შინაარსზე გადასვლა

უეფა-ს სუპერთასი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
უეფა-ს სუპერთასი
დაარსდა 1972
რეგიონი ევროპა (უეფა)
გუნდების რაოდენობა 2
ყველაზე ტიტულ. გუნდი ესპანეთის დროშა „რეალ მადრიდი“
(6-ჯერ)
მოქმედი გამარჯვებული საფრანგეთის დროშა პარი სენ-ჟერმენი (პირველი ტიტული)
ვებ-საიტი ოფიციალური

უეფა-ს სუპერთასი (ინგლ. UEFA Super Cup) — ყოველწლიური საფეხბურთო მატჩი, რომელსაც ატარებს უეფა. თამაშში უეფა-ს ჩემპიონთა ლიგისა და უეფა-ს ევროპა ლიგის გამარჯვებულები მონაწილეობენ. როგორც წესი, მატჩი ტარდება აგვისტოში, ახალი საფეხბურთო სეზონის დაწყების წინ.

1972–99 წლებში, სუპერთასს ჩემპიონთა თასისა/ლიგისა და თასების მფლობელთა თასის გამარჯვებულები ეცილებოდნენ ერთმანეთს. თასების მფლობელთა თასის გაუქმების შემდეგ ის უეფა-ს თასმა შეცვალა, რომელსაც 2009 წელს უეფა-ს ევროპა ლიგა ეწოდა. ამასთანავე, 1998 წლამდე სუპერთასი 2 მატჩად იმართებოდა, ორივე მონაწილე გუნდის მოედანზე; 1998 წლიდან შეხვედრა წინასწარ გამოცხადებულ არენაზე ტარდება.

გათამაშების ისტორიაში, ყველაზე წარმატებული კლუბები არიან „ბარსელონა“ და „მილანი“. ორივე კლუბს სუპერთასი ხუთჯერ აქვს მოგებული. სულ უეფა-ს სუპერთასი 24 სხვადასხვა კლუბს აქვს მოგებული. მოქმედი გამარჯვებულია „ატლეტიკო მადრიდი“[1].

სუპერთასის ჩატარების იდეა ჰოლანდიელ სპორტულ ჟურნალისტ ანტონ ვიტკამპს დაებადა. ამ დროს ევროპაში „ტოტალური ფეხბურთი“ დომინირებდა, ევროტურნირების მთავარ ფავორიტებად კი ჰოლანდიური კლუბები მიიჩნეოდნენ. მისი მიზანი იყო გაერკვია, თუ რომელი იყო რეალურად ევროპის საუკეთესო კლუბი და კიდევ უფრო გამოეცადა ამსტერდამის აიაქსის შესაძლებლობები, რომელსაც იმ დროის ერთ-ერთი უძლიერესი ფეხბურთელი იოჰან კრუიფი ლიდერობდა.

1972 წელს ვიტკამპმა თავისი იდეა აიაქსის ხელმძღვანელობას გააცნო. ხელმძღვანელობამ ეს იდეა მოიწონა და ერთად ციურიხს ეწვივნენ, სადაც უეფას-გან გათამაშებისათვის ოფიციალური სახის მიცემა მოითხოვეს. ამ ეტაპზე ორგანიზაციამ უარი თქვა და სწორედ ამიტომ, 1972 წლის შეხვედრა აიაქსსა და რეინჯერსს შორის, არაოფიციალურად მიიჩნევა.

