ორთაჯალარი
| სოფელი | |
|---|---|
|
ორთაჯალარი | |
| ქვეყანა |
|
| პროვინცია | ართვინის პროვინცია |
| რაიონი | არჰავი |
| კოორდინატები | 41°16′44″ ჩ. გ. 41°22′48″ ა. გ. / 41.27889° ჩ. გ. 41.38000° ა. გ. |
| ადრეული სახელები | ორჩი |
| მოსახლეობა |
30 (2007)[1] , 28 (2008)[1] , 34 (2009)[1] , 39 (2010)[1] , 50 (2011)[1] , 52 (2012)[1] , 92 (2013)[1] , 82 (2014)[1] , 75 (2015)[1] , 76 (2016)[1] , 74 (2017)[1] , 159 (2018)[1] , 113 (2019)[1] , 94 (2020)[1] , 92 (2021)[1] , 84 (2022)[1] , 76 (2023)[1] , 69 (2024)[1] |
| სასაათო სარტყელი | UTC+3[2] და თურქეთის დრო[3] |
| სატელეფონო კოდი | 466[4] |
| საფოსტო ინდექსი | 08290 |
| საავტომობილო კოდი | 08[5] |
ორთაჯალარი (თურქ. Ortacalar) — სოფელი არჰავის რაიონში, ართვინის პროვინცია, თურქეთი. მდებარეობს არჰავიდან 15 კილომეტრში[6]. 2020 წლის მონაცემებით სოფელში 94 ადამიანი ცხოვრობს[7].
სოფლის ძველი ისტორიული, ქართული სახელწოდებაა ორჩი.[8]
ისტორია
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]სოფელი ორთაჯალარის ძველი სახელია ორთაქოი. 1835 წლის არჰავის სოფლის აღწერაში იგი მოხსენიებულია როგორც „ორჩი ორთაქოი“.[9]1928 წლის ოსმალურ სოფლების სიაში კი მხოლოდ „ორთა სოფელი“ (اورتە كوی) იყო ჩაწერილი.[10]
ორთაქოის მდებარეობა, ლაზეთის რეგიონი, ძველ პერიოდში კოლხეთის სამეფოს საზღვრებში შედიოდა. ოსმალებმა 1461 წელს გააუქმეს ტრაბზონის იმპერია და 1547 წელს სრულად დაიკავეს ეს რეგიონი.[11] 1876 წლის ტრაბზონის საოლქო ანგარიშის თანახმად, ეს დასახლება ტრაბზონის საოლქოს ლაზისტანის სანჯაყის არჰავის მაზრაში შედიოდა. მისი მოსახლეობა 18 სახლში 45 ადამიანს შეადგენდა. თუმცა, შესაძლოა ეს რიცხვი მხოლოდ მამაკაცებს გულისხმობდეს. სოფელში გადასახადს დაქვემდებარებული ცხოველები იყო: 45 თხა და ცხვარი, 93 ძროხა და 1 გუთანი.[12]
ორთაქოი პირველი მსოფლიო ომის წლებში რუსეთის მმართველობის ქვეშ იყო. გიორგი მეცნიერი იოსებ კიფშიძე 1917 წელს ლაზეთის რეგიონზე კვლევით მოგზაურობისას აღნიშნავდა, რომ სოფელ ორთაქოიში 20 სახლში 83 ადამიანი ცხოვრობდა.[13]
1928 წლის ოსმალურ სოფლების სიაში ორთაქოი რიზეს საოლქოს ჰოპას მაზრის არჰავის უბნის ნაწილი იყო. [10] 1935 წლის საყოველთაო აღწერისას კი ჩორუჰის საოლქოში იმავე ადმინისტრაციულ სტატუსს ინარჩუნებდა და მისი მოსახლეობა 301 ადამიანს შეადგენდა. ამ დროისთვის ჩორუჰის საოლქო ჩაანაცვლა არტვინისა და რიზეს საოლქოებმა.[14] ორთაქოის სახელი 1959 წელს შეიცვალა და გახდა ორთაჯალარი.[15] 1965 წლის საყოველთაო აღწერისას, რვა სოფლისგან შემდგარი ორთაჯალარის ბუჩაქის ადმინისტრაციული ცენტრი ორთაჯალარის სოფელი იყო, რომლის მოსახლეობა 322 ადამიანს შეადგენდა, საიდანაც 116 კაცი წერა-კითხვის მცოდნე იყო.[16]
2012 წელს სოფელში შენარჩუნებული იყო 35 ლაზური სახლი, 35 სერენდერი (საზაფხულო სახლი) და 2 წყლის წისქვილი.[17]
სქოლიო
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]- ↑ 1.00 1.01 1.02 1.03 1.04 1.05 1.06 1.07 1.08 1.09 1.10 1.11 1.12 1.13 1.14 1.15 1.16 1.17 Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi, Address Based Population Registration System — TÜİK.
- ↑ https://web.archive.org/web/20240224154238/https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2016/09/20160908-2.pdf
- ↑ https://support.microsoft.com/tr-tr/topic/t%C3%BCrkiye-de-dst-uygulamas%C4%B1-sona-ermi%C5%9Ftir-56f14484-a323-543c-5e36-f701723f5b22
- ↑ https://www.bilkent.edu.tr/rehber/citycode.htm
- ↑ https://web.archive.org/web/20230307031655/https://www.kgm.gov.tr/SiteCollectionDocuments/KGMdocuments/Istatistikler/DevletIlYolEnvanter/IllereGoreIlYollari.pdf
- ↑ Artvin Arhavi Ortaköy Köy Nüfusu (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 Mart 2015. ციტირების თარიღი: 4 Haziran 2014.
- ↑ Artvin Arhavi Ortaköy Köy Nüfusu (თურქული). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 7 Ağustos 2019. ციტირების თარიღი: 5 Şubat 2020.
- ↑ Taner Artvinli, Artvin Yer Adları Sözlüğü, İstanbul, 2013, s. 214, ISBN 978-605-5708-85-6.
- ↑ Kenan Aydın, „Arhavi Kazasında İskân ve Nüfus (1583-1681/1682)" - „Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, 2021 Bahar (34), 197-225.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 17 Temmuz 2021. ციტირების თარიღი: 4 Ağustos 2021.
- ↑ 10.0 10.1 „Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 621.
- ↑ „კოლხური (მეგრულ-ლაზური) ენა“,(Hazırlayanlar) Rusudan Amirecibi-Mullen (editör), Nana Danelia, İnga Gundua, Tiflis, 2006, s. 22. დაარქივებული 2024-06-19 საიტზე Wayback Machine. ISBN 99940-61-43-7
- ↑ Trabzon Vilayeti Salnamesi − 1869-1904, (Hazırlayan) Kudret Emiroğlu, Ankara, 1993-2009, 22 cilt; 8. cilt, s. 368-369, ISBN 9789157871117.
- ↑ İoseb Kipşidze, „Çaneti'de Yolculuk" (ჭანეთში მოგზაურება), „მოამბე / Bulletin, I. Cilt, Tiflis 1937, s. 167.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 26 Mayıs 2024. ციტირების თარიღი: 23 Haziran 2024.
- ↑ 1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 298.
- ↑ „Köylerimiz, (Yayımlayan) İçişleri Bakanlığı, Ankara, 1968, s. 706.
- ↑ 1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 87.. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 18 Şubat 2020. ციტირების თარიღი: 23 Haziran 2024.
- ↑ Köylerimiz (Ortacalar, Sırtoba, Soğucak). დაარქივებულია ორიგინალიდან — 5 Ağustos 2021. ციტირების თარიღი: 4 Nisan 2024.
| ||||||||