ეროვნული ლიგა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
ეროვნული ლიგა
ეროვნული ლიგის ლოგო.svg
ქვეყანა საქართველოს დროშა საქართველო
კონფედერაცია უეფა
დაარსდა 1990 (2017)
კლუბ. რაოდენობა 10
ქვეითდება ეროვნული ლიგა 2
საშინაო თასები თასი
სუპერთასი
საერთაშ. თას(ებ)ი ჩემპიონთა ლიგა
ევროპა ლიგა
მოქ. ჩემპიონი ტორპედო ქუთაისი (2017)
ყველაზე ტიტულოვანი დინამო თბილისი (16-ჯერ)
Soccerball current event.svg 2018

ეროვნული ლიგა — საქართველოს უმაღლესი საფეხბურთო ჩემპიონატი. 1990-2016 წლებში ერქვა უმაღლესი ლიგა. ტარდება საქართველოს ფეხბურთის ფედერაციის ორგანიზებით. 1927-1989 წლებში საქართველოს უმაღლესი ლიგა ტარდებოდა როგორც საბჭოთა კავშირის საფეხბურთო ჩემპიონატის რეგიონული შეჯიბრი. ლიგაში 10 გუნდი იღებს მონაწილეობას. უმაღლესი ლიგის ყველაზე ტიტულოვანი კლუბია „დინამო თბილისი“.

ისტორია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

საქართველო დამოუკიდებლად ჩემპიონატს 1990 წლიდან ატარებს. საქართველოს ჩემპიონატის პირველი მატჩი ბორის პაიჭაძის სახელობის ეროვნულ სტადიონზე გაიმართა. ერთმანეთს თბილისის "დინამო" და ფოთის „კოლხეთი“ დაუპირისპირდნენ. თამაში ვიტალი დარასელია უმცროსის ბურთის გაგორებით დაიწყო. მაშინდელ შეხვედრას დიდი რაოდენობით მაყურებელი დაესწრო.

საქართველოს ეროვნულ ჩემპიონატში თავდაპირველად 18 გუნდი მონაწილეობდა, შემდეგ სეზონში გუნდების რაოდენობა 20 გახდა, 1992-93 წლებში ისევ 17. 1993-94 წლის სეზონში 19 გუნდამდე გაიზარდა, თუმცა მალევე შემცირდა და 2000 წლამდე 16 გუნდი მონაწილეობდა. შემდეგი 4 წლის მანძილზე უმაღლეს ლიგაში 12 გუნდი მონაწილეობდა, 2004-05 წლების სეზონში – 10, მაგრამ 2005 წელს ფეხბურთის ფედერაციის სათავეში მოსული ნოდარ ახალკაცის მიერ 16 გუნდამდე გაიზარდა, რაც რეგიონების აქტიურობით იყო მოტივირებული. გარდა ამისა, ამავე პერიოდში უმაღლეს ლიგას შეუერთდნენ სოხუმის „დინამო“ და ცხინვალის „სპარტაკი“, თუმცა, ამასთანავე, უმაღლეს ლიგას უსახსრობის გამო ბევრი გუნდი ტოვებდა. 2006-08 წლების სეზონში 14 გუნდი ასპარეზობდა, 2008-09 წლებში – 11, 2009-11 წლებში – 10. 2011 წლიდან უმაღლესი ლიგა 12-გუნდიანი ჩემპიონატია. 2014 წელს ჩემპიონატი 16 გუნდიანი გახდა. 2016 წელს ჩატარდა გარდამავალი ჩემპიონატი, რომელშიც 14 გუნდმა მიიღო მონაწილეობა. საბოლოოდ 4 კლუბი დაქვეითდა და 2017 წლის სეზონისთვის შეიქმნა 10 გუნდიანი ჩემპიონატი, რომელსაც ეროვნული ლიგა ეწოდა.

ფორმატი[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

საქართველოს ჩემპიონატის უმაღლეს ლიგაში 12 გუნდი თამაშობს, პირველობა ოთხ წრედ იმართება. ჩემპიონატი იწყება აგვისტოში და მთავრდება მაისში, ზამთარში ორთვიანი შესვენებაა.

ევროთასებზე კვალიფიკაცია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

უმაღლესი ლიგის გამარჯვებული გუნდი ჩემპიონთა ლიგის საკვალიფიკაციო ეტაპზე თამაშობს და მეორე ეტაპიდან იწყებს, მეორე და მესამე ადგილზე გასული გუნდები კი – უეფა-ს ევროპა ლიგაზე. 2009 წლამდე მესამეადგილოსანი გუნდი ინტერტოტოს თასზე ასპარეზობდა, თუმცა მას შემდეგ, რაც უეფამ ინტერტოტოს გათამაშება გააუქმა, მესამე ადგილზე გასული კლუბიც ევროპა ლიგაზე გამოდის.

უმაღლესი ლიგის კლუბები ევროპაში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ქართულ გუნდებს ყოველთვის უჭირდათ ევროტურნირებზე მაღალ დონეზე თამაში.ისინი ვერ სცილდებიან ჩემპიონთა ლიგის და უეფას თასის მეორე საკვალიფიკაციო ეტაპს.1998 წელს მნიშვნელოვანი წარმატება იყო საქართველოს ჩემპიონის დინამო თბილისის მიერ მესამე საკვალიფიკაციო ეტაპზე მოხვედრა,მაგრამ ორრაუნდიან ორთაბრძოლაში სტუმრად გატანილი ერთი გოლის წყალობით ჯგუფურ ეტაპზე ბილბაოს ატლეტიკი გავიდა.

დამოუკიდებელი ქართული ფეხბურთის ისტორიაში 2004 წელს დიდ წარმატებას მიაღწია თბილისის დინამომ.უეფას თასის საკვალიფიკაციო ეტაპზე ერთმანეთის მიყოლებით დაამარცხა ბორისოვოს ბატე,პრაღის სლავია და კრაკოვის ვისლა და უეფას თასის ჯგუფურ ეტაპზე გავიდა,სადაც მისი მეტოქეები იყვნენ ნიუკასლ იუნაიტედი, ფრანგული სოშო, ლისაბონის სპორტინგი და ბერძნული პანიონიოსი.დინამომ ყველა თამაში წააგო და ჯგუფში ბოლო ადგილზე გავიდა.

კლუბები 2018 წლის სეზონზე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

კლუბი მდგომარეობა
2017
რეგიონი სტადიონი ტევადობა
ტორპედო ქუთაისი 1 იმერეთი რამაზ შენგელიას სტადიონი 14 700
დინამო თბილისი 2 თბილისი ბორის პაიჭაძის ეროვნული სტადიონი 55 000
სამტრედია 3 იმერეთი ეროსი მანჯგალაძის სტადიონი 5 000
საბურთალო 4 თბილისი მიხეილ მესხის სტადიონი 25 500
ჩიხურა 5 იმერეთი ივანწმინდის ცენტრალური სტადიონი 2 000
ლოკომოტივი 6 თბილისი მიხეილ მესხის სტადიონი 25 500
დილა გორი 7 შიდა ქართლი თენგიზ ბურჯანაძის სტადიონი 5 000
სიონი ბოლნისი პლეი-ოფის გამარჯვებული ქვემო ქართლი თამაზ სტეფანიას სტადიონი 3 000
კოლხეთი ფოთი პლეი-ოფის გამარჯვებული სამეგრელო-ზემო სვანეთი ფაზისი 7 500
რუსთავი პირველი ლიგა ქვემო ქართლი ფოლადი 6 000

სახელთა ცვლილებები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

1990-იანი წლების დასაწყისში საქართველოში დაწყებული ეროვნული მოძრაობის გამო ქართულ კლუბებს გადაერქვათ ძველი, საბჭოური და ეწოდათ ქართული, ეროვნული სახელები: თბილისის დინამოსიბერია თბილისი, ქუთაისის ტორპედოსქუთაისი, ბათუმის დინამოსბათუმი, სოხუმის დინამოსცხუმი სოხუმი, რუსთავის მეტალურგსგორდა რუსთავი, ზესტაფონის მეტალურგსმარგვეთი ზესტაფონი, თბილისის ლოკომოტივსმერანი (1993-95 - მერანი ბაჩო), სამტრედიის ლოკომოტივსსანავარდო სამტრედია, ზუგდიდის დინამოსოდიში ზუგდიდი, თუმცა 1992 წელს კლუბების უმეტესობას ისევ ძველი სახელები დაუბრუნდათ.

საფეხბურთო კლუბი ვიტ ჯორჯია 1968-92 წლებში თბილისის მორკინალის სახელით გამოდიოდა,1991 წელს შეიქმნა კლუბი მერანი-91, რომელიც 2003 წელს ოლიმპი თბილისის სახელით გამოდიოდა, ამავე წელსვე დაერქვა სკ თბილისი, ხოლო 2006 წელს გაერთიანდა საფეხბურთო კლუბ რუსთავთან და ეწოდა ოლიმპი რუსთავი.

შედეგები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

წელი პირველი ადგილი მეორე ადგილი მესამე ადგილი
1990 იბერია თბილისი გურია ლანჩხუთი გორდა რუსთავი
1991 იბერია თბილისი გურია ლანჩხუთი ქუთაისი
1991-92 იბერია თბილისი ცხუმი სოხუმი გორდა რუსთავი
1992-93 დინამო თბილისი შევარდენი თბილისი ალაზანი გურჯაანი
1993-94 დინამო თბილისი კოლხეთი-1913 ფოთი ტორპედო ქუთაისი
1994-95 დინამო თბილისი სამტრედია კოლხეთი-1913 ფოთი
1995-96 დინამო თბილისი მარგვეთი ზესტაფონი კოლხეთი-1913 ფოთი
1996-97 დინამო თბილისი კოლხეთი-1913 ფოთი დინამო ბათუმი
1997-98 დინამო თბილისი დინამო ბათუმი კოლხეთი-1913 ფოთი
1998-99 დინამო თბილისი ტორპედო ქუთაისი ლოკომოტივი თბილისი
1999-00 ტორპედო ქუთაისი ვიტ ჯორჯია დინამო თბილისი
2000-01 ტორპედო ქუთაისი ლოკომოტივი თბილისი დინამო თბილისი
2001-02 ტორპედო ქუთაისი ლოკომოტივი თბილისი დინამო თბილისი
2002-03 დინამო თბილისი ტორპედო ქუთაისი ვიტ ჯორჯია
2003-04 ვიტ ჯორჯია დინამო თბილისი თბილისი
2004-05 დინამო თბილისი ტორპედო ქუთაისი ვიტ ჯორჯია
2005-06 სიონი ბოლნისი ვიტ ჯორჯია დინამო თბილისი
2006-07 ოლიმპი რუსთავი დინამო თბილისი ამერი
2007-08 დინამო თბილისი ვიტ ჯორჯია ზესტაფონი
2008-09 ვიტ ჯორჯია დინამო თბილისი ოლიმპი რუსთავი
2009-10 ოლიმპი რუსთავი დინამო თბილისი ზესტაფონი
2010-11 ზესტაფონი დინამო თბილისი ოლიმპი რუსთავი
2011-12 ზესტაფონი მეტალურგი რუსთავი ტორპედო ქუთაისი
2012-13 დინამო თბილისი დილა გორი ტორპედო ქუთაისი
2013-14 დინამო თბილისი ზესტაფონი სიონი ბოლნისი
2014-15 დილა გორი დინამო ბათუმი დინამო თბილისი
2015-16 დინამო თბილისი სამტრედია დილა გორი
2016 სამტრედია ჩიხურა საჩხერე დინამო ბათუმი
2017 ტორპედო ქუთაისი დინამო თბილისი სამტრედია

სტატისტიკა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

მოგებათა რაოდენობა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

კლუბი გამარჯვებული მეორე ადგილოსანი გამარჯვების წლები
დინამო თბილისი
16
4
1990, 1991, 1991-92, 1992-93, 1993-94, 1994-95, 1995-96, 1996-97, 1997-98, 1998-99, 2002-03, 2004-05, 2007-08, 2012-13, 2013-14, 2015-16
ტორპედო ქუთაისი
4
3
1999-00, 2000-01, 2001-02, 2017
ვიტ ჯორჯია თბილისი
2
3
2003-04, 2008-09
ზესტაფონი
2
1
2010-11, 2011-12
რუსთავი
2
1
2006-07, 2009-10
სიონი
1
1
2005-06
დილა
1
1
2014-15
სამტრედია
1
2
2016

ყველა დროის ცხრილი (1990 – 2008-09)[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ადგილი გუნდი გტ გშ სხ
1 დინამო თბილისი 615 446 94 75 1623 462 1161 1432
2 ტორპედო ქუთაისი 553 292 100 161 1011 648 363 976
3 დინამო ბათუმი 580 252 124 204 874 637 273 880
4 კოლხეთი 1913 ფოთი 527 250 95 182 828 641 187 845
5 ვიტ ჯორჯია 365 189 93 83 541 305 236 660
6 მეტალურგი რუსთავი 435 181 76 178 680 612 68 619
7 ოლიმპი თბილისი* 395 181 92 122 536 402 134 635
8 ლოკომოტივი თბილისი 364 169 86 99 484 341 143 593
9 დილა გორი 554 166 90 298 618 928 588
10 სიონი ბოლნისი 428 166 79 182 507 571 577
11 შევარდენი 1906 თბილისი 373 134 70 169 510 571 61 472
12 სამტრედია 335 127 58 150 474 539 65 439
13 ბაია ზუგდიდი * 359 137 48 174 533 614 459
14 გურია ლანჩხუთი 338 124 45 169 491 657 417
15 სამგურალი წყალტუბო 333 113 53 167 396 584 392
16 მარგვეთი ზესტაფონი 247 98 43 106 397 443 337
17 ზესტაფონი 148 84 30 34 236 124 112 282
18 ივერია ხაშური 190 51 33 106 185 295 110 186
19 კახეთი თელავი 214 61 28 125 266 471 211
20 ცხუმი სოხუმი 159 59 22 72 265 269 4 199
21 ალაზანი გურჯაანი 125 55 20 50 197 224 185
22 ამერი 82 47 13 22 133 67 66 154
23 ბორჯომი 112 38 20 54 132 184 134
24 კოლხეთი ხობი 119 33 25 61 154 208 124
25 მზიური გალი 91 33 16 42 125 162 115
26 ამირანი ოჩამჩირე 91 27 21 43 111 148 102
27 მერცხალი ოზურგეთი 123 24 22 77 122 248 94
28 მრეტები თბილისი 106 26 15 65 114 210 93
29 საპოვნელა თერჯოლა 66 25 11 30 98 122 86
30 სპარტაკი ცხინვალი 112 21 18 83 88 270 81
31 მესხეთი ახალციხე 56 18 14 24 52 72 68
32 სულორი ვანი 57 19 10 28 82 123 67
33 ჭიათურა 66 18 11 37 81 145 65
34 მარგვეთი ზესტაფონი 64 15 11 38 50 123 56
35 არსენალი თბილისი 58 14 14 39 55 94 56
36 სპარტაკი თბილისი 62 12 11 39 44 115 47
37 მერანი თბილისი 52 12 9 31 35 95 45
38 შუქურა ქობულეთი 30 13 3 14 44 57 42
39 მცხეთა 33 12 5 16 41 63 41
40 დურუჯი ყვარელი 60 9 4 47 51 192 31
41 გაგრა 30 7 7 16 23 48 28
42 მილანი წნორი 32 6 8 18 18 54 26
43 დინამო თბილისი-2 28 6 6 16 33 57 24
44 ჩიხურა საჩხერე 27 6 6 15 15 47 24
45 ეგრისი სენაკი 30 5 2 23 42 90 17

თ = ჩატარებული თამაშები; მ = მოგება; ფ = ფრე; წ = წაგება; გტ = გატანილი გოლები; გშ = გაშვებული გოლები; სხ = სხვაობა; ქ = ქულები