წელი ქვეყანა გამარჯვებული ანგარიში დამარცხებული ქვეყანა
1972 ნიდერლანდების დროშა აიაქსი 3–1; 3–2 რეინჯერსი შოტლანდიის დროშა
1973 ნიდერლანდების დროშა აიაქსი (1) 0–1; 6–0 მილანი იტალიის დროშა
1974 არ გათამაშდა
1975 საბჭოთა კავშირის დროშა დინამო კიევი (1) 1–0; 2–0 ბაიერნი გერმანიის დროშა
1976 ბელგიის დროშა ანდერლეხტი (1) 1–2; 4–1 ბაიერნი გერმანიის დროშა
1977 ინგლისის დროშა ლივერპული (1) 1–1; 6–0 ჰამბურგი გერმანიის დროშა
1978 ბელგიის დროშა ანდერლეხტი (2) 3–1; 1–2 ლივერპული ინგლისის დროშა
1979 ინგლისის დროშა ნოტინგემ ფორესტი (1) 1–0; 1–1 ბარსელონა ესპანეთის დროშა
1980 ესპანეთის დროშა ვალენსია (1) 1–2; 1–0 ნოტინგემ ფორესტი ინგლისის დროშა
1981 არ გათამაშდა
1982 ინგლისის დროშა ასტონ ვილა (1) 0–1; 3–0 დ.დ ბარსელონა ესპანეთის დროშა
1983 შოტლანდიის დროშა აბერდინი (1) 0–0; 2–0 ჰამბურგი გერმანიის დროშა
1984 იტალიის დროშა იუვენტუსი (1) 2–0 ლივერპული ინგლისის დროშა
1985 არ გათამაშდა
1986 რუმინეთის დროშა სტიაუა (1) 1–0 დინამო კიევი საბჭოთა კავშირის დროშა
1987 პორტუგალიის დროშა პორტუ (1) 1–0; 1–0 აიაქსი ნიდერლანდების დროშა
1988 ბელგიის დროშა მეხელენი (1) 3–0; 0–1 პსვ ნიდერლანდების დროშა
1989 იტალიის დროშა მილანი (1) 1–1; 1–0 ბარსელონა ესპანეთის დროშა
1990 იტალიის დროშა მილანი (2) 1–1; 2–0 სამპდორია იტალიის დროშა
1991 ინგლისის დროშა მანჩესტერ იუნაიტედი (1) 1–0 ცრვენა ზვეზდა იუგოსლავიის დროშა
1992 ესპანეთის დროშა ბარსელონა (1) 1–1; 2–1 ვერდერი გერმანიის დროშა
1993 იტალიის დროშა პარმა (1) 0–1; 2–0 დ.დ მილანი იტალიის დროშა
1994 იტალიის დროშა მილანი (3) 0–0; 2–0 არსენალი ინგლისის დროშა
1995 ნიდერლანდების დროშა აიაქსი (2) 1–1; 4–0 რეალ სარაგოსა ესპანეთის დროშა
1996 იტალიის დროშა იუვენტუსი (2) 6–1; 3–1 პარი სენ-ჟერმენი საფრანგეთის დროშა
1997 ესპანეთის დროშა ბარსელონა (2) 2–0; 1–1 ბორუსია დორტმუნდი გერმანიის დროშა
1998 ინგლისის დროშა ჩელსი (1) 1–0 რეალ მადრიდი ესპანეთის დროშა
1999 იტალიის დროშა ლაციო (1) 1–0 მანჩესტერ იუნაიტედი ინგლისის დროშა
2000 თურქეთის დროშა გალათასარაი (1) 2–1 დ.დ რეალ მადრიდი ესპანეთის დროშა
2001 ინგლისის დროშა ლივერპული (2) 3–2 ბაიერნი გერმანიის დროშა
2002 ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი (1) 3–1 ფეიენოორდი ნიდერლანდების დროშა
2003 იტალიის დროშა მილანი (4) 1–0 პორტუ პორტუგალიის დროშა
2004 ესპანეთის დროშა ვალენსია (2) 2–1 პორტუ პორტუგალიის დროშა
2005 ინგლისის დროშა ლივერპული (3) 3–1 დ.დ ცსკა მოსკოვი რუსეთის დროშა
2006 ესპანეთის დროშა სევილია (1) 3–0 ბარსელონა ესპანეთის დროშა
2007 იტალიის დროშა მილანი (5) 3–1 სევილია ესპანეთის დროშა
2008 რუსეთის დროშა ზენიტი (1) 2–1 მანჩესტერ იუნაიტედი ინგლისის დროშა
2009 ესპანეთის დროშა ბარსელონა (3) 1–0 დ.დ შახტარი უკრაინის დროშა
2010 ესპანეთის დროშა ატლეტიკო მადრიდი (1) 2–0 ინტერი იტალიის დროშა
2011 ესპანეთის დროშა ბარსელონა (4) 2–0 პორტუ პორტუგალიის დროშა
2012 ესპანეთის დროშა ატლეტიკო მადრიდი (2) 4–1 ჩელსი ინგლისის დროშა
2013 გერმანიის დროშა ბაიერნი (1) 2–2 (პენ. 5-4) ჩელსი ინგლისის დროშა
2014 ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი (2) 2–0 სევილია ესპანეთის დროშა
2015 ესპანეთის დროშა ბარსელონა (5) 5–4 დ.დ სევილია ესპანეთის დროშა
2016 ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი (3) 3–2 დ.დ სევილია ესპანეთის დროშა
2017 ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი (4) 2–1 მანჩესტერ იუნაიტედი ინგლისის დროშა
2018 ესპანეთის დროშა ატლეტიკო მადრიდი (3) 4–2 დ.დ რეალ მადრიდი ესპანეთის დროშა
2019 ინგლისის დროშა ლივერპული (4) 2–2 (პენ. 5-4) ჩელსი ინგლისის დროშა
2020 გერმანიის დროშა ბაიერნი (2) 2–1 დ.დ სევილია ესპანეთის დროშა
2021 ინგლისის დროშა ჩელსი (2) 1–1 (პენ. 6-5) ვილიარეალი ესპანეთის დროშა
2022 ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი (5) 2–0 აინტრახტი (ფრანკფურტი) გერმანიის დროშა
2023 ინგლისის დროშა მანჩესტერ სიტი (1) 1–1 (პენ. 5-4) სევილია ესპანეთის დროშა
2024 ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი (