საქართველოს მთავრობა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
საქართველო
Greater coat of arms of Georgia.svg
ეს სტატია არის ნაწილი სერიისა:
საქართველოს პოლიტიკური
მოწყობა
პრეზიდენტი : გიორგი მარგველაშვილი
აღმასრულებელი ხელისუფლება
საქართველოს მთავრობა
პრემიერ-მინისტრი : მამუკა ბახტაძე
საკანონმდებლო ხელისუფლება
საქართველოს პარლამენტი
პარლამენტის თავმჯდომარე : ირაკლი კობახიძე
პარტიები პარლამენტში:
პოლიტიკური პარტიები
სასამართლო ხელისუფლება
საკონსტიტუციო სასამართლო
საქართველოს საერთო სასამართლოები
ტერიტორიული მოწყობა
დაფა: იხ.  განხ.  რედ.

საქართველოს მთავრობასაქართველოს აღმასრულებელი ხელისუფლების უმაღლესი ორგანო, რომელიც ახორციელებს ქვეყნის საშინაო და საგარეო პოლიტიკას. მთავრობა პასუხისმგებელია საქართველოს პარლამენტის წინაშე[1][2]. მთავრობა შედგება პრემიერ-მინისტრისა და მინისტრებისგან, რომლებიც საგარეო ურთიერთობებში წარმოადგენენ ქვეყანას თავიანთი კომპეტენციის ფარგლებში. მთავრობის შემადგენლობაში შეიძლება იყოს ერთი ან რამდენიმე სახელმწიფო მინისტრი[3][4].

საქართველოს მთავრობა აღმასრულებელი ხელისუფლების განხორციელებას უზრუნველყოფს სამინისტროებისა და მათი მმართველობის სფეროში შემავალი სახელმწიფო საქვეუწყებო დაწესებულებების მეშვეობით[5]. მთავრობის უფლებამოსილება იწყება კონსტიტუციით განსაზღვრულ შემთხვევებში და დადგენილი წესით მთავრობის წევრთა დანიშვნისთანავე.[6]

ისტორია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

დამოუკიდებელი საქართველოს ისტორიაში, მთავრობა პირველად შეიქმნა 1918 წელს, 26 მაისს, საქართველოს დამოუკიდებლობის გამოცხადების შემდეგ. მაშინ საქართველოს ეროვნული საბჭოს მიერ დამტკიცდა მთავრობის შემადგენლობა. პირველ მთავრობაში შედიოდა რვა მინისტრი, მათგან ერთი — ნოე რამიშვილი იყო მთავრობის თავმჯდომარე. 24 ივლისს რამიშვილი პოსტზე ნოე ჟორდანიამ შეცვალა. მთავრობამ 1921 წლის მარტამდე, საფრანგეთში ემიგრაციამდე იარსება.

1995 წელს მიღებულ კონსტიტუციაში მთავრობა არ იყო გათვალისწინებული. აღმასრულებელ ხელისუფლებას ახორციელებდა საქართველოს პრეზიდენტი მინისტრების მეშვეობით. 2004 წლის თებერვლის საკონსტიტუციო ცვლილებებით შეიქმნა მთავრობა, რომელსაც ხელმძღვანელობს პრემიერ-მინისტრი. პირველი პრემიერ მინისტრი იყო ვარდების რევოლუციის ლიდერი ზურაბ ჟვანია, რომელიც მთავრობის ხელმძღვანელი იყო 2004-2005 წლებში. 2005 წელს ჟვანიას მოულოდნელი გარდაცვალების შემდეგ ფინანსთა მინისტრი ზურაბ ნოღაიდელი გახდა ახალი მთავრობის მეთაური. ნოღაიდელის მთავრობა მოქმედებდა 2005-2007 წლებში. მთავრობის მორიგი ცვლილება განხორციელდა 2007 წლის ნოემბრის პოლიტიკური კრიზისის შემდეგ. პრემიერ-მინისტრის პოსტზე დაინიშნა ვლადიმერ გურგენიძე, რომელიც მანადმე საბანკო სექტორში მოღვაწეობდა. 2008 წლის აგვისტოს ომის შემდეგ, 2008 წლის ნოემბერში კვლავ განხორციელდა მთავრობის ცვლილება - გურგენიძის ნაცვლად პრემიერ-მინისტრად დაინიშნა გრიგოლ მგალობლიშვილი, რომელიც მალევე, 2009 წლის გაზაფხულზე შეცვალა ნიკა გილაურმა. მთავრობის კიდევ ერთი ცვლილება განხორციელდა 2012 წლის საპარლამენტო არჩევნების წინ. პრემიერ-მინისტრად დაინიშნა ივანე მერაბიშვილი, რომელიც მანამდე შინაგან საქმეთა მინისტრი იყო.

საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ, 25 ოქტომბერს პარლამენტის ახალმა შემადგენლობამ დაამტკიცა ახალი მინისტრთა კაბინეტი, რომელიც მთლიანად კოალიცია „ქართული ოცნების“ მიერ იქნა დაკომპლექტებული[7].

უფლებამოსილება და სტრუქტურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

საქართველოს მთავრობა არის აღმასრულებელი ხელისუფლების უმაღლესი ორგანო, რომელიც ახორციელებს ქვეყნის საშინაო და საგარეო პოლიტიკას. მთავრობა თავისი საქმიანობით ანგარიშვალდებულია პარლამენტის წინაშე. მთავრობა შედგება მინისტრებისა და სახელმწიფო მინისტრებისაგან. მთავრობასა და სამთავრობო პროგრამას ხმათა უმრავლესობით ამტკიცებს პარლამენტი.

შემადგენლობა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სამინისტრო ფოტო მინისტრი თარიღი
საქართველოს პრემიერ-მინისტრი
საქართველოს მთავრობის თავმჯდომარე
ოფიციალური საიტი
Mamuka Bakhtadze.png მამუკა ბახტაძე 20 ივნისი, 2018
შინაგან საქმეთა მინისტრი
საქართველოს ვიცე-პრემიერი
www.police.ge
Giorgi Gakharia.jpg გიორგი გახარია 15 დეკემბერი, 2017
რეგიონული განვითარებისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრი
საქართველოს ვიცე-პრემიერი
www.mrdi.gov.ge
მაია ცქიტიშვილი 30 მარტი, 2018
ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრი
www.economy.ge
გიორგი ქობულია 15 ივლისი, 2018
საგარეო საქმეთა მინისტრი
www.mfa.gov.ge
David Zalkaliani.jpg დავით ზალკალიანი 20 ივნისი, 2018
ფინანსთა მინისტრი
ww.mof.ge
ივანე მაჭავარიანი 12 ივლისი, 2018
თავდაცვის მინისტრი
www.mod.gov.ge
Levan Izoria in Washington - 2017 (37684073764) (cropped).jpg ლევან იზორია 1 აგვისტო, 2016
განათლების, მეცნიერების, კულტურისა და სპორტის მინისტრი
www.mes.gov.ge
მიხეილ ბატიაშვილი 15 ივლისი, 2018
გარემოსა დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრი
www.moe.gov.ge
ლევან დავითაშვილი 15 დეკემბერი, 2017
იუსტიციის მინისტრი
www.justice.gov.ge
Tea Tsulukiani (4).jpg თეა წულუკიანი 25 ოქტომბერი, 2012
საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრი
www.moh.gov.ge
დავით სერგეენკო.JPG დავით სერგეენკო 15 ივლისი, 2018
შერიგებისა და სამოქალაქო თანასწორობის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრი
www.smr.gov.ge
ქეთევან ციხელაშვილი 1 აგვისტო, 2016

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. საქართველოს კონსტიტუცია: მუხლი 78. ნაწილი პირველი. წაკითხვის თარიღი: 2 დეკემბერი 2018
  2. მთავრობის საქმიანობის წესი: მუხლი 1. წაკითხვის თარიღი: 2 დეკემბერი 2018.
  3. საქართველოს კონსტიტუცია: მუხლი 78. ნაწილი მეორე და მეოთხე. წაკითხვის თარიღი: 2 დეკემბერი 2018
  4. მთავრობის საქმიანობის წესი: მუხლი 2. წაკითხვის თარიღი: 2 დეკემბერი 2018
  5. მთავრობის საქმიანობის წესი: მუხლი 4. პუნქტი 1. წაკითხვის თარიღი: 2 დეკემბერი 2018
  6. საქართველოს კონსტიტუცია: მუხლი 78. ნაწილი მერვე. წაკითხვის თარიღი: 6 დეკემბერი 2018
  7. პარლამენტმა მთავრობის ახალ პროგრამასა და მინისტრთა კაბინეტს ნდობა გამოუცხადა