პორტალი:აშშ

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება

ინდექსი · ძიება · კატეგორიები · რჩეული სტატიები და პორტალები · ყველა თემა

გეოგრაფია · ისტორია · კულტურა · მეცნიერება · რელიგია · საზოგადოება · საქართველო · სპორტი · ხელოვნება

აშშ-ის დროშა


United-states-sign-ka.png


United States (orthographic projection).svg
ამერიკის შეერთებული შტატები 50 შტატისა და დედაქალაქის ოლქისგან შემდგარი ფედერალური რესპუბლიკაა ჩრდილოეთ ამერიკაში. აშშ-ს სამი სახმელეთო საზღვარი აქვს, ორი კანადასთან და ერთი მექსიკასთან, და ასევე შემოსაზღვრულია წყნარი, ატლანტის, არქტიკის ოკეანეებითა და ბერინგის ზღვით. აშშ-ის ყოველ შტატს ფედერალიზმის სისტემის მიხედვით გასაზღვრული ადგილობრივი ავტონომიის მაღალი ხარისხი აქვს. ქვეყნის ისტორია დასაბამს 1776 წელს ბრიტანეთის ცამეტი კოლონიის მიერ დამოუკიდებლობის გამოცხადებით იღებს. დროთა განმავლობაში ეს ქვეყანა გლობალური ზესახელმწიფო გახდა და უმნიშვნელოვანესი ეკონომიკური, პოლიტიკური, სამხედრო და კულტურული გავლენა აქვს დანარჩენ მსოფლიოზე. (იხ. სრულად)
რედ.

რჩეული სტატია

New York City skyline.jpg

ნიუ-იორკი (ინგლ.: New York [nʲuːˈjɔːɹk]) — ქალაქი ამერიკის შეერთებულ შტატებში, შტატ ნიუ-იორკში. 8 მილიონზე მეტი მცხოვრებით (830 კმ²-ზე) იგი ამერიკის ყველაზე დიდი და ჩრდილოეთ ამერიკის ყველაზე მჭიდროდ დასახლებული ქალაქია. მის აგლომერაციაში 22 მილიონზე მეტი ადამიანი ცხოვრობს. ქალაქის ამავე სახელწოდების შტატისგან განსასხვავებლად მას «ნიუ იორკ სიტი»-ს უწოდებენ. ქალაქის მეტსახელია «დიდი ვაშლი» (ინგლ.: „Big Apple“)

ნიუ-იორკი საერთაშორისო ფინანსების, პოლიტიკის, გართობისა და კულტურის ცენტრია და მსოფლიოს ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს გლობალურ ქალაქთაგანია მუზეუმების, გალერეების, სამხატვრო-საშემსრულებლო დაწესებულებების, უმაღლესი სასწავლებლების, მედიის, საერთაშორისო კორპორაციების და საფინანსო ბაზრების შეუდარებელი რაოდენობით. აქ მდებარეობს გაეროს მსოფლიო შტაბ-ბინა. ნიუ-იორკი ყოველწლიურად უდიდესი რაოდენობის იმიგრანტებს იზიდავს მსოფლიოს 180 ქვეყნიდან, ისევე როგორც მთელი აშშ-დან, რომელნიც ქალაქში მისი კულტურის, ენერგიის, კოსმოპოლიტიზმისა და ეკონომიურ შესაძლებლობათა გამო ჩამოდიან. ნიუ-იორკი ამჟამად უდიდეს ამერიკულ ქალაქთა შორის კრიმინალის ყველაზე დაბალი დონითაც გამოირჩევა. (...სრულად)

რედ.

რჩეული ბიოგრაფია

ელა ფიცჯერალდი

ელა ჯეინ ფიცჯერალდი (Ella Jane Fitzgerald) (1917-1996), ასევე ცნობილი, როგორც ‘ლედი ელა’ (სიმღერის პირველი ლედი) მე-20 საუკუნის ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი ჯაზის მომღერალი, ცამეტი გრემის მფლობელი, ეროვნული ხელოვნების მედლით დაჯილდოებული პრეზიდენტ რეიგანის მიერ, და თავისუფლების საპრეზიდენტო მედლით - პრეზიდენტ ბუში უფროსის მიერ. სამოქტავიანი ვოკალური დიაპაზონით დაჯილდოებული მომღერალი გამოირჩეოდა ტონალობის სიწმინდით, თითქმის შეუმცდარი ფრაზითა და ინტონაციით და განუმეორებელი იმპროვიზაციის შესაძლებლობით.

