პაულ კარერი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
პაულ კარერი
გერმ. Paul Karrer
Paul Karrer.jpg
დაბ. თარიღი 21 აპრილი 1889(1889-04-21)[1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10]
დაბ. ადგილი მოსკოვი, რუსეთის იმპერია[11] [12] [10]
გარდ. თარიღი 18 ივნისი 1971(1971-06-18)[1] [13] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9] [10] [10] (82 წლის)
გარდ. ადგილი ციურიხი, შვეიცარია[14] [10]
დასაფლავებულია ფლუნტერნის სასაფლაო
მოქალაქეობა Flag of Switzerland.svg შვეიცარია
სამეცნიერო სფერო ორგანული ქიმია
მუშაობის ადგილი ციურიხის უნივერსიტეტი[12]
ალმა-მატერი ციურიხის უნივერსიტეტი
ჯილდოები ნობელის პრემია ქიმიაში[15] [16], მარსელ ბენუას პრემია, საპატიო დოქტორი, ედინბურგის სამეფო საზოგადოების საპატიო წევრი, სამეფო საზოგადოების უცხოელი წევრი და მადრიდის კომპლუტენსეს უნივერსიტეტის საპატიო დოქტორი

პაულ კარერი (ინგლ. Paul Karrer; დ. 21 აპრილი, 1889 — გ. 18 ივნისი, 1971) — შვეიცარიელი ორგანული ქიმიკოსი. ცნობილია ვიტამინებზე ჩატარებული სამეცნიერო კვლევებით. 1937 წელს უოლტერ ნორმან ჰოუორთთან ერთად გახდა ნობელის პრემიის ლაურეატი ქიმიის დარგში.

ბიოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

კარერი დაიბადა მოსკოვში, რუსეთში. იყო შვეიცარიელების, პაულ კარერის და ჯულია ლერჩის ვაჟი. 1892 წელს კარერის ოჯახი საცხოვრებლად დაბრუნდა შვეიცარიაში, სადაც იგი სწავლობდა გრამატიკის სკოლაში, ლენცბურგში. ალფრედ ვერნერის დახმარებით ქიმია შეისწავლა ციურიხის უნივერსიტეტში, სადაც მოგვიანებით გახდა დოქტორანტი. 1911 წელს ასისტენტად მუშაობდა ქიმიურ ინსტიტუტში. 1919 წელს გახდა ქიმიის პროფესორი და ქიმიური ინსტიტუტის დირექტორი.

1914 წელს დაქორწინდა ელენ ფროელიხზე. წყვილს მოგვიანებით ეყოლა 3 ვაჟი, აქედან ერთ-ერთი ჩვილობისას გარდაიცვალა.[17] კარერი გარდაიცვალა 1971 წლის 18 ივნისს, 82 წლის ასაკში, ციურიხში. ხოლო მისი მეუღლე გარდაიცვალა 1972 წელს.

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. 1.0 1.1 Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011.
  2. 2.0 2.1 Encyclopædia Britannica
  3. 3.0 3.1 SNAC — 2010.
  4. 4.0 4.1 მედიცინის ეროვნული აკადემია — 1820.
  5. 5.0 5.1 Munzinger-Archiv — 1913.
  6. 6.0 6.1 ბროკჰაუზის ენციკლოპედია
  7. 7.0 7.1 Gran Enciclopèdia CatalanaGrup Enciclopèdia Catalana, 1968.
  8. 8.0 8.1 Proleksis enciklopedija — 2009.
  9. 9.0 9.1 Brozović D., Ladan T. Hrvatska enciklopedijaLeksikografski zavod Miroslav Krleža, 1999. — 9272 გვრ. — ISBN 978-953-6036-31-8
  10. 10.0 10.1 10.2 10.3 10.4 Academy of Sciences of Turin — 1757.
  11. Каррер Пауль // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.
  12. 12.0 12.1 https://www.rse.org.uk/cms/files/fellows/biographical_index/fells_indexp2.pdf
  13. Comité des travaux historiques et scientifiques — 1834.
  14. გერმანიის ეროვნული ბიბლიოთეკა, ბერლინის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა, ბავარიის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა და სხვ. Record #116060786 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016.
  15. http://www.nobelprize.org/nobel_prizes/chemistry/laureates/1937/
  16. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
  17. Isler, page 245