დირსეუ

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
დირსეუ
Dirceu (1952–1995) Brazil NFT (1973–1986) Attacking midfielder. Image001.jpg
პირადი მონაცემები
სრული
სახელი
დირსეუ ჟოზე გიმარაეში
დაბადების
თარიღი
15 ივნისი, 1952
დაბადების
ადგილი
კურიტიბა, პარანა, ბრაზილია
გარდაცვალების
თარიღი
15 სექტემბერი, 1995 (43 წლის)
გარდაცვალების
ადგილი
რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია
სიმაღლე 172 სმ.
სათამაშო
პოზიცია
ნახევარმცველი,
თავდამსხმელი
პროფესიონალური კარიერა*
წლები გუნდი მატჩი (გოლი)
1970–1972 კორიტიბა 26 (1)
1973–1976 ბოტაფოგო 52 (9)
1976 ფლუმინენსე 22 (2)
1977–1978 ვასკო და გამა 25 (2)
1978–1979 ამერიკა 45 (2)
1979–1982 ატლეტიკო 84 (18)
1982–1983 ვერონა 29 (2)
1983–1984 ნაპოლი 30 (5)
1984–1985 ასკოლი 27 (5)
1985–1986 კომო 25 (2)
1986–1987 აველინო 23 (6)
1988 ვასკო და გამა 7 (0)
1988 მაიამი შარკსი 17 (5)
1989–1991 ებოლიტანა 39 (14)
1992 ბენევენტო 11 (4)
1995 ატლეტიკო ? (?)
ეროვნული ნაკრები
1973–1986 ბრაზილია 41 (5)
* პროფესიონალურ კლუბებში გამოსვლა და გოლები მხოლოდ ეროვნული ლიგებისთვის იანგარიშება

დირსეუ ჟოზე გიმარაეში (პორტ. Dirceu José Guimarães; დ. 15 ივნისი, 1952, კურიტიბა, პარანა, ბრაზილია — გ. 15 სექტემბერი, 1995, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია) — ბრაზილიელი ფეხბურთელი. თამაშობდა ნახევარმცველის და თავდამსხმელის პოზიციაზე. ფეხბურთის გულშემატკივრებში უფრო ცნობილია როგორც დირსეუ.[1] 1978 წლის მსოფლიო ჩემპიონატის ბრინჯაოს პრიზიორი ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების შემადგენლობაში.[2][3] 1974 წლის გერმანიის[4][5] და 1982 წლის ესპანეთის მსოფლიო ჩემპიონატების მონაწილე.[6][7]

საფეხბურთო კარიერის განმავლობაში თამაშობდა ბრაზილიის, მექსიკის, ესპანეთის, იტალიის და აშშ-ს სხვადასხვა კლუბებში.[8] ნელინიოს, რობერტო დინამიტის, ზიკოს, სოკრატესის და ფალკაოს მსგავსად — ითვლება თავისი დროის ერთ-ერთ საუკეთესო ბრაზილიელ ფეხბურთელად.[9] როგორც პროფესიული, ასევე, პიროვნული თვისებებიდან გამომდინარე სარგებლობდა დამსახურებული ავტორიტეტითა და სიყვარულით კოლეგებსა და გულშემატკივრებს შორის, რომელთაც თავი დაამახსოვრა, როგორც მაღალტექნიკურმა, თამაშის შესანიშნავი ხედვის, იმპროვიზაციისა და შეტევის დამაგვირგვინებელ ფაზებში მოულოდნელი და ეფექტური გადაწყვეტილებების მიღების გამორჩეული უნარის მქონე ფეხბურთელმა. ცნობილი იყო თავისი შორეული, ძლიერი და ზუსტი დარტყმებით.

საკლუბო კარიერა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

დირსეუ საკლუბო კარიერას 1970 წელს — კურიტიბას საფეხბურთო კლუბ „კორიტიბაში“ იწყებს, რომლის რიგებშიც პირველად იმავე წლის 13 მაისს გამოდის მოედანზე.[10] ამ გუნდის მაისურით პარანაენსეს ჩემპიონატის (პორტ. Campeonato Paranaense) 26 შეხვედრას ატარებს და ერთი გოლი გააქვს. ამას გარდა, სხვადასხვა არაოფიციალური თუ ამხანაგური შეხვედრების ფარგლებში კიდევ 31 მატჩში მონაწილეობს და ექვსი ბურთი გააქვს. საერთო ჯამში „კორიტიბას“ შემადგენლობაში 57 შეხვედრაში იღებს მონაწილეობას და შვიდჯერ იღებს მეტოქეთა კარს. 1971[11][12][13][14] და 1972[15][16] წლებში გუნდთან ერთად პარანას შტატის ჩემპიონი ხდება.[17]

1973–1976 წლებში „ბოტაფოგოს“ რიგებში გამოდის. აქ იგი კარიოკას პირველობის 52 შეხვედრაში იცავს გუნდის ღირსებას და ცხრაჯერ იღებს მეტოქეთა კარს. 1975 წელს გუნდთან ერთად რიოს თასის (პორტ. Taça Rio) მფლობელი ხდება.

1976 წლის სეზონს „ფლუმინენსეში“ ატარებს, სადაც კარიოკას პირველობის 22 შეხვედრაში ორი ბურთი გააქვს და პირველად ეუფლება რიო-დე-ჟანეიროს შტატის ჩემპიონის ტიტულს. ამას გარდა, სხვადასხვა არაოფიციალური თუ ამხანაგური შეხვედრების ფარგლებში კიდევ 33 მატჩში მონაწილეობს და ხუთი ბურთი გააქვს. საერთო ჯამში „ფლუმინენსეს“ რიგებში 55 შეხვედრაში იღებს მონაწილეობას და შვიდჯერ იღებს მეტოქეთა კარს. აღსანიშნავია, რომ ამ დროს გუნდში თამაშობენ ბრაზილიის ეროვნული ნაკრების მოქმედი (რობერტო რიველინო, ედინიო, როდრიგეს ნეტო, ჟილი) და ყოფილი წევრები (კარლოს ალბერტო, პაულო სეზარ კაჟუ). ბრაზილიური ფეხბურთის სპეციალისტების შეფასებით ამ პერიოდის „ფლუმინენსე“ თავისი შემადგენლობით და თამაშის ხარისხით არამხოლოდ სამხრეთ ამერიკის, არამედ მსოფლიოს ერთ-ერთ უძლიერეს გუნდს წარმოადგენდა.

1977–1978 წლებში „ვასკო და გამას“ რიგებშია. ამ კლუბში იგი კარიოკას ჩემპიონატის 25 შეხვედრაში გამოდის მინდორზე და ორი ბურთის გატანას ახერხებს. 1977 წელს გუნდთან ერთად მეორედ ხდება რიო-დე-ჟანეიროს შტატის ჩემპიონი. 1978–1979 წლებში მექსიკის ყველაზე ტიტულოვან კლუბში მეხიკოს „ამერიკაში“ გამოდის, რომლის რიგებშიც მექსიკის ჩემპიონატის 45 მატჩს ატარებს და ორი ბურთი გააქვს. 1979–1982 წლებში ესპანეთის პრიმერა დივიზიონის მონაწილე მადრიდის „ატლეტიკოს“ ღირსებას იცავს. აქ იგი ქვეყნის პირველობის 84 მატჩს თამაშობს და 18 გოლი გააქვს. 1982 წელს ესპანეთიდან იტალიაში ინაცვლებს, სადაც სერია A-ს მონაწილე გუნდებიდან ჯერ „ვერონას“ (1982–1983) და „ნაპოლის“ (1983–1984), ხოლო შემდეგ „ასკოლის“ (1984–1985), „კომოს“ (1985–1986) და „აველინოს“ (1986–1987) რიგებში თამაშობს.[18]

1988 წელს სამშობლოში ბრუნდება და ისევ „ვასკო და გამას“ უერთდება, რომელთან ერთად კიდევ ერთხელ იმარჯვებს კარიოკას ჩემპიონატში. ამის შემდეგ ამერიკული კლუბის „მაიამი შარკსის“ რიგებში გამოდის, სადაც 17 შეხვედრაში ხუთი ბურთი გააქვს. 1989–1991 წლებში იტალიის სამხრეთ რეგიონის კამპანიის სალერნოს პროვინციაში მდებარე პატარა ქალაქ ებოლის საფეხბურთო კლუბ „ებოლიტანას“ მაისურით ასპარეზობს, სადაც 39 შეხვედრაში 14 ბურთი გააქვს. 1992 წლიდან იმავე რეგიონში მოასპარეზე კიდევ ერთი იტალიური კლუბის, ამჯერად, ბენევენტოს პროვინციის დედაქალაქ ბენევენტოს „ბენევენტოს“ ღირსებას იცავს. მის რიგებში 11 მატჩს თამაშობს და ოთხჯერ ახერხებს მეტოქეთა კარის აღებას. 1995 წლიდან მეორე მექსიკური კლუბის იუკატანის შტატის ქალაქ მერიდას „ატლეტიკო იუკატანის“ რიგებში აგრძელებს თამაშს. იმავე წლის 15 სექტემბერს ჟოზე დირსეუ 43 წლის ასაკში ავტოკატასტროფაში იღუპება.[19]

2001 წელს იტალიის ქალაქ ებოლის საფეხბურთო კლუბ „ებოლიტანას“ გულშემატკივართა, ასევე, კლუბის ყოფილი პრეზიდენტის ლუიჯი კავალიერეს (იტალ. Luigi Cavaliere) ინიციატივით და ადგილობრივი თვითმმართველობის მხარდაჭერით ქალაქის განახლებულ მუნიციპალურ სტადიონ „Massaioli“-ს დირსეუს სახელი მიენიჭა — Stadio José Guimarães Dirceu.[20][21][22][23]

სანაკრებო კარიერა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

1973–1986 წლებში იყო ბრაზილიის ეროვნული საფეხბურთო ნაკრების წევრი, რომლის შემადგენლობაში 41 მატჩი ითამაშა და 5 ბურთი გაიტანა.[24][25][26][27]

სანაკრებო მატჩები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ირლანდია და ჩრდილოეთ ირლანდია
მითითებული შტატის საფეხბურთო ნაკრები*
შესარჩევი ეტაპის ფინალური ჯგუფის მატჩი
თარიღი შეხვედრის ადგილი მოწინააღმდეგე ანგ. შეჯიბრება წყარო
1 13.06.1973 „პრატერსტადიონი“, ვენა, ავსტრია ავსტრიის დროშა ავსტრია 1–1 ამხანაგური [28]
2 16.06.1973 „ოლიმპიაშტადიონი“, ბერლინი, გფრ გერმანიის დროშა გფრ 1–0 ამხანაგური [29]
3 25.06.1973 „რასუნდა“, სტოკჰოლმი, შვედეთი შვედეთის დროშა შვედეთი 0–1 ამხანაგური [30]
4 30.06.1973 „ჰემპდენ პარკი“, გლაზგო, შოტლანდია შოტლანდიის დროშა შოტლანდია 1–0 ამხანაგური [31]
5 03.07.1973 „ლენსდაუნ როუდი“, დუბლინი, ირლანდია ირლანდიის დროშა ირლანდია 4–3 ამხანაგური [32]
6 03.06.1974 „სანქტ-იაკობ პარკი“, ბაზელი, შვეიცარია შვეიცარიის დროშა ბაზელის ნაკრები 5–2 ამხანაგური [33][34]
7 26.06.1974 „ნიდაზაქსენშტადიონი“, ჰანოვერი, გფრ დროშა: აღმოსავლეთი გერმანია გდრ 1–0 მსოფ. 1974 [35][36][37]
8 30.06.1974 „ნიდაზაქსენშტადიონი“, ჰანოვერი, გფრ არგენტინის დროშა არგენტინა 2–1 მსოფ. 1974 [38]
9 03.07.1974 „ვესტფალენშტადიონი“, დორტმუნდი, გფრ ნიდერლანდების დროშა ნიდერლანდები 0–2 მსოფ. 1974 [39]
10 06.07.1974 „ოლიმპიაშტადიონი“, მიუნხენი, გფრ პოლონეთის დროშა პოლონეთი 0–1 მსოფ. 1974 [40]
11 06.06.1976 „მარაკანა“, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია დედამიწის დროშა მსოფლიო ნაკრები 2–1 ამხანაგური [41][42]
12 10.06.1976 „ფონტე ნოვა“, სალვადორი, ბრაზილია დედამიწის დროშა მსოფლიო ნაკრები 3–1 ამხანაგური [43][44]
13 19.12.1976 „ბეირა-რიო“, პორტუ-ალეგრი, ბრაზილია ბრაზილიის დროშა „ინტერნასიონალი“ 4–1 ამხანაგური [45][46]
14 05.06.1977 „მარაკანა“, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია ბრაზილიის დროშა რიო-დე-ჟანეირო* 4–2 ამხანაგური [47]
15 16.06.1977 „მორუმბი“, სან-პაულუ, ბრაზილია ბრაზილიის დროშა სან-პაულუ* 1–1 ამხანაგური [48]
16 10.07.1977 „პასკუალ გერერო“, კალი, კოლუმბია დროშა: პერუ პერუ 1–0 შესარჩევი
17 14.07.1977 „პასკუალ გერერო“, კალი, კოლუმბია დროშა: ბოლივია ბოლივია 8–0 შესარჩევი
18 12.10.1977 „მარაკანა“, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია იტალიის დროშა „მილანი“ 3–0 ამხანაგური [49]
19 12.03.1978 „კაიო მარტინსი“, ნიტეროი, ბრაზილია ბრაზილიის დროშა რიო-დე-ჟანეირო* 7–0 ამხანაგური [50]
20 19.03.1978 „სერა დოურადა“, გოიანია, ბრაზილია ბრაზილიის დროშა გოიასი* 3–1 ამხანაგური [51]
21 22.03.1978 „კოუტუ პერეირა“, კურიტიბა, ბრაზილია ბრაზილიის დროშა პარანა* 1–0 ამხანაგური [52]
22 01.04.1978 „პარკ დე პრენსი“, პარიზი, საფრანგეთი საფრანგეთის დროშა საფრანგეთი 0–1 ამხანაგური [53]
23 05.04.1978 „ფოლკსპარკშტადიონი“, ჰამბურგი, გფრ გერმანიის დროშა გფრ 1–0 ამხანაგური [54]
24 13.04.1978 „სან-სირო“, მილანი, იტალია იტალიის დროშა „ინტერნაციონალე“ 2–0 ამხანაგური [55]
25 19.04.1978 „უემბლი“, ლონდონი, ინგლისი ინგლისის დროშა ინგლისი 1–1 ამხანაგური [56]
26 21.04.1978 „ვისენტე კალდერონი“, მადრიდი, ესპანეთი ესპანეთის დროშა „ატლეტიკო მადრიდი“ 3–0 ამხანაგური [57]
27 01.05.1978 „მარაკანა“, რიო-დე-ჟანეირო, ბრაზილია დროშა: პერუ პერუ 3–0 ამხანაგური
28 13.05.1978 „ესტადიო დო არუდა“, რესიფი, ბრაზილია ბრაზილიის დროშა პერნამბუკუ* 0–0 ამხანაგური [58]
29 25.05.1978 „ბეირა-რიო“, პორტუ-ალეგრი, ბრაზილია ბრაზილიის დროშა რიუ-გრანდი-დუ-სული* 2–2 ამხანაგური [59]
30 03.06.1978 „მუნდიალ 78“, მარ-დელ-პლატა, არგენტინა შვედეთის დროშა შვედეთი 1–1 მსოფ. 1978
31 07.06.1978 „მუნდიალ 78“, მარ-დელ-პლატა, არგენტინა ესპანეთის დროშა ესპანეთი 0–0 მსოფ. 1978
32 11.06.1978 „მუნდიალ 78“, მარ-დელ-პლატა, არგენტინა ავსტრიის დროშა ავსტრია 1–0 მსოფ. 1978
33 14.06.1978 „სან-მარტინი“, მენდოსა, არგენტინა დროშა: პერუ პერუ 3–0 მსოფ. 1978 [60]
34 18.06.1978 „ესტადიო ხიგანტე დე აროიიტო“, როსარიო არგენტინის დროშა არგენტინა 0–0 მსოფ. 1978
35 21.06.1978 „სან-მარტინი“, მენდოსა, არგენტინა პოლონეთის დროშა პოლონეთი 3–1 მსოფ. 1978 [61]
36 24.06.1978 „ესტადიო მონუმენტალი“, ბუენოს-აირესი იტალიის დროშა იტალია 2–1 მსოფ. 1978
37 05.05.1982 „ჟოაო კასტელო“, სან-ლუისი, ბრაზილია პორტუგალიის დროშა პორტუგალია 3–1 ამხანაგური
38 27.05.1982 „პარკე დუ საბია“, უბერლანდია, ბრაზილია ირლანდიის დროშა ირლანდია 7–0 ამხანაგური
39 14.06.1982 „რამონ სანჩეს პისხუანი“, სევილია, ესპანეთი საბჭოთა კავშირის დროშა სსრკ 2–1 მსოფ. 1982
40 30.04.1986 „ესტადიო დო არუდა“, რესიფი, ბრაზილია იუგოსლავიის დროშა იუგოსლავია 4–2 ამხანაგური [62]
41 07.05.1986 „პინეირანი“, კურიტიბა, ბრაზილია ჩილეს დროშა ჩილე 1–1 ამხანაგური [63]