ბომბარდირები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სეზონი ფეხბურთელი გუნდი გოლები
1990 საქართველოს დროშა გია გურული დინამო თბილისი 23
საქართველოს დროშა მამუკა ფანცულაია გორდა რუსთავი
1991 საქართველოს დროშა ოთარ კორღალიძე გურია ლანჩხუთი 14
1991-92 საქართველოს დროშა ოთარ კორღალიძე გურია ლანჩხუთი 40
1992-93 საქართველოს დროშა მერაბ მეგრელაძე სამგურალი წყალტუბო 41
1993-94 საქართველოს დროშა მერაბ მეგრელაძე მარგვეთი ზესტაფონი 31
1994-95 საქართველოს დროშა გიორგი დარასელია კოლხეთი ფოთი 26
1995-96 საქართველოს დროშა ზვიად ენდელაძე მარგვეთი ზესტაფონი 40
1996-97 საქართველოს დროშა გიორგი დემეტრაძე დინამო თბილისი 26
საქართველოს დროშა დავით უჯმაჯურიძე დინამო ბათუმი
1997-98 საქართველოს დროშა ლევან ხომერიკი დინამო თბილისი 23
1998-99 საქართველოს დროშა მიხეილ აშვეთია დინამო თბილისი 26
1999-00 საქართველოს დროშა ზურაბ იონანიძე ტორპედო ქუთაისი 24
2000-01 საქართველოს დროშა ზაზა ზირაქიშვილი დინამო თბილისი 21
2001-02 საქართველოს დროშა სულიკო დავითაშვილი ლოკომოტივი თბილისი /

მერანი თბილისი

18
2002-03 საქართველოს დროშა ზურაბ იონანიძე ტორპედო ქუთაისი 26
2003-04 საქართველოს დროშა სულიკო დავითაშვილი ტორპედო ქუთაისი 20
2004-05 საქართველოს დროშა ლევან მელქაძე დინამო თბილისი 27
2005-06 საქართველოს დროშა ჯაბა დვალი დინამო თბილისი 21
2006-07 საქართველოს დროშა სანდრო იაშვილი დინამო თბილისი 27
2007-08 საქართველოს დროშა მიხეილ ხუციშვილი დინამო თბილისი 16
2008-09 საქართველოს დროშა ნიკოლოზ გელაშვილი ზესტაფონი 20
2009-10 ბრაზილიის დროშა ანდერსონ აკინო ოლიმპი რუსთავი 26
2010-11 საქართველოს დროშა ნიკოლოზ გელაშვილი ზესტაფონი 18
2011-12 საქართველოს დროშა ჯაბა დვალი ზესტაფონი 20
2012-13 ესპანეთის დროშა ჩისკო მუნიოსი დინამო თბილისი 24
2013-14 ესპანეთის დროშა ჩისკო მუნიოსი დინამო თბილისი 19
2014-15 საქართველოს დროშა ირაკლი მოდებაძე დილა გორი 16
2015-16 საქართველოს დროშა გიორგი ქვილითაია დინამო თბილისი 24
2016 საქართველოს დროშა ბუდუ ზივზივაძე სამტრედია 15
2017 საქართველოს დროშა ირაკლი სიხარულიძე ლოკომოტივი თბილისი 25

სეზონის საუკეთესო ფეხბურთელები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სეზონი ფეხბურთელი გუნდი
1997-98 საქართველოს დროშა დავით მუჯირი დინამო თბილისი
1998-99 საქართველოს დროშა რატი ალექსიძე დინამო თბილისი
1999-00 საქართველოს დროშა ზურაბ იონანიძე ტორპედო ქუთაისი
2000-01 საქართველოს დროშა ზაზა ზირაქიშვილი დინამო თბილისი
2001-02 საქართველოს დროშა მალხაზ ასათიანი ტორპედო ქუთაისი
2002-03 საქართველოს დროშა ზურაბ იონანიძე ტორპედო ქუთაისი
2003-04 საქართველოს დროშა დავით კვირკველია დინამო თბილისი
2004-05 საქართველოს დროშა ლევან მელქაძე დინამო თბილისი
2005-06 საქართველოს დროშა ოთარ მარცვალაძე ვიტ ჯორჯია
2006-07 საქართველოს დროშა სანდრო იაშვილი დინამო თბილისი
2007-08 საქართველოს დროშა გიორგი მერებაშვილი დინამო თბილისი
2008-09 საქართველოს დროშა გიორგი მერებაშვილი დინამო თბილისი
2009-10 ბრაზილიის დროშა ანდერსონ აკინო ოლიმპი რუსთავი
2016 საქართველოს დროშა ბუდუ ზივზივაძე სამტრედია

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]