ლევანი (კახეთის მეფე)

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
Disambig-dark.svg სხვა მნიშვნელობებისთვის იხილეთ ლევანი.
ლევანი
Levan I of Kakheti.jpg
გრემის ტაძრის ფრესკა, XVI საუკუნე
კახეთის მეფე
მმართ. დასაწყისი: 1518
მმართ. დასასრული: 1574
წინამორბედი: გიორგი II
მემკვიდრე: ალექსანდრე II
დაბ. თარიღი: 1504
გარდ. თარიღი: 1578
მეუღლე: თინათინ გურიელი,
შამხლის მთავრის ასული
შვილები: გიორგი, იესე, ალექსანდრე II, ელმირზა, ვახტანგი, ერეკლე, თეიმურაზი, დავითი, ბაგრატი, ხოსრო, ნიკოლოზი, ელენე, ქეთევანი, თეკლა, ნესტან-დარეჯანი[1]
დინასტია: ბაგრატიონები
მამა: გიორგი II
დედა: ელენე დედოფალი

ლევანი, კახეთის მეფე 1518/1520—1574, გიორგი II-ის (ავგიორგის) ძე. 1513, როდესაც ქართლის მეფემ დავით X-მ კახეთი თავის ხელისუფლებას დაუმორჩილება, მცირეწლოვანი ლევანი მისმა მომხრე კახელმა თავადებმა გახიზნეს. მათ ისარგებლეს 1518 ქართლში შაჰ ისმაილ I-ის ლაშქრობით და ლევანი კახეთის მეფედ გამოაცხადეს. 1520 ლევანმა დაამარცხა კახეთში შეჭრილი დავით X-ის ლაშქარი. ამის შემდეგ ქართლისა და კახეთის მეფეები დაზავდნენ და იცნეს კახეთის ქართლისაგან გამოყოფა. ლევანი ირანის ვასალი იყო და მშვიდობიანობის შესანარჩუნებლად შაჰისადმი ერთგულების პოლიტიკას იცავდა. 1551 ის დაეხმარა შაჰ-თამაზ I-ს შაქის დამორჩილებაში. ირანსა და ოსმალეთს შორის ამასიის ზავის დადების (1555) შემდეგ შაჰს არ აკმაყოფილებდა კახეთის შედარებით მსუბუქი ვასალური ვალდებულებები. ამით უკმაყოფილო ლევანი 50-60-იან წლებში შეეცადა რუსეთისაგან დახმარების მიღებას. 1563 მან ელჩები გაგზავნა მოსკოვში ივანე IV-თან, რის შედეგადაც კახეთში ჩამოვიდა რუსთა რაზმი, რომელიც ლევანმა ციხე-სიმაგრეებში ჩააყენა. ოსმალეთისა და ირანის პროტესტმა აიძულა ლევანი ეს რაზმი მალე დაეთხოვა. ლევანის დროს კახეთში მტრის შემოსევები არ ყოფილა, ქვეყანა ეკონომიურად მოღონიერდა, დაწინაურდნენ ახალი ქალაქები — ბაზარი და გრემი.

ლიტერატურა[რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება]

  1. პირთა ანოტირებული ლექსიკონი, ტ. I, თბ., 1991, გვ. 320-321
წინამორბედი:
გიორგი II
კახეთის მეფე
1518 - 1574
შემდეგი:
ალექსანდრე II