მსოფლიო ჩემპიონატებზე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

დირსეუმ მსოფლიო ჩემპიონატების 12 შეხვედრაში მიიღო მონაწილეობა და სამი ბურთი გაიტანა.[64][65]

ჩემპ. მასპინძელი პოზიცია შედეგი
1974 დროშა: გერმანია გერმანია ბრაზილიის დროშა 21 ნახევარმცველი 4 0 2 0 2
მეოთხე ადგილი
1978 დროშა: არგენტინა არგენტინა ბრაზილიის დროშა 11 ნახევარმცველი 7 3 4 3 0
მესამე ადგილი
1982 დროშა: ესპანეთი ესპანეთი ბრაზილიის დროშა 21 თავდამსხმელი 1 0 1 0 0
მეორე წრე

ტიტულები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

საკლუბო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ბრაზილიის დროშა კორიტიბა
  • პარანაენსეს ჩემპიონატი: 1971, 1972
ბრაზილიის დროშა ფლუმინენსე
ბრაზილიის დროშა ვასკო და გამა

სანაკრებო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ბრაზილიის დროშა ბრაზილია
მსოფლიო ჩემპიონატი
  • მე-4 ადგილი: 1974
  • მე-3 ადგილი: 1978

ინდივიდუალური[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

მსოფლიო ჩემპიონატი
სამხრეთ ამერიკის წლის საუკეთესო ფეხბურთელი
  • ბრინჯაოს ბურთის მფლობელი: 1978 [67]

