ქედიგორა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
სოფელი
ქედიგორა
ქვეყანა საქართველოს დროშა საქართველო
მხარე მცხეთა-მთიანეთის მხარე
მუნიციპალიტეტი ახალგორის მუნიციპალიტეტი
თემი წინაგარი
კოორდინატები 42°03′54″ ჩ. გ. 44°18′58″ ა. გ. / 42.06500° ჩ. გ. 44.31611° ა. გ. / 42.06500; 44.31611
ცენტრის სიმაღლე 1040
მოსახლეობა 3[1] კაცი (2015)
ეროვნული შემადგენლობა ოსები
სატელეფონო კოდი +995
ქედიგორა — საქართველო
ქედიგორა
საქართველო მცხეთა-მთიანეთის მხარე
საქართველო მცხეთა-მთიანეთის მხარე

ქედიგორა[2][3][4] — სოფელი აღმოსავლეთ საქართველოში, მცხეთა-მთიანეთის მხარის ახალგორის მუნიციპალიტეტის წინაგრის თემში.

გეოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

მდებარეობს მდინარეების მეჯუდისა და ლეხურის წყალგამყოფის სამხრეთ მთისწინეთში. ზღვის დონიდან 1040 , ახალგორიდან 75 კმ.[5]

ისტორია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რუსეთის იმპერიის შემადგენლობაში ყოფნის დროს შედიოდა თბილისის გუბერნიის გორის მაზრის[6] მეჯვრისხევის მონაკვეთში.[7] საქართველოს სსრ ადმინისტრაციული დაყოფით — სამხრეთ ოსეთის ავტონომიური ოლქის ლენინგორის რაიონის[2] წინაგრის სოფსაბჭოში.[5] ქართულ-ოსური კონფლიქტის დაწყების შემდეგ, 1992 წლიდან, სოფელს ვერ აკონტროლებდა საქართველოს ცენტრალური ხელისუფლება.[8] 2008 წლის აგვისტოს ომის შემდეგ ოკუპირებულია რუსეთის ფედერაციის მიერ[9] და დე ფაქტოდ შედის არაღიარებული ე. წ. „სამხრეთ ოსეთის რესპუბლიკის“ ლენინგორის რაიონის შემადგენლობაში.[1]

მოსახლეობა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

1908 წელს სოფელში ცხოვრობდა 45 კაცი (უმრავლესობა ოსი;[7] აღწერაში შესულია როგორც „ქედი“), 1911 წელსაც — 45 (ოსები).[6] 1926 წლის აღწერით (ამ დროს შედიოდა „წინა-კარის“ (დღ. წინაგარი) სოფსაბჭოში) ქედიგორაში დასახლებული იყო 16 კომლი და 123 კაცი (ოსი — 100%; აღწერაში შესულია როგორც „ქედი-გორა“).[10] 1959 წელს (ამ დროს შედიოდა წინაგრის სოფსაბჭოში) სოფელში ცხოვრობდა კვლავ 123 კაცი, რომელთაგან უმრავლესობა იყო ისევ ოსი.[11] დე ფაქტო სამხრეთ ოსეთის მიერ 2015 წელს ჩატარებული აღწერის მიხედვით მსხლების მოსახლეობას 3 კაცი (2 მამაკაცი და 1 ქალი) შეადგენდა (აღწერაში შესულია „რაგიყაუს“ სახელით).[1]

ღირსშესანიშნაობები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

არქიტექტურული ძეგლებიდან აღსანიშნავია ქედიგორის წმინდა გიორგისა და კვირაცხოვლის ეკლესიები.[12]

ცნობილი ადამიანები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სოფელ ქედიგორაში დაიბადა ცნობილი ქართველი (ეროვნებით ოსი) ფეხბურთელი და მწვრთნელი ვლადიმერ გუცაევი.[13]

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. 1.0 1.1 1.2 დე ფაქტო სამხრეთ ოსეთის 2015 წლის მოსახლეობის აღწერა, გვ. 17
  2. 2.0 2.1 საქართველოს სსრ გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, გვ. 105, თბ., 1987.
  3. საქართველოს გეოგრაფიული სახელების ორთოგრაფიული ლექსიკონი, გვ. 174, თბ., 2009.
  4. ელერდაშვილი ა., ქედიგორა // უნივერსალური ენციკლოპედიური ლექსიკონი : [3 ტომად], 1-ლი გამოც., თბ.: ფანტაზია, 2006.
  5. 5.0 5.1 ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 10, გვ. 497, თბ., 1986 წელი.
  6. 6.0 6.1 Кавказский календарь на 1912 годъ
  7. 7.0 7.1 Кавказский календарь на 1910 годъ
  8. სეპარატისტული რეჟიმების მიერ მიტაცებული და რუსეთის ფედერაციის მიერ ოკუპირებული საქართველოს ტერიტორიები
  9. რუსეთის ფედერაციის მიერ საქართველოს ტერიტორიების ოკუპაციის შესახებ. matsne.gov.ge (28 აგვისტო, 2008). წაკითხვის თარიღი: 8 ოქტომბერი, 2019.
  10. მოსახლეობის 1926 წლის აღწერა, გვ. 186
  11. ლენინგორის რაიონის სოფლები, 1959 წ. (რუსული)
  12. შიდა ქართლი, ახალგორის მუნიციპალიტეტის არქიტექტურული მემკვიდრეობა, ტ. 4, გვ., 176-177, თბ., 2008
  13. ვლადიმერ გუცაევის დეკლარაცია. declaration.gov.ge (1 იანვარი, 2008). წაკითხვის თარიღი: 8 ოქტომბერი, 2019.