ბაიაზიდ I

ბაიაზიდ I
	Birinci Bayezid
ოსმალეთის მე-4 სულთანი
მმართ. დასაწყისი:	1389
მმართ. დასასრული:	1402
წინამორბედი:	მურად I
მემკვიდრე:	მეჰმედ I
პირადი ცხოვრება
დაბ. თარიღი:	1350-იანები
დაბ. ადგილი:	ბურსა ან ედირნე, ოსმალეთის იმპერია
გარდ. თარიღი:	8 მარტი 1403
გარდ. ადგილი:	აკშეჰირი, მცირე აზია
მეუღლე:	დევლეთ შაჰი,; ჰაფსა, დესპინა,; მარია, ანჯელინა,; ფულანე
შვილები:	მეჰმედი ; ისა ; მუსა ; სულეიმანი ; გულფემი
მამა:	მურად I
დედა:	გიულჩიჩექ ხათუნი
რელიგია:	ისლამი
ხელმოწერა:
	ბაიაზიდ I ვიკისაწყობში

ბაიაზიდ I (ოსმ. : بايزيد اول, თურქ. : Beyazıt, მეტსახელად Yıldırım „ელვისებური“; არაბ. : بايزيد الأول; დ. დაახლოებით 1354 – გ. 1403) — ოსმალეთის იმპერიის სულთანი 1389 –1402 წლებში. ტახტზე მამამისის, მურად I-ის მკვლელობის შემდეგ ავიდა. იმავდროულად მისი უმცროსი ძმა იაკუბი დაატყვევებინა სულთნის ტიტულის მოცილეს მოსაშორებლად.

ბაიაზიდ I აწარმოებდა დამპყრობლურ ომებს ბალკანეთსა და ანატოლიაში. მისი ხელმძღვანელობით ოსმალეთის ლაშქარმა დაიპყრო სერბეთი (1389), ბულგარეთი (1393-96), მაკედონია, თესალია; მძარცველური თავდასხმები მოაწყო მორეასა (1394) და უნგრეთზე (1395); 1396 წელს ნიკოპოლთან, დუნაის პირას დაამარცხა ჯვაროსანთა ლაშქარი, დაიმორჩილა ბოსნია და ხარკი დაადო ვლახეთს. ოსმალეთის ბატონობაში მოექცა ბალკანეთის ნახევარკუნძულის მნიშვნელოვანი ნაწილი. ბაიაზიდ I-მა დაიმორჩილა აგრეთვე სამთავროები ანატოლიაში. 1394 –1401 წლებში რამდენიმეჯერ ალყა შემოარტყა კონსტანტინოპოლს, მაგრამ ვერ აიღო. 1402 წელს ანატოლიელი ბეგების ღალატის გამო დამარცხდა ანგორის ბრძოლაში და ტყვედ ჩაუვარდა თემურლენგს. ბაიაზიდ I გარდაიცვალა ტყვეობაში. სულთან ბაიაზიდის გარდაცვალებას მოჰყვა ოსმალეთის იმპერიის უმეფობის ხანა.

იხილეთ აგრეთვე

ოსმალეთის სულთნების სია

ლიტერატურა

Goodwin, Jason (1998) Lords of the Horizons. London: Chatto & Windus
Harris, Jonathan (2010) The End of Byzantium. New Haven and London: Yale University Press ISBN 978-0-300-11786-8
Imber, Colin (2002) The Ottoman Empire. London: Palgrave/Macmillan ISBN 0-333-61387-2