პორტალი:ისტორია

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება

ინდექსი · ძიება · კატეგორიები · რჩეული სტატიები და პორტალები · ყველა თემა

გეოგრაფია · ისტორია · კულტურა · მეცნიერება · რელიგია · საზოგადოება · საქართველო · სპორტი · ხელოვნება

032 Hadrian2.png ისტორიის პორტალი032 Hadrian2.png
კეთილი იყოს თქვენი მობრძანება ისტორიის პორტალში
ისტორია არის ხალხის, საზოგადოებისა და ცივილიზაციების მემკვიდრეობის შესწავლა. ტერმინი მომდინარეობს ბერძნულიდან "ιστορία" - ჰისტორია, ”ვინმეს გამოკითხვათა აღწერა, მოთხრობა”.

Icona თვის რჩეული სტატია
Caucasus03 ka.png

იბერია, ივერია, იყო აღმოსავლეთ და სამხრეთ საქართველოს ტერიტორიაზე არსებული სახელმწიფოს სახელწოდება ანტიკურ და ბიზანტიურ წყაროებში. დასავლეთის წყაროებში მოიხსენიება, როგორც "აღმოსავლეთ იბერია" ან "კავკასიის იბერია" ამავე სახელწოდების "იბერიის ნახევარკუნძულისგან" განსასხვავებლად. ამ სახელწოდების ზუსტი წარმომავლობა და მნიშვნელობა ნათელი არ არის. ტერმინი "იბერია" გაჩნდა უცხოენოვან (ბერძნულ–რომაულ) გარემოში, ელინისტურ ხანაში. საინტერესოა ის ფაქტი, რომ რომაული ნომეკლატურა, იგივე სახელს იყენებს პირენეის ნახევარკუნძულის აღსანიშნავად. არსებობს მოსაზრება, რომ ეს სახელი რომაელებისთვის მარგინალური ქვეყნების აღმნიშვნელია. ზოგი მას ქართულ "იმერს" (იქითა მხარე) უკავშირებს და მიიჩნევს დასავლეთ საქართველოში ლიხსიქითა ან მესხეთის მთებსიქითა ქვეყნის აღსანიშნავად შექმნილ ტერმინად, ზოგი კი უკავშირებს ძვ. წ. V საუკუნის ბერძენ ავტორებთან დამოწმებულ სასპერების სახელს (მათი სახელი შემორჩა ისტორიულ სპერის ოლქს). ბიზანტიური ხანის (ახ. წ. IV-XV საუკუნეები) ბერძნულში თანხმოვანი (β-ბეტა) თანდათან იკარგება და გამოთქმაში იგი დაემსგავსა -ს (ქართულ ვინს). შედეგად გვიანდელ ქართულ საისტორიო წყაროებში მკვიდრდება ბიზანტიური ბერძნულის გავლენით – "ივერია". (სრულად...)

[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif


Icona თვის პიროვნება
Giorgi Saakadze.gif

გიორგი სიაუშის ძე სააკაძე, დიდი მოურავი (დ. დაახლ. 1570, სოფ. ფელი ― გ. 3 ოქტომბერი, 1629, თბილისი), საქართველოს პოლიტიკური და სამხედრო მოღვაწე. საქართველოს გაერთიანებისათვის აქტიური მებრძოლი. სააკაძის წინაპრები სამეფო აზნაურები იყვნენ და თეძმის ხეობაში ჰქონდათ ფეოდალური სამფლობელო, რომლის ცენტრი იყო სოფ. ნოსტე. იქ ჰქონდა სასახლე ციხე-კოშკით და კარის ეკლესია, სოფ. ერთაწმინდას კი - საგვარეულო მონასტერი. სააკაძის სამფლობელოში 40-მდე სოფელი შედიოდა იქ მცხოვრები ყმა გლეხებითა და მსახურებით (რომელთა ნაწილი შემდეგ გააზნაურდა). სააკაძეს იმ დროისთვის შესაფერისი განათლება ჰქონდა მიღებული. იცოდა სპარსული და თურქული ენები. გამოირჩეოდა სამხედრო საქმის დიდი ცოდნითა და განსაკუთრებული ორგანიზატორული ნიჭით. სამოღვაწეო ასპარეზზე გამოვიდა XVI საუკუნის 90-იან წლებში, სიმონ I-თან ერთად იბრძოდა ოსმალო დამპყრობლების წინააღმდეგ.(სრულად...)

