სირია

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
სირიის არაბთა რესპუბლიკა
الجمهورية العربية السورية
სირია
სირიის
ჰიმნი: Homat el Diyar
დედაქალაქი
(და უდიდესი ქალაქი)
დამასკო
33°30′ ჩ. გ. 36°18′ ა. გ. / 33.500° ჩ. გ. 36.300° ა. გ. / 33.500; 36.300
ოფიციალური ენა არაბული
მთავრობა საპრეზიდენტო რესპუბლიკა
 -  პრეზიდენტი ბაშარ ალ-ასადი
 -  პრემიერ მინისტრი რიად ჰიჯაბი
ფართობი
 -  სულ 186,475 კმ2 (89-ე)
 -  წყალი (%) 1.1
მოსახლეობა
 -  2012 შეფასებით 22,530,746[1] (54-ე)
 -  სიმჭიდროვე 118.3 ად კაცი/კმ2 (101-ე)
მშპ (მუპ) 2012 შეფასებით
 -  სულ $107.831 მილიარდი[1] 
 -  ერთ მოსახლეზე $5,100[1] 
აგი (2013) 0.648[2] (საშუალო) (116-ე)
ვალუტა სირიული ფუნტი (SYP)
დროის სარტყელი EET (UTC +2სთ.)
 -  ზაფხულის (DST) EET (UTC +3სთ.) (UTC)
ქვეყნის კოდი SYR
Internet TLD .sy
სატელეფონო კოდი +963

სირია (არაბ.: سورية‎; სირიული: ܣܘܪܝܐ), ოფიციალურად სირიის არაბული რესპუბლიკა (არაბ.: الجمهورية العربية السورية‎) — ქვეყანა დასავლეთ აზიაში. დასავლეთიდან ესაზღვრება ლიბანი და ხმელთაშუა ზღვა, ჩრდილოეთიდან თურქეთი, აღმოსავლეთიდან ერაყი, სამხრეთიდან იორდანია და სამხრეთ-დასავლეთიდან ისრაელი.

სახელწოდება[რედაქტირება]

  • ოფიციალური: სირიის არაბთა რესპუბლიკა.
  • ეროვნული: سورية; Al Jumhuriyah al Arabiyah as Suriyah.

გეოგრაფია[რედაქტირება]

Syria-CIA WFB Map.png

სირია მდებარეობს სამხრეთ-დასავლეთ აზიაში, ხმელთაშუა ზღვის სანაპიროზე. ეს არის ნაყოფიერი ველების, მთებისა და უდაბნოების ქვეყანა. სირიის მოსაზღვრე ქვეყნებია: თურქეთი, ერაყი, იორდანია, ისრაელი, ლიბანი. ფართობი შეადგენს 185.180 კვ.კმ-ს.

სახელმწიფო[რედაქტირება]

  • სახელმწიფო სისტემა - ერთპარტიული სოციალისტური რესპუბლიკა.
  • სახელმწიფოს მეთაური - პრეზიდენტი Bashar al-ASAD (2000).
  • საკანონმდებლო ორგანო - ერთპალატიანი პარლამენტი (250 წევრი).
  • ადმინისტრაციული დაყოფა - 14 რეგიონი (mufazah).

დემოგრაფია[რედაქტირება]

ეკონომიკა[რედაქტირება]

  • რესურსები - ნავთი, ფოსფატები, ქრომი და მანგანუმი, ასფალტი, რკინის მადანი, ქვამარილი, მარმარილო, თაბაშირი, ჰიდროენერგია.
  • ექსპორტი - ნავთობპროდუქტები, ბამბა, ფოსფატები, ხილ-ბოსტნეული.
  • ეროვნული შემოსავალი ერთ სულზე - 1.130 $.
  • ვალუტა - სირიული ფუნტი (SYP);

მემკვიდრეობა[რედაქტირება]

ისტორია[რედაქტირება]

1946 წელს მოიპოვა სრული დამოუკიდებლობა საფრანგეთისაგან. 1958-61 წლებში ეგვიპტესთან ერთად შედიოდა არაბთა გაერთიანებულ რესპუბლიკაში. ექვსდღიანი ომის შედეგად (1967) დაკარგა გოლანის მაღლობები, რომელსაც ახლაც ისრაელი აკონტროლებს. 1981-82 წლებში ჰქონდა სამხედრო კონფლიქტი ლიბანთან. 1991 წელს სპარსეთის ყურის ომში მონაწილეობდა ერაყის წინააღმდეგ. ჰაფეზ ასადის გარდაცვალების შემდეგ ადამიანის უფლებების დაცვის მხრივ სირიაში მდგომარეობა ოდნავ გაუმჯობესდა.

სახელგნთქმული ქალაქ პალმირას ნანგრევები, რომელიც სირიის უდაბნოში I და II საუკუნეებში აღორძინდა.

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება]

Commons-logo.svg
ვიკისაწყობში? არის გვერდი თემაზე:

სქოლიო[რედაქტირება]

  1. 1.0 1.1 1.2 1.3 Syria. International Monetary Fund. წაკითხვის თარიღი: 22 April 2012.
  2. Human Development Index and its components. Human Development Report 2011 (PDF). წაკითხვის თარიღი: 2013-01-25.
მოძიებულია „http://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=სირია&oldid=2700412“-დან