უზბეკეთი

ვიკიპედიიდან


დროშა	გერბი

ჰიმნი: უზბეკეთის რესპუბლიკის ეროვნული ჰიმნი

დედაქალაქი

ტაშკენტი
41°16′N 69°13′E

უდიდესი ქალაქი ტაშკენტი

ოფიც. ენები

უზბეკური

მთავრობა

რესპუბლიკა

-პრეზიდენტი ისლამ კარიმოვი

-პრ.-მინისტრი შავკატ მირზაევი

ფართობი
- საერთო

- წყალი (%) 447,400 კმ² (56-ე)

4.9%

მოსახლეობა
- 2005 სავ.
- სიმჭიდროვე 26,593,000 (44-ე)
59 ად/კმ² (136-ე)

მშპ (ppp)
- საერთო

- ერთ მოსახლეზე 2005მიახლ.
$50.395 მილიარდი (74-ე)

$2,283 (145-ე)

აგი (2007) 0.702 (საშუალო) (113-ე)

ვალუტა სომი (UZS)

დროის სარტყელი (UTC +5სთ.)

-ზაფხულის დრო (UTC +5სთ.)

ქვეყნის კოდი UZB

ccTLD

.uz

სატელეფონო კოდი +998

[რედაქტირება] სახელწოდება

ოფიციალური: უზბეკეთის რესპუბლიკა.
ეროვნული: Ozbekiston Respublikasi.

[რედაქტირება] გეოგრაფია

უზბეკეთის რესპუბლიკა

ქვეყანა მდებარეობს ცენტრალურ აზიაში. მისი მოსაზღვრე ქვეყნებია: ყაზახეთი, ყირგიზეთი, ტაჯიკეთი, ავღანეთი, თურქმენეთი. ფართობი - 447.400 კვ.კმ. ტერიტორიის მხოლოდ 10%-ია სოფლის მეურნეობისათვის გამოსადეგი. მთავარი მდინარეებია სირ-დარია, ამუ-დარია და ზარაფშანი. აქ მდებარეობს არალის ზღვის სამხრეთი ნაწილი. უზბეკეთი არის ერთ-ერთი იმ ორი ქვეყნიდან (მეორე ლიხტენშტეინია), რომელსაც არა აქვს ზღვაზე გასასვლელი არც უშუალოდ, არც მოსაზღვრე ქვეყნების მხრივ.

[რედაქტირება] სახელმწიფო

სახელმწიფო სისტემა - განვითარებადი დემოკრატია.
სახელმწიფოს მეთაური - პრეზიდენტი ისლამ ქარიმოვი (1990 წლიდან).
საკანონმდებლო ორგანო - ერთპალატიანი პარლამენტი (250 წევრი).

[რედაქტირება] ტერიტორიული მოწყობა

ქვეყნის ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულებია: 12 რეგიონი (viloyat), 1 ავტონომიური რესპუბლიკა (respublika – ყარაყალპაყეთი) და 1 ქალაქი (shahar – ტაშკენტი).

[რედაქტირება] დემოგრაფია

მოსახლეობა - 25.981.000 (2003), მათ შორის 80% უზბეკი, 5,5% რუსი, 5% ტაჯიკი, 3% ყაზახი, 2,5% ყარაყალპაყი, 1,5% თათარი.
სახელმწიფო ენა - უზბეკური. სხვა ენები - რუსული, ტაჯიკური.
რელიგია - ისლამი.
დედაქალაქი - ტაშკენტი (2.155 ათასი).
დიდი ქალაქები - სამარყანდი (375), ანდიჯანი (354), ნამანგანი (432), კოკანდი (136), ბუხარა (272), ნუკუსი (262), კარში (226), ფერგანა (220).

[რედაქტირება] ეკონომიკა

ტაშკენტი

უზბეკეთი მდიდარია მინერალური რესურსებით - ბუნებრივი აირი, ნავთი, ქვანახშირი, ოქრო, ურანი, ვერცხლი, სპილენძი, ტყვია და თუთია, ვოლფრამი, მოლიბდენი. იგი ამჟამად სიდიდით ბამბის მე-3 ექსპორტიორია მსოფლიოში. მის საექსპორტო კალათაში მნიშვნელოვანია გაზი, ოქრო, ქიმიკატები, ასევე კვების პროდუქტები, ლითონები, საფეიქრო ნაწარმი. ეროვნული ვალუტა - სუმი (UZS);