[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif


Icona იცოდით რომ...
Genghis Khan.jpg
[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif


Icona ახალი სტატია
Aegadian Islands map.png

ეგატის კუნძულებთან ბრძოლა იყო პირველი პუნიკური ომის უკანასკნელი ბრძოლა, რომელმაც განაპირობა 24 წლიან, გამომფიტავ ომში რომის გამარჯვება. ბრძოლა გაიმართა მარტის იდებამდე 6 დღით ადრე, ანუ 10 მარტს, სიცილიის დასავლეთ ნაპირებთან ეგატის კუნძულებთან. ძვ. წ. 242 წლისთვის, 23 წლიანი ომის შედეგად ორივე მხარე უკვე ძალიან გამოიფიტა. გამოფიტვა პირველ რიგში სახელმწიფოების ფინანსებზე აისახა, კართაგენელებს უფრო და უფრო უმძიმდათ დაქირავებული ჯარებისთვის ხელფასების გადახდა, ხოლო რომაელებს ფლოტის არაერთხელ განადგურების შემდეგ აღარ ჰქონდათ ახალი ფლოტის აშენების სახსრები. უკანასკნელი წლების მანძილზე, რომაელები იფარგლებოდნენ სახმელეთო ბრძოლებით, მაგრამ ლილიბეუმის გაჭიანურებული ალყა და მთა ერიქსთან დაპირისპირებაც ჩიხში შევიდა, სედეგი მხოლოდ ერთი იყო - ორივე მხარე მხოლოდ იფიტებოდა და გაუგებარი იყო, რომელი მხარე გამოიფიტება პირველი და დაყრის იარაღს.(სრულად...)

[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif


Icona თვის სამუშაო
Nuvola apps edu miscellaneous.png
[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif
Icona ეს თვე ისტორიაში
[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif


Icona თვის ფოტოსურათი

Aztec Sun Stone Replica cropped.jpg

აცტეკების მზის კალენდარი ქვაზე. აცტეკურ კალენდარში წელიწადში 365 დღე იყო და ძველი კალენდრებიდან იგი ერთ-ერთი ყველაზე ზუსტია.

სხვა რჩეული ფოტოები... / რედაქტირება

[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif


Icona რჩეული ციტატა
ვიკიციტატა
„არქეოლოგები მიწიდან თხრიან ისტორიას, რომელიც დამარხეს პოლიტიკოსებმა.“
[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif


Icona ისტორიის კატეგორიები

ისტორია

პერიოდების მიხედვით:

არქეოლოგიაუძველესი ისტორიაანტიკური ისტორიაშუა საუკუნეების ისტორიაახალი ისტორიაუახლესი ისტორია

ისტორია რეგიონების მიხედვით

ახლო აღმოსავლეთის ისტორიაევროპის ისტორიააზიის ისტორიააფრიკის ისტორია

ისტორია ქვეყნების მიხედვითსაქართველოს ისტორიაავსტრიის ისტორიაავღანეთის ისტორიააზერბაიჯანის ისტორიაარგენტინის ისტორიაბულგარეთის ისტორიაგერმანიის ისტორიადიდი ბრიტანეთის ისტორიაეგვიპტის ისტორიათურქეთის ისტორიაინდოეთის ისტორიაირანის ისტორიანორვეგიის ისტორიაპორტულაგიის ისტორიარუსეთის ისტორიასაბერძნეთის ისტორიასაფრანგეთის ისტორიასომხეთის ისტორიაუკრაინის ისტორიაშვედეთის ისტორიაჩინეთის ისტორია


არქიტექტურის ისტორიაისტორიული სახელმწიფოებიისტორიული ფულის ერთეულებიისტორიული ქალაქებირელიგიის ისტორიასამხედრო ისტორია

[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif
Icona კარგი სტატიები

ისტორიის დარგები:

არქეოლოგია: არმაზისხევიარმაზციხემცხეთის აკლდამანოქალაქევიCscr-featured.svgმსოფლიოს შვიდი საოცრებაCscr-featured.svgეგვიპტის მუზეუმი (ქაირო)

