სომალის რეგიონი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
სომალის რეგიონი
ამჰ. ሶማሌ ክልል
სომ. Soomaali Galbeed, Ogadenia
დროშა
Flag of the Somali Region.svg
ქვეყანა ეთიოპიის დროშა ეთიოპია
სტატუსი რეგიონი
მოიცავს 9 ადმინისტრაციული ზონა
ადმინისტრაციული ცენტრი ჯიჯიგა
მოსახლეობა (2014)
5 307 002 კაცი (4 ადგილი)
სიმჭიდროვე 19,00 კაცი/კმ²
ფართობი 279 252 კმ² (2 ადგილი)
სომალის რეგიონი რუკაზე
დროის სარტყელი UTC+3
კოდი ISO 3166-2 ET-SO

სომალის რეგიონი (ამჰ. ሶማሌ ክልል, სომ. Soomaali Galbeed, Ogadenia) — ეთიოპიის რეგიონი. მდებარეობს ეთიოპიის უკიდურეს აღმოსავლეთ ნაწილში. მისი დედაქალაქია — ჯიჯიგა. მოსახლეობა — 5 307 002 ადამიანი[1] (2014 წელი), ფართობი — 279 252 კმ²[2]. მას ხშირად მოიხსენიებდნენ როგორც სომალი, მაგრამ ეს არ ნიშნავდა დამოუკიდებელ სახელმწიფო სომალს.

ისტორია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

1992 წლამდე რეგიონის ადმინისტრაციული ცენტრი იყო ქალაქი კებრი-დაჰერი, მაგრამ შემდეგ ადმინისტრაციული ცენტრი გადაიტანეს ქალაქ გოდეში. 1994 წელს პოლიტიკური და სტრატეგიული თვალსაზრისით ის ისევ გადაიტანეს, ოღონდ ქალაქ ჯიჯიგაში.

2005 წლის ბოლოს წყალდიდობის გამო დაიღუპა დაახლოებით 100 ადამიანი, ასევე 100 000 ადგილობრივი მოსახლე დაზარალდა. წყალდიდობამ ასევე გაანადგურა სომალელი ლტოლვილების 25 000 საცხოვრებელი ადგილი კენიაში[3].

გეოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რეგიონი ესაზღვრება სომალის სახელმწიფოს სამხრეთ-აღმოსავლეთში და ჩრდილო-აღმოსავლეთში, კენიას — სამხრეთ-დასავლეთით, ეთიოპიის რეგიონებს — ორომიის რეგიონს, აფარის რეგიონს და დირე-დაუას — დასავლეთით. რეგიონს უკავია ისტორიული რეგიონის — ოგადენის ტერიტორიის, სადაც 1995 წლამდე მდებარეობდა ჰარერგეს პროვინცია, მნიშვნელოვანი ნაწილი.

მოსახლეობა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

2007 წლის მონაცემებით რეგიონის მოსახლეობა შეადგენს 4 445 219 ადამიანს, მათ შორის 2 472 490 მამაკაცია და 1 972 729 ქალი. მოსახლეობის საშუალო სიმჭიდროვეა — 15,9 ად./კმ². რეგიონში აღრიცხულია 685 986 ცალკეული მეურნეობა, ასე რომ, საშუალოდ 6,8 ადამიანი მოდის ერთ მეურნეობაზე (6 — ქალაქის რაიონებში და 6,5 — სოფლის). ძირითადი ეთნიკური ჯგუფებია: სომალელები — 97,2 %, ორომოები — 0,46 %, ამჰარები — 0,66 %, გურაგელები — 0,12 %. ყველაზე უფრო გავრცელებული ენებია: სომალური ენა, ის მშობლიური ენაა რეგიონის მოსახლეობის 96,82 %-სათვის. მოსახლეობის 0,51 %-მა მშობლიურ ენად მიიჩნია ორომოს ენა, 0,92 %-მა — ამჰარული ენა. მუსულმანები შეადგენენ რეგიონის მოსახლეობის 98,4 %-ს; მართლმადიდებელი ქრისტიანები — 0,6 %-ს; სხვა რელიგიების წარმომადგენლები — დაახლოებით 1 %-ს[4].

რეგიონის ტერიტორიაზე მდებარეობდა დევნილების 8 ბანაკი და 1 სატრანზიტო ცენტრი, სადაც იმყოფებოდა 212 967 დევნილი სომალიდან[5].

1994 წლის აღწერის მონაცემებით რეგიონის მოსახლეობა შეადგენდა 3 439 860 ადამიანს, მათ შორის 1 875 996 იყო მამაკაცი და 1 563 864 ქალი. ქალაქის მოსახლეობის რაოდენობა შეადგენდა 492 710 ადამიანს. იმ პერიოდში მოსახლეობის ეთნიკური შემადგენლობა ასე გამოიყურებოდა: სომალელები — 96,23 %; ორომოები — 2,25 %; ამჰარები — 0,69 % და გურაგელები — 0,14 %. მოსახლეობის 95,9 % მშობლიურ ენად მიიჩნევდა სომალურ ენას; 2,24 % — ორომოს ენას და 0,92 % — ამჰარულ ენას. მუსულმანები შეადგენენ რეგიონის მოსახლეობის 98,7 %-ს; 0,9 %-ს — მართლმადიდებელი ქრისტიანები და 0,3 %-ს — სხვა რელიგიების წარმომადგენლები[6].

CSA-ს 2004 წლის მონაცემებით, მოსახლეობის მხოლოდ დაახლოებით 38,98 % აქვს შესაძლებლობა ისარგებლოს სუფთა სასმელი წყლით (21,32 % სოფლებში და 77,21 % ქალაქებში)[7]. რეგიონში ცხოვრების დონე საკმაოდ დაბალია. განათლების დონე შეადგენს 22 %-ს მამაკაცებისთვის და 9,8 %-ს ქალებისათვის. ბავშვთა სიკვდილიანობა შეადგენს 57 ბავშვს 1000 დაბადებულზე, რაც, ქვეყნის საშუალოზე მაჩვენებელზე მაღალია — 77 ბავშვი 1000 დაბადებულზე. ამ სიკვდილიანობის ნახევარზე მეტი მოდის ბავშვის სიცოცხლის პირველ თვეზე[8].

ადმინისტრაციული დაყოფა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ადმინისტრაციული თვალსაზრისით სომალის რეგიონი დაყოფილია 9 ზონად, ხოლო ზონები თავის მხრივ იყოფიან 67 ვორედად. ვორედების ზუსტი რაოდენობა უცნობია, რადგანაც CSA-ს 2005 და 2007 წლების დოკუმენტებში მათი რაოდენობა და დასახელება განსხვავებულია. ქვემოთ მოყვანილია რეგიონის ზონების სია:

იხილეთ აგრეთვე[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]