რძე

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
ერთი ჭიქა რძე
დედა კვებავს შვილს
ძროხის ხელით წველა

რძე — საკვები პროდუქტი, რომელიც მიიღება მდედრი ცხოველისაგან. შეიცავს დიდი რაოდენობით ცხიმებს, ცილებს და ლაქტოზას ნახშირწყლებს.[1] ადამიანების უმეტესობას ლაქტოზის აუტანლობა ჭირს.[2] როგორც წესი თეთრი ფერისაა. საკვებად გამოიყენება ძროხის, კამეჩის და სხვა შინაური ცხოველის რძე.

შემადგენლობა[რედაქტირება]

შემადგენლობა 100გრამ რძეში.[3]
კომპონენტები სახეობა ძროხა თხა ცხვარი კამეჩი
წყალი გრამი 87.8 88.9 83.0 81.1
პროტეინი გრამი 3.2 3.1 5.4 4.5
ცხიმი გრამი 3.9 3.5 6.0 8.0
----გაჯერებული ცხიმოვანი მჟავები გრამი 2.4 2.3 3.8 4.2
----მონოგაუჯერებელი ცხიმოვანი მჟავები გრამი 1.1 0.8 1.5 1.7
----პოლიგაუჯერებელი ცხიმოვანი მჟავები გრამი 0.1 0.1 0.3 0.2
ნახშირწყლები გრამი 4.8 4.4 5.1 4.9
ქოლესტერინი მილიგრამი 14 10 11 8
კალციუმი მილიგრამი 120 100 170 195
ენერგია კილო-კალორია 66 60 95 110
კილო-ჯოული 275 253 396 463

მოხმარება[რედაქტირება]

ერთ სულ მოსახლეზე რძის და რძის პროდუქტების მოხმარება (2011)[4]
ქვეყანა რძე (რიტრი) ყველი (კილო) კარაქი (კილო)
დროშა: ირლანდიის რესპუბლიკა ირლანდია 135.6 6.7 2.4
დროშა: ფინეთი ფინეთი 127.0 22.5 4.1
დროშა: გაერთიანებული სამეფო გაერთ. სამეფო 105.9 10.9 3.0
დროშა: ავსტრალია ავსტრალია 105.3 11.7 4.0
დროშა: შვედეთი შვედეთი 90.1 19.1 1.7
დროშა: კანადა კანადა 78.4 12.3 2.5
დროშა: ამერიკის შეერთებული შტატები აშშ 75.8 15.1 2.8
დროშა: ევროპის კავშირი ევროკავშირი 62.8 17.1 3.6
დროშა: ბრაზილია ბრაზილია 55.7 3.6 0.4
დროშა: საფრანგეთი საფრანგეთი 55.5 26.3 7.5
იტალიის დროშა იტალია 54.2 21.8 2.3
დროშა: გერმანია გერმანია 51.8 22.9 5.9
საბერძნეთის დროშა საბერძნეთი 49.1 23.4 0.7
დროშა: ნიდერლანდები ნიდერლანდი 47.5 19.4 3.3
ინდოეთის დროშა ინდოეთი 39.5 - 3.5
დროშა: ჩინეთი ჩინეთი 9.1 - 0.1

წარმოება[რედაქტირება]

რძის უმსხვილესი მწარმოებლები (2012).[5]
რიგი ქვეყანა წარმოება (ტონა)
1 დროშა: ამერიკის შეერთებული შტატები აშშ 90,865,000
2 ინდოეთის დროშა ინდოეთი 54,000,000
3 დროშა: ჩინეთი ჩინეთი 37,419,500
4 დროშა: ბრაზილია ბრაზილია 32,304,421
5 დროშა: რუსეთი რუსეთი 31,576,047
6 დროშა: გერმანია გერმანია 30,506,929
7 დროშა: საფრანგეთი საფრანგეთი 23,983,196
8 დროშა: ახალი ზელანდია ახალი ზელანდია 20,053,000
9 დროშა: თურქეთი თურქეთი 15,977,837
10 დროშა: გაერთიანებული სამეფო გაერთ. სამეფო 13,884,000

ლიტერატურა[რედაქტირება]

  • Smith-Howard, Kendra. Pure and Modern Milk: An Environmental History Since 1900 (Oxford University Press; 2013) 229 pages; A study of milk control in the United States,
  • Valenze, Deborah. Milk: A Local and Global History (Yale University Press, 2011) 368 pp.
  • Wiley, Andrea. Re-imagining Milk: Cultural and Biological Perspectives (Routledge 2010) (Series for Creative Teaching and Learning in Anthropology) excerpt and text search
  • United States. Office of Dietary Supplements. Dietary Supplement Fact Sheet: Calcium. 2013. Web. <http://ods.od.nih.gov/factsheets/Calcium-HealthProfessional/>.
  • Feskanich, D., WC Willett, MJ Stampfer, and GA Colditz. 1997. "Milk, dietary calcium, and bone fractures in women: a 12-year prospective study." American Journal of Public Health. Vol 87, Issue 6. 992-997

სქოლიო[რედაქტირება]

Commons-logo.svg
ვიკისაწყობში? არის გვერდი თემაზე:
  1. Pehrsson, P.R.; Haytowitz, D.B.; Holden, J.M.; Perry, C.R. and Beckler, D.G. (2000). „USDA's National Food and Nutrient Analysis Program: Food Sampling“. Journal of Food Composition and Analysis 13 (4): გვ. 379–389. DOI:10.1006/jfca.1999.0867. 
  2. Whitney, Ellie and Rolfes, Sharon Rady (2013). Understanding Nutrition. Belmont, CA: Wadsworth, Cengage Learning, გვ. 103. ISBN 978-1-133-60678-9. 
  3. Milk analysis. North Wales Buffalo. დაარქივებულია ორიგინალიდან September 29, 2007-ში. წაკითხვის თარიღი: August 3, 2009. (Citing McCane, Widdowson, Scherz, Kloos, International Laboratory Services.)
  4. Goff, Douglas. Introduction to Dairy Science and Technology: Milk History, Consumption, Production, and Composition: World-wide Milk Consumption and Production. Dairy Science and Technology. University of Guelph. წაკითხვის თარიღი: November 12, 2014.
  5. Milk, whole fresh cow producers. UN Food & Agriculture Organization. წაკითხვის თარიღი: February 18, 2014.
მოძიებულია „http://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=რძე&oldid=2843640“-დან