ტონი მორისონი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
ნავიგაციაზე გადასვლა ძიებაზე გადასვლა
ტონი მორისონი
Toni Morrison.jpg
დაბადების თარიღი 18 თებერვალი, 1931(1931-02-18)[1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [11] [12]
დაბადების ადგილი ლორეინი[13]
გარდაცვალების თარიღი 5 აგვისტო, 2019(2019-08-05)[14] [13] [5] [11] [12] [15] (88 წლის)
გარდაცვალების ადგილი ბრონქსი[14] [13]
საქმიანობა მწერალი[16] [17] [18] [15] , რომანისტი, ლიბრეტისტი, უნივერსიტეტის პროფესორი, პოეტი[19] [20] [21] , საბავშვო მწერალი და აუდიოწიგნების მკითხველი[22]
ენა ინგლისური ენა[23]
ეროვნება აფრო-ამერიკელები[24] [25]
მოქალაქეობა Flag of the United States.svg აშშ[26] [27]
ალმა-მატერი ჰოვარდის უნივერსიტეტი[28] , კორნელის უნივერსიტეტი[29] , რატგერსის უნივერსიტეტი და Lorain High School
ჟანრი აფრო-ამერიკული ლიტერატურა
Magnum opus ყველაზე ლურჯი თვალი, სულა, სოლომონის სიმღერა, ცვილის ჩვილი, შეყვარებული, ჯაზი, სამოთხე, სიყვარული, გულმოწყალება, სახლი და ღმერთო დაიფარე ჩემი ბავშვი
ჯილდოები
ნათესავ(ებ)ი Cecilia Rouse
ხელმოწერა Toni Morrison (signature).svg

ტონი მორისონი (ინგლ. Toni Morrison, ნამდვილი სახელი და გვარი კლოი ენტონი უოფორდი; დ. 18 თებერვალი, 1931 — გ. 5 აგვისტო, 2019) — ამერიკელი მწერალი, პუბლიცისტი და ესეისტი. ნობელის პრემიის ლაურეატი ლიტერატურის დარგში (1993).

დაიბადა აფრო-ამერიკელ, აშშ-ის სამხრეთი შტატებიდან გადასახლებულ მუშათა ოჯახში. სწავლობდა ჰარვარდისა (1949–1953) და კორნელის (1953–1955) უნივერსიტეტებში; მუშაობდა რედაქტორად გამომცემლობაში (1965–1983), ასწავლიდა აშშ-ის უნივერსიტეტებში, მათ შორის პრისტონის უნივერსიტეტში (1989–2006).

ტონი მორისონის ლიტერატურული კარიერა დაიწყო რომან „ყველაზე ცისფერი თვალები“ („The bluest eye“, 1970) გამოქვეყნებით, სადაც მოთხრობილია ახალგაზრდა შავკანიანი გოგონას მძიმე ბედი. რასობრივი ჩაგვრის თემებმა მომავალი განვითარება ჰპოვეს რომანში „სოლომონის სიმღერა“ („Song of Solomon“, 1977), რომლის ცენტრში გმირის მიერ საკუთარი „მეს“ ძიება და გააზრებაა; რომანი გარდაიქმნა კულტურულ მითად და აფროამერიკული ისტორიის სათავედ. მაგიური რეალიზმის ტრადიციები გამოიხატა რომანებში „ფისის კაცუნა“ („Tar baby“, 1981), „სიყვარული“ („Love“, 2003), „სიბრალული“ („A mercy“, 2008). სამი რომანის ციკლი — „მიჯნური“ („Beloved“, 1987), „ჯაზი“ („Jazz“, 1992), „სამოთხე“ („Paradise“, 1998) — თანამიმდევრულად აღწერს აფრო-ამერიკელების ისტორიის მთავარ ეტაპებს: მონობის ეპოქა, სამოქალაქო ომი, სამოქალაქო უფლებებისათვის მოძრაობის პერიოდი. ფოლკლორისა და მითოლოგიის მითითებები, ტრაგიკული და კომიკური ფანტასტიკისა და რეალობის მუდმივი შერევა ტონი მორისონის შემოქმედების მთავარი მახასიათებლებია.

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. Encyclopædia Britannica
  2. Toni Morrison, Towering Novelist of the Black Experience, Dies at 88
  3. BD Gest'
  4. Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  5. 5.0 5.1 Munzinger-Archiv — 1913.
  6. NooSFere — 1999.
  7. ბროკჰაუზის ენციკლოპედია
  8. The Fine Art Archive — 2003.
  9. Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011.
  10. Vegetti Catalog of Fantastic Literature
  11. 11.0 11.1 AlKindi
  12. 12.0 12.1 Babelio — 2007.
  13. 13.0 13.1 13.2 https://www.nytimes.com/2019/08/06/books/toni-morrison-dead.html
  14. 14.0 14.1 https://www.theguardian.com/books/2019/aug/06/toni-morrison-author-and-pulitzer-winner-dies-aged-88
  15. 15.0 15.1 The Fine Art Archive — 2003.
  16. http://www.bbc.co.uk/programmes/articles/LNR9vCvV553p5qcZ7L1kD9/author-collection
  17. http://www.nytimes.com/1996/09/29/nyregion/ambition-in-words-and-images.html
  18. http://www.nytimes.com/movies/movie/191932/Toni-Morrison-A-Writer-s-Work/overview
  19. http://muse.jhu.edu/journals/african_american_review/v044/44.4.roynon.pdf
  20. http://www.poemhunter.com/toni-morrison/quotations/
  21. http://www.huffingtonpost.com/the-news/reporting/2008/01/24/
  22. https://catalogue.bnf.fr/affiner.do?motRecherche=&index=AUT3&numNotice=12017165&listeAffinages=FacFonctAuteur_1110&afficheRegroup=false&trouveDansFiltre=NoticePUB&nbResultParPage=10&triResultParPage=5&typeNotice=p
  23. Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011.
  24. Page Y. W. Encyclopedia of African American Women WritersWestport: Greenwood Publishing Group, 2007. — ISBN 978-0-313-33429-0, 978-0-313-04907-1
  25. Smith J. C. Notable Black American Women
  26. http://www.nytimes.com/1996/09/29/books/english-lessons.html
  27. http://www.nytimes.com/2009/10/11/arts/design/11voge.html?hpw
  28. https://150.howard.edu/facts/toni-morrison
  29. https://www.neh.gov/about/awards/national-humanities-medals/toni-morrison