გურიანთა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
Disambig-dark.svg სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ გურიანთა (მრავალმნიშვნელოვანი).
სოფელი
გურიანთა
Gurianta.jpg
ქვეყანა საქართველოს დროშა საქართველო
მხარე გურიის მხარე
მუნიციპალიტეტი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტი
თემი გურიანთა
კოორდინატები 41°56′33″ ჩ. გ. 41°57′28″ ა. გ. / 41.94250° ჩ. გ. 41.95778° ა. გ. / 41.94250; 41.95778
ადრეული სახელები გურიამთა
ცენტრის სიმაღლე 70
მოსახლეობა 1215 კაცი (2014)
გურიანთა — საქართველო
გურიანთა
გურიანთა — გურიის მხარე
გურიანთა

გურიანთა — სოფელი ოზურგეთის მუნიციპალიტეტში, თემის ცენტრი (გურიანთა, ციხისფერდი). მდებარეობს მდინარეების ბჟუჟისა და ნატანების შესართავთან ახლოს, მდინარე სავაციას ნაპირებზე ზღვის დონიდან 70 მ., ოზურგეთი-ურეკის საავტომობილო გზაზე, ოზურგეთიდან 5 კმ.

სოფელში არის საჯარო სკოლა[1], რკინიგზის სადგური „კახური“, კულტურის სახლი[2], მუზეუმი.

ისტორია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ისტორიულად გურიანთა წარმოადგენდა გურიის თავდაპირველ ცენტრს. ნიკოლოზ ბერძენიშვილის მოსაზრებით, სწორედ გურიანთის სახელწოდებიდან წარმოიშვა ტოპონიმი გურია. სოფლის ტერიტორიაზე მდინარეების: სკურდუბისა და ნატანების შესართავთან მდებარეობს ვაშნარი. სკურდუბის მარჯვნივ აღმოჩენილია ნეოლითური ნამოსახლარი.

გვიან ფეოდალურ ხანაში წარმოადგენდა ნაკაშიძეების სამფლობელოს.[3] სოფლის ტერიტორიაზე ასევე იყო კახურის წმინდა გიორგის ეკლესია ხისა და მონასტრის მთავარანგელოზთა ეკლესია, ასევე ხის. 1885 წელს გურიანთის საზოგადოებაში შექიქმნა სოფელი ეწერი. 1902 წელს გურიანთის სასოფლო საზოგადოება აერთიანებდა ორ სოფელს. მოსახლეობის რაოდენობა იყო 1895 ადამიანი. 1908 წელს გურიანთის სასოფლო საზოგადოებაში შედიოდა სამი სოფელი, ხოლო მოსახლეობა იყო 1311 ადამიანი. ცალკე სოფლებად იყო აღრიცხული გურიანთა და კახური.[4]

1938 წელს გურიანთისგან გამოყვეს და ცალკე სასოფლო საბჭოდ ჩამოაყალიბეს ბაილეთი. 1946 წელს სოფელში აშენდა აგურის ქარხანა, რომელიც 50-60 ათას აგურს ამზადებდა წელიწადში.[5] 1949 წელს ამუშავდა ჩაის ფაბრიკა, რომელიც ვაშნარის ნანგრევებზე იყო აშენებული.

მუზეუმი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სოფელ გურიანთის მემორიალური მუზეუმი დაარსდა 1983 წელს. მუზეუმის ექსპოზიციაში წარმოდგენილია სოფლის ისტორიის ამსახველი მასალები, მათ შორის: გურიანთა-ციხისფერდის უბანში მდინარე სკურდუმის ბორცვზე 1963 წელს გათხრების შედეგად აღმოჩენილი გვიანი ნეოლითის ხანის კაჟის, რიყისქვის იარაღები, ადრეფეოდალური ხანის ვაშნარის ციხე-ქალაქის მასალები. მუზეუმის ერთ დარბაზში წარმოდგენილია გურული სახლი, ციხისფერდში ნაპოვნი ქვის ვერძის ქანდაკება. დარბაზებში გამოფენილია სოფლის ისტორიის ამსახველი ფოტოები და ხელნაწერები.

მოსახლეობა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

აღწერის წელი მოსახლეობა კაცი ქალი
1893[6] 1207
1908[7] Decrease2.svg 1113
1911[8] Decrease2.svg 677
2002 Increase2.svg 1586
2014 Decrease2.svg 1215 587 628

ცნობილი ადამიანები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სოფელში ცხოვრობდა და მოღვაწეობდა ცნობილი ქართველი სნაიპერი ვასილ კვაჭანტირაძე. სოფელში დაიბადა ფირალი ნიკოლოზ მეხუზლა.

გალერეა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. საგანმანათლებლო დაწესებულებების კატალოგი
  2. საქართველოს კულტურული მემკვიდრეობის პორტალი
  3. ო. სოსელია, „ნარკვევები ფეოდალური ხანის დასავლეთ საქართველოს სოციალურ-პოლიტიკური ისტორიიდან“, გვ. 165 — თბილისი, 1981 წ.
  4. Кавказский календарь на 1910 год
  5. გაზეთი „ლენინის დროშა“ N31 გვ 4. — 1946
  6. Кавказский календарь на 1894 год გვ. 340
  7. Кавказский календарь на 1910 год
  8. Кавказский календарь на 1912 год