ტერიტორიის დიდი ნაწილი ბალკანეთის მთიანეთს და როდოპის მთებს უჭირავს, უმაღლესი წერტილი მთა მუსალა 2.925 მ.

[რედაქტირება] სახელმწიფო

სახელმწიფო სისტემა : განვითარებადი დემოკრატიული რესპუბლიკა.
სახელმწიფოს მეთაური : პრეზიდენტი Georgi PURVANOV (2002).
მთავრობის მეთაური : პრემიერ-მინისტრი Sergey Stanishev (2005).
საკანონმდებლო ორგანო : ერთპალატიანი სახალხო კრება (240 წევრი).
ადმინისტრაციული დაყოფა : 8 ოლქი და დედაქალაქი.

[რედაქტირება] დემოგრაფია

მოსახლეობა - 7.538 ათასი (2003), მათ შორის ბულგარელები 84%, თურქები 9%, ბოშები 4%.
სახელმწიფო ენა : ბულგარული.
რელიგია - მართლმადიდებელი ქრისტიანობა.
დედაქალაქი - სოფია (1.089, აგლ. 1,183 ათასი).
ქალაქები - პლოვდივი (338 ათასი), ვარნა (312), ბურგასი (192), რუსე (161), სტარა ზაგორა (143).

[რედაქტირება] ეკონომიკა

რესურსები - ბოქსიტები, სპილენძი, ტყვია, თუთია, ქვანახშირი, საშენი ხე-ტყე.
ექსპორტი - მანქანათმშენებლობის პროდუქცია, კვების პროდუქტები, ღვინო, თამბაქო, ტექსტილი.
ეროვნული შემოსავალი ერთ სულზე - 1.790 $.
ვალუტა – ბულგარული ლევი (BGL).

თურქებისაგან დამოუკიდებელი გახდა 1908 წელს. საბჭოთა ჯარები შევიდნენ ოკუპირებულ ბულგარეთში 1944 წელს, მონარქია დაეცა და დამყარდა კომუნისტური ორიენტაციის სახალხო რესპუბლიკა. პირველი დემოკრატიული არჩევნები ჩატარდა 1987 წელს. 1991 წელს მიღებულ იქნა ახალი კონსტიტუცია. პირველი არაკომუნისტური მთავრობა ჩამოაყალიბა ფილიპ დიმიტროვმა. 90-იანი წლების პირველი ნახევარში გრძელდებოდა პოლიტიკური არასტაბილურობა და გაფიცვები. კომუნისტები დიდ გავლენას ინარჩუნებდნენ, რომლებაც თავის პარტიას სოციალისტური უწოდეს. რეფორმების პროცესი რთულად მიმდინარეობდა. 2001 წლის საპარლამენტო არჩევნებში გაიმარჯვა ყოფილმა მეფემ სიმეონ მე-2-მ, რომელიც ემიგრაციიდან დაბრუნდა. 2002 წლის ნოემბერში ბულგარეთმა მიწვევა მიიღო ნატოში გაწევრიანებისათვის.

[რედაქტირება] მემკვიდრეობა

სოფია - წმ. სოფიის (VI ს.), ალექსანდრე ნეველის (XIX ს.), ბოიანას (XIII ს.) ტაძრები, არქეოლოგიური მუზეუმი;
კაზანლაკის და სვეჩტარის თრაკიული სამარხები;
მადარა ჰორსემანი;
ნესებარი - ძველი ქალაქი (V ს.);
პირინის ეროვნული პარკი;
რილას მონასტერი (XIX ს.);
სრებარნას ნაკრძალი;
ბაჩკოვო - პეტრიწონის მონასტერი;
რუსულ-ბულგარული მეგობრობის მონუმენტი შიპკის უღელტეხილზე (XIX ს.).

[რედაქტირება] ცნობილი ბულგარელები

მწერალი - ივან ვაზოვი;
მომღერლები - ლილი ივანოვა, ფილიპ კირკოროვი;
სპორტსმენები : ხრისტო სტოიჩკოვი (ფეხბურთი), მაგდალინა მალეევა (ჩოგბურთი);
პოლიტიკოსები - ხრისტო ბოტევი, გიორგი დიმიტროვი, ტოდორ ჟივკოვი;
სხვები - ვანგა (ნათელმხილველი).

ბულგარეთი

ვიკიპედიიდან

სექციების სია

[რედაქტირება] სახელწოდება

[რედაქტირება] გეოგრაფია

[რედაქტირება] სახელმწიფო

[რედაქტირება] დემოგრაფია

[რედაქტირება] ეკონომიკა

[რედაქტირება] ისტორია

[რედაქტირება] მემკვიდრეობა

[რედაქტირება] ცნობილი ბულგარელები

გადახედვა

პირადი ხელსაწყოები

ნავიგაცია

ძიება

მონაწილეობა

ინსტრუმენტები

სხვა ენებზე