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

გამოყენებული[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რეკომენდებული[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. Tardes De Pacaembu (20 ნოემბერი, 2017). Dirceu… o estigma de „formiguinha“. Uma tia profetizou que aquele guri magrinho não se criava. Então a mãe do pequeno Dirceu fez uma promessa para Bom Jesus do Iguape e ofereceu os cabelos do filho em troca de saúde. Tardes De Pacaembu. წაკითხვის თარიღი: 8 თებერვალი, 2018.
  2. Dirceu José Guimarães. Brazil in the World Cup 1978 – Argentina. The team: Leão (C), Toninho, Oscar, Amaral and Edinho; Batista, Toninho Cerezzo and Zico; Gil, Roberto Dinamite and Dirceu. Reserves: Carlos (G), Valdir Peres (G), Nelinho, Abel, Polozzi, Rodrigues Neto, Zé Sérgio, Reinaldo, Rivelino, Jorge Mendonça and Chicão. Coach: Cláudio Coutinho. World Cup 2014 in Brazil. წაკითხვის თარიღი: 11 ნოემბერი, 2019.
  3. Dirceu José Guimarães. Complete list of players from Brazil roster in the 1978 FIFA Soccer World Cup. Information about the complete roster of Brazil National Soccer Team in the Argentina 1978 World Cup with players, jersey numbers, position on the field, DOB, club and coach. Champions, stats, national teams and players from each World Cup. The Soccer World Cups.com. წაკითხვის თარიღი: 12 თებერვალი, 2018.
  4. Dirceu José Guimarães (World Cup 1974). Complete list of players from Brazil roster in the 1974 FIFA Soccer World CupThe Soccer World Cups.com. წაკითხვის თარიღი: 12 თებერვალი, 2018.
  5. Dirceu José Guimarães. Brazil in the World Cup 1974 – Germany. The team: Leão, Zé Maria, Luis Pereira (C), Marinho and Marinho Chagas; Piazza, Leivinha and Rivelino; Valdomiro, Jairzinho and Dirceu. Reserves: Renato (G), Wendell (G), Nelinho, Alfredo, M. Antonio, Clodoaldo, Ademir da Guia, Carpeggiani, César, Paulo César and Edu. Coach: Zagallo. World Cup 2014 in Brazil. წაკითხვის თარიღი: 12 თებერვალი, 2018.
  6. Dirceu José Guimarães. Brazil in the World Cup 1982 – Spain. The team: Valdir Peres (GK), Leandro, Oscar (C), Luisinho and Júnior; Toninho Cerezzo, Falcão, Sócrates and Zico; Serginho and Éder. Substitutes: Paulo Sérgio (GK), Carlos (GK), Edevaldo, Juninho, Edinho, Pedrinho, Batista, Paulo Isidoro, Renato, Roberto Dinamite and Dirceu. Coach: Telê Santana. World Cup 2014 in Brazil. წაკითხვის თარიღი: 12 თებერვალი, 2018.
  7. Dirceu José Guimarães (World Cup 1982). Complete list of players from Brazil roster in the 1982 FIFA Soccer World CupThe Soccer World Cups.com. წაკითხვის თარიღი: 12 თებერვალი, 2018.
  8. Leonardo Coen (25 მაისი, 1986). E tra le lacrime Dirceu e Cerezo tornano a casa. Città del Messico – Come piange Josè Guimaraes Dirceu da Curutiba nel Paranà che il 15 giugno compirà 34 anni; esce dal piccolo campo del Centro de Capacitation di Santa Ursula, la maglia verde intrisa di sudore, ansimante perchè lo smog del venerdì, a Città del Messico, è il più velenoso della settimana. La Repubblica. წაკითხვის თარიღი: 8 თებერვალი, 2018.
  9. Portal Brasil (19 ოქტომბერი, 2013). 1982, o Mundial que nunca terminou para Falcão. Aos 60 anos, volante da equipe de futebol aclamada pelo mundo diz que ainda responde sobre os porquês da derrota diante da Itália. Governo do Brasil. წაკითხვის თარიღი: 4 თებერვალი, 2018.
  10. Edilson Pereira (16 ივნისი, 2014). Dirceu começou cedo no futebol, mas morreu prematuramente. tribunapr.com.br. წაკითხვის თარიღი: 4 თებერვალი, 2018.
  11. Julio Bovi Diogo (8 მაისი, 2016). Campeonato Paranaense 1971. Campeonatos Estaduais (State Championships) — Paraná. RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 4 თებერვალი, 2018.
  12. Campeonato Paranaense 1971. Estatísticas. Busca de jogos. historiadocoritiba.com.br. წაკითხვის თარიღი: 29 ივნისი, 2018.
  13. Campeonato Paranaense 1971. Estatísticas. Busca de jogos. historiadocoritiba.com.br. წაკითხვის თარიღი: 29 ივნისი, 2018.
  14. Campeonato Paranaense 1971. Estatísticas. Busca de jogos. historiadocoritiba.com.br. წაკითხვის თარიღი: 29 ივნისი, 2018.
  15. Marcelo Leme de Arruda (23 სექტემბერი, 2011). Campeonato Paranaense 1972. Campeonatos Estaduais (State Championships) — Paraná. Dates supplied by the book „Futebol do Paraná — 100 Anos de História“, by Heriberto Ivan Machado and Levi Mulford Chrestenzen. RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 4 თებერვალი, 2018.
  16. Campeonato Paranaense 1972. Estatísticas. Busca de jogos. historiadocoritiba.com.br. წაკითხვის თარიღი: 29 ივნისი, 2018.
  17. Julio Bovi Diogo (8 მაისი, 2016). Coritiba Foot Ball Club (Campeonato Paranaense 1971). Paraná State — List of Champions. RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 4 თებერვალი, 2018.