ელამ სასიმღერო დებიუტი 16 წლის ასაკში 1934 წელს მოახდინა აპოლოს თეატრში ჰარლემში, ნიუ-იორკი, იმ დროს განთქმულ ერთ-ერთ ადრეულ „მოყვარულთა ღამეების“ კონკურსზე. თავდაპირველად მიზნად დასახული ჰქონდა სცენაზე საცეკვაოდ ასვლა, თუმცა „ედვარდსის დების“ (ადგილობრივი საცეკვაო დუეტი) გამოწვევით სიმღერა გადაწყვიტა. იმ ღამით კონკურსზე მან გაიმარჯვა, რითაც წარმატება მოიხვეჭა თავისთვისაც და აპოლონის თეატრისთვისაც. ელა იმ ღამეს შენიშნა ბარდუ ალიმ ჩიკ ვების ბენდიდან, რომელმაც ვები დაიყოლია ელა დაექირავებინა. ელამ სიმღერა ვების ორკესტრში 1935 წელს დაიწყო, ჰარლემის სავოის საბანკეტო დარბაზში. ელას რამდენიმე ჰიტ-სიმღერა აქვს ჩაწერილი მათთან, მათ შორის „(If You Can't Sing It), You'll Have to Swing It (Mr. Paganini)“, თუმცა პირველი მნიშვნელოვანი წარმატება საყმაწვილო ლექსის „A Tisket A Tasket“ მისეულმა ინტერპრეტაციამ მოუტანა. (...სრულად)

რედ.

ახალი სტატიები

Right arrow.svg ახალი სტატიები ჩასვით სიის თავში / მიუთითეთ {{ავტორი}}

რედ.

რჩეული ციტატა

ბარაკ ობამა
ვიკიციტატა
„ჩვენ ვართ ისინი, ვისაც ველოდით.“
(ბარაკ ობამა, წინასაპრეზიდენტო კამპანიის პერიოდში წარმოთქმული ერთ-ერთი სიტყვიდან, 2008.)
რედ.

ძირითადი თემები


რედ.

რჩეული სურათი

მონუმენტის ხეობა
ავტორი: Huebi
რედ.

იცოდით, რომ...

ნიუ-იორკის მარათონი
რედ.


პანორამა

სენტ-ლუისი
სენტ-ლუისი, მისური.
რედ.

დობილი პორტალები

ჩრდილოეთი ამერიკა და კარიბები

აშშ-ის დროშა აშშ (ნიუ-იორკი) · კანადის დროშა კანადა · მექსიკის დროშა მექსიკა · კუბის დროშა კუბა · დომინიკელთა რესპუბლიკის დროშა დომინ. რესპ. · იამაიკის დროშა იამაიკა · ჰაიტის დროშა ჰაიტი


ცენტრალური და სამხრეთი ამერიკა

არგენტინის დროშა არგენტინა · ბოლივიის დროშა ბოლივია · ბრაზილიის დროშა ბრაზილია · გვატემალის დროშა გვატემალა · ეკვადორის დროშა ეკვადორი · ვენესუელის დროშა ვენესუელა · კოლუმბიის დროშა კოლუმბია · კოსტა-რიკას დროშა კოსტა-რიკა · ნიკარაგუას დროშა ნიკარაგუა · პანამის დროშა პანამა · პარაგვაის დროშა პარაგვაი · პერუს დროშა პერუ · სალვადორის დროშა სალვადორი · სურინამის დროშა სურინამი · ურუგვაის დროშა ურუგვაი · ჩილეს დროშა ჩილე · ჰონდურასის დროშა ჰონდურასი


დიდი რვიანი

აშშ-ის დროშა აშშ · გაერთიანებული სამეფოს დროშა გაერთ. სამეფო · გერმანიის დროშა გერმანია · კანადის დროშა კანადა · იაპონიის დროშა იაპონია · იტალიის დროშა იტალია · რუსეთის დროშა რუსეთი · საფრანგეთის დროშა საფრანგეთი



რედ.