უძველესი ისტორია: რომის იმპერიაCscr-featured.svgრომის რესპუბლიკაCscr-featured.svgრომის სამეფოურარტუურარტუს მეფეებიფასცებირომაული კალენდარირომის დაარსებაCscr-featured.svgრომაული ლიტერატურაCscr-featured.svgტიტუს ლივიუსიგაიუს სვეტონიუს ტრანკვილუსიპლინიუს უმცროსიპლინიუს უფროსიCscr-featured.svgდეციმუს იუნიუს იუვენალისიჰორაციუსიბუნების ისტორია (პლინიუსი)Cscr-featured.svgრომის ისტორია ქალაქის დაარსებიდანნუმა პომპილიუსიCscr-featured.svgრომულუსითორმეტი ტაბულაკომიციარომის მოქალაქეობარომის სენატიცენტურიადიქტატორიკონსულილიქტორიცენზორიტრიუმვირატიტრიბუნიპრეტორიპიროსთან ომიCscr-featured.svgასკულუმთან ბრძოლა (ძვ. წ. 279)ბენევენტუმთან ბრძოლაბრძოლა ვეზუვის მთასთანგალებთან რომისთვის ომიეტრუსკებთან ომიმდინარე ალიასთან ბრძოლალათინური ომირეგილის ტბასთან ბრძოლასენტინუმთან ბრძოლასვესულასთან ბრძოლაჰერაკლიუმის ბრძოლაპირველი პუნიკური ომიკავდიუმის მშვიდობამეორე სამნიტური ომიCscr-featured.svgმესამე სამნიტური ომიპირველი სამნიტური ომილავტულუმთან ბრძოლარომაული სახელებიტოგაპუბლიკოლატიტუს მანლიუსიპუბლიუს დეციუს მუსი (უფროსი)მარკუს ვალერიუს კორვუსიკლავდიუსი (გვარი)რომაული გვარების სიამანიუს კურიუს დენტატუსიგაიუს მარციუს რუტილუსიგაიუს მარციუსიპუბლიუს დეციუს მუსი (უმცროსი)ლუციუს პაპირიუს კურსორიაპიუს კლავდიუსი ბრმარომის რესპუბლიკის დიქტატორების სიალუციუს ტარკვინიუს კოლატინუსილუციუს იუნიუს ბრუტუსიCscr-featured.svgანკუს მარციუსისერვიუს ტულიუსილუციუს პრისკუს ტარკვინიუსიტულუს ჰოსტილიუსილუციუს სუპერბუს ტარკვინიუსიმესინას ბრძოლაპოლიბიუსიპლუტარქეაგრიგენტუმის ბრძოლალიპარის კუნძულებთან ბრძოლალუციუს კორნელიუს სციპიონ ბარბატუსიმილაის ბრძოლაეკნომის კონცხის ბრძოლაყვავი (აბორდაჟი)ტუნისის ბრძოლაპანორმუსის ბრძოლალილიბეუმის ბრძოლადრეპანას ბრძოლამთა ერიქსთან ბრძოლაეგატის კუნძულებთან ბრძოლააქემენიდების დინასტია

შუა საუკუნეების ისტორია: იბერიაძონგის არქიტექტურაCscr-featured.svgამიენის საკათედრო ტაძარითავადაზნაურობადარბაზის ერნიდარბაზისაღვთო რომის იმპერატორთა სიაალბრეხტ I (სრი)კარლოს დიდიკონრად II (სრი)ოტო I (სრი)ოტო II (სრი)ოტო III (სრი)ჰაინრიხ II (სრი)ბიზანტიის იმპერატორთა სიაანრი IV (საფრანგეთი)ვალუა (დინასტია)არნულფი (ოსტფრანკონია)ვენცელი (სრი)დავით აღმაშენებელიCscr-featured.svg

ახალი ისტორია: გერმანიის იმპერიალეოპოლდ II (სრი)რაიხის შინაგან საქმეთა სამინისტრობერლინის ხელშეკრულება, 1878ოსმალეთის სულთნების სიააშშ-ის პრეზიდენტების სია

უახლესი ისტორია: სსკარლ ბრანდტიაღმოსავლეთის ექსპრესიCscr-featured.svgმეორე მსოფლიო ომიCscr-featured.svgპირველი მსოფლიო ომიCscr-featured.svgიუგოსლავია

[[სურათი:{{{footer}}}]]Pix.gif