  18. Giovanni Vasso (29 დეკემბერი, 2014). StoriediCalcio. Cristo sì è fermato a Eboli, Dirceu no: il destino di un campione. „L’ importante è arrivare alla salvezza. Sono contento di giocare un altro anno in Italia. Molti brasiliani non si sono trovati bene, ma io sono un tipo malleabile, che sta bene con tutti, non ho problemi di caldo o di freddo“ – Josè Guimaraes Dirceu. barbadillo.it. წაკითხვის თარიღი: 31 მარტი, 2018.
  19. Bruno, Freitas; Vanderlei, Lima (15 დეკემბერი, 2017). A tragédia de Dirceu. Depois de 15 de setembro de 1995 a vida nunca mais foi igual para a família Guimarães. Dirceu, o chefe da casa, morreu ao ser atingido por um carro que fazia um racha irresponsável em uma avenida do Rio. uol.com.br. წაკითხვის თარიღი: 8 თებერვალი, 2018.
  20. Marco Milan (6 ნოემბერი, 2017). Amarcord: anche Dirceu si è fermato ad Eboli. Dal 2001 il rinnovato stadio di Eboli è stato intitolato al campione brasiliano, ancora oggi in città in molti dicono che anche Dirceu si è fermato ad Eboli, anche se per poco; per loro, però, in fondo da Eboli Dirceu non è più ripartito. mediapolitika.com. წაკითხვის თარიღი: 31 მარტი, 2018.
  21. Europlan (4 მაისი, 2013). Stadio José Guimarães Dirceu — Eboli (SA). europlan-online.de. წაკითხვის თარიღი: 4 თებერვალი, 2018.
  22. World Stadiums. — Stadio José Dirceu. worldstadiums.com. წაკითხვის თარიღი: 4 თებერვალი, 2018.
  23. Massimo Prosperi (6 მარტი, 2015). Quando Dirceu si fermò a Eboli. Eboli non dimenticherà il suo fuoriclasse. Oggi il nuovo stadio, moderno e in grado di contenere oltre 10.000 persone, porta il suo nome "Josè Dirceu" e ospita ancora le partite dell'Ebolitana, nel frattempo diventata Pro Ebolitana. L'erba sul campo cresce che è una meraviglia. A Dirceu sarebbe piaciuta. nuncasinfutbol.blogspot.com. წაკითხვის თარიღი: 31 მარტი, 2018.
  24. Marcelo Leme de Arruda and André do Nascimento Pereira (5 აგვისტო, 2017). Seleção Brasileira (Brazilian National Team) 1971–1973. RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  25. Marcelo Leme de Arruda and André do Nascimento Pereira (2 ივლისი, 2017). Seleção Brasileira (Brazilian National Team) 1974–1975. RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  26. Marcelo Leme de Arruda and André do Nascimento Pereira (1 მარტი, 2017). Seleção Brasileira (Brazilian National Team) 1976–1977. RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  27. Marcelo Leme de Arruda and André do Nascimento Pereira (19 მარტი, 2017). Seleção Brasileira (Brazilian National Team) 1978–1979. RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  28. International Friendly. Austria 1–1 Brazil (13 June 1973). AFS. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  29. International Friendly. West Germany 0–1 Brazil (16 June 1973). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  30. International Friendly. Sweden 1–0 Brazil (25 June 1973). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  31. International Friendly. Scotland 0–1 Brazil (30 June 1973). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  32. International Friendly (Unofficial). Ireland 3–4 Brazil (3 July 1973). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  33. International Friendly (Unofficial). FC Basel 2–5 Brazil (3 June 1974). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  34. Unofficial Friendly: FC Basel 2–5 Brazil (3 June 1974). St. Jakob-Parkstadion, Basel. jogosdaselecaobrasileira.wordpress.com. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  35. 1974 FIFA World Cup Finals (Group A). German Democratic Republic 0–1 Brazil (26 June 1974). Niedersachsenstadion, Hannover. AFS. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  36. 1974 FIFA World Cup Finals (Group A). East Germany 0–1 Brazil (26 June 1974). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  37. FIFA World Cup 1974 West Germany: Alemanha Oriental 0–1 Brasil (26 de Junho de 1974). Copa do Mundo de 1974 – Semifinal – Grupo A – 1ª Rodada. Niedersachsenstadion, Hanover. jogosdaselecaobrasileira.wordpress.com. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  38. FIFA World Cup 1974 West Germany: Argentina 1–2 Brasil (30 de Junho de 1974). Copa do Mundo de 1974 – Semifinal – Grupo A – 1ª Rodada. Niedersachsenstadion, Hanover. jogosdaselecaobrasileira.wordpress.com. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  39. FIFA World Cup 1974 West Germany: Brasil 0–2 Holanda (3 de Julho de 1974). Copa do Mundo de 1974 – Semifinal – Grupo A – 1ª Rodada. Westfalenstadion, Dortmund. jogosdaselecaobrasileira.wordpress.com. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  40. FIFA World Cup 1974 West Germany: Brasil 0–1 Polônia (6 de Julho de 1974). Copa do Mundo de 1974 – Semifinal – Grupo A – 1ª Rodada. Olympiastadion, Munich. jogosdaselecaobrasileira.wordpress.com. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  41. Marcelo Leme de Arruda (17 თებერვალი, 2014). Brazil 2–1 Rest of the World XI (06.06.1976). Unofficial friendly. Estádio do Maracanã, Rio de Janeiro. Goals: Rodrigues Neto, Ziza (Brazil); Doval (Rest of the World XI). RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  42. International Friendly. Brazil 2–1 Rest of the World (06 June 1976). AFS. წაკითხვის თარიღი: 20 თებერვალი, 2018.
  43. Marcelo Leme de Arruda (17 თებერვალი, 2014). Brazil 3–1 Rest of the World XI (10.06.1976). Unofficial friendly. Estádio da Fonte Nova, Salvador. Goals: Osni (2), Rivellino (Brazil); Amancio (Rest of the World XI). RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  44. International Friendly. Brazil 3–1 Rest of the World (10 June 1976). AFS. წაკითხვის თარიღი: 20 თებერვალი, 2018.
  45. Marcelo Leme de Arruda (17 თებერვალი, 2014). Brazil 4–1 Internacional (Porto Alegre) (19 December 1976). Unofficial friendly. Estádio Beira-Rio, Porto Alegre. Goals: Toninho Cerezo, Gil, Paulo Isidoro, Roberto Dinamite (Brazil); Pedro (Internacional). RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  46. International Friendly (Unofficial). Brazil 4–1 Internacional (Porto Alegre) (19 December 1976). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 19 თებერვალი, 2018.
  47. Friendly (Unofficial). Brazil 4–2 Rio de Janeiro (state) combined team (05.06.1977). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  48. Friendly (Unofficial). Brazil 1–1 São Paulo (state) combined team (16.06.1977). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 20 თებერვალი, 2018.
  49. International Friendly (Unofficial). Brazil 3–0 A.C. Milan (12.10.1977). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  50. Friendly (Unofficial). Brazil 7–0 Rio de Janeiro (state) combined team (12.03.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  51. Friendly (Unofficial). Brazil 3–1 Goiás (state) combined team (19.03.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  52. Friendly (Unofficial). Brazil 1–0 Paraná (state) combined team (22.03.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  53. International Friendly. France 1–0 Brazil (01.04.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  54. International Friendly. West Germany 0–1 Brazil (05.04.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  55. International Friendly (Unofficial). Brazil 2–0 F.C. Internazionale Milano (13.04.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  56. International Friendly. England 1–1 Brazil (19.04.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  57. International Friendly (Unofficial). Atlético Madrid 0–3 Brazil (21.04.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  58. Friendly (Unofficial). Brazil 0–0 Pernambuco (state) combined team (13.05.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  59. Friendly (Unofficial). Brazil 2–2 Rio Grande do Sul (state) combined team (25.05.1978). torcida.com.ru. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  60. 1978 FIFA World Cup (Second round – Group B). Brazil 3–0 Peru (14 June 1978). Dirceu (BRA) 15', Dirceu (BRA) 28', Zico (BRA) 73' Penalty goal. fifa.com. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  61. 1978 FIFA World Cup (Second round – Group B). Brazil 3–1 Poland (21 June 1978). fifa.com. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  62. International Friendly. Brazil 4–2 Yugoslavia (30 April 1986). AFS. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  63. International Friendly. Brazil 1–1 Chile (07 May 1986). AFS. წაკითხვის თარიღი: 21 თებერვალი, 2018.
  64. Player Profile for Dirceu in the Soccer World Cups. Dirceu in the World Cups. Information about Dirceu and his performace in the FIFA Soccer World Cup. Profile with general and detailed stats and data that include National Team, total games, goals and cards and full list of matches played. The Soccer World Cups.com. წაკითხვის თარიღი: 12 თებერვალი, 2018.
  65. FIFA World Cup 1974 West Germany: Elenco da Seleção Brasileira na Copa do Mundo de 1974 (Elenco do Brasil – Brazil Player List – Plantel). 10ª Copa do Mundo, Alemanha Ocidental 1974. jogosdaselecaobrasileira.wordpress.com. წაკითხვის თარიღი: 22 თებერვალი, 2018.
  66. Dirceu José Guimarães (FIFA World Cup 1978 All-Star Team). 1978 Soccer World Cup Awards. All the FIFA World Cup awards including Golden Ball (best player), Golden Shoe (top scorer), Golden Glove (best goalkeeper) and All-Star Players. The Soccer World Cups.com. წაკითხვის თარიღი: 12 თებერვალი, 2018.
  67. José Luis Pierrend (22 დეკემბერი, 2000). South American Player of the Year 1978 — By the Venezuelan newspaper El Mundo; chosen by soccer writers from South America. Any South-American player is eligible no matter where he plays. RSSSF. წაკითხვის თარიღი: 8 თებერვალი, 2018.