ზემო ყური

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
სოფელი
ზემო ყური
ქვეყანა საქართველოს დროშა საქართველო
მხარე მცხეთა-მთიანეთის მხარე
მუნიციპალიტეტი ახალგორის მუნიციპალიტეტი
თემი წინაგარი
კოორდინატები 42°03′46″ ჩ. გ. 44°20′26″ ა. გ. / 42.06278° ჩ. გ. 44.34056° ა. გ. / 42.06278; 44.34056
ცენტრის სიმაღლე 880–900
მოსახლეობა 97 კაცი (1989)
ეროვნული შემადგენლობა ოსები
სასაათო სარტყელი UTC+04:00
სატელეფონო კოდი +995
ზემო ყური — საქართველო
ზემო ყური
საქართველო მცხეთა-მთიანეთის მხარე
საქართველო მცხეთა-მთიანეთის მხარე

ზემო ყური[1][2][3] — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის ახალგორის მუნიციპალიტეტის წინაგრის თემში.[4][5]

გეოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

მდებარეობს ტირიფონის ვაკეზე (შიდა ქართლის ვაკის ჩრდილოეთ ნაწილი). ზღვის დონიდან 880–900 , ახალგორიდან 100 კმ, კასპიდან (უახლოესი რკინიგზის სადგური) 28 კმ.[4][6]

ისტორია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში ყოფნის დროს შედიოდა თბილისის გუბერნიის გორის მაზრის[7] მეჯვრისხევის მონაკვეთში.[8] საქართველოს სსრ ადმინისტრაციული დაყოფით — სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის ლენინგორის რაიონის წინაგრის სოფსაბჭოში. ქართულ-ოსური კონფლიქტის დაწყების შემდეგ, 1992 წლიდან, სოფელს ვერ აკონტროლებდა საქართველოს ცენტრალური ხელისუფლება.[9] 2008 წლის აგვისტოს ომის შემდეგ ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ[10] და დე ფაქტოდ შედის არაღიარებული ე. წ. „სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკის“ ლენინგორის რაიონის შემადგენლობაში.

დემოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

1908 წელს სოფელში ცხოვრობდა 125 კაცი (უმრავლესობა ოსი),[8] 1911 წელს — 133 კაცი (ოსები).[7] 1926 წლის აღწერით (ამ დროს შედიოდა „წინა-კარის“ (დღ. წინაგარი) სოფსაბჭოში) ზემო ყურში დასახლებული იყო 25 კომლი და 165 კაცი (ოსი — 100%).[11] 1959 წელს (ამ დროს შედიოდა წინაგრის სოფსაბჭოში) სოფელში ცხოვრობდა 116 კაცი, რომელთაგან უმრავლესობა იყო ოსი.[12] 1989 წლის მოსახლეობის სრულიად საკავშირო აღწერის მიხედვით ზემო ყურში 97 მცხოვრები იყო.[4] დე ფაქტო სამხრეთ ოსეთის მიერ 2015 წელს ჩატარებულ აღწერაში ცალკე სოფლად შესული არ არის.

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, გვ. 45, თბ., 1987.
  2. საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, გვ. 74, თბ., 2009.
  3. ელერდაშვილი ა., ზემო ყური // უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი : [3 ტომად], 1-ლი გამოც., თბ.: ფანტაზია, 2006.
  4. 4.0 4.1 4.2 ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, გვ. 352, თბ., 2014 წელი.
  5. ახალგორის მუნიციპალიტეტის საკრებულოს დადგენილება №28. matsne.gov.ge (26 დეკემბერი, 2014). წაკითხვის თარიღი: 29 სექტემბერი, 2019.
  6. ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 4, გვ. 511, თბ., 1979 წელი.
  7. 7.0 7.1 Кавказский календарь на 1912 годъ
  8. 8.0 8.1 Кавказский календарь на 1910 годъ
  9. სეპარატისტული რეჟიმების მიერ მიტაცებული და რუსეთის ფედერაციის მიერ ოკუპირებული საქართველოს ტერიტორიები
  10. რუსეთის ფედერაციის მიერ საქართველოს ტერიტორიების ოკუპაციის შესახებ. matsne.gov.ge (28 აგვისტო, 2008). წაკითხვის თარიღი: 20 აგვისტო, 2019.
  11. მოსახლეობის 1926 წლის აღწერა, გვ. 186
  12. ლენინგორის რაიონის სოფლები, 1959 წ. (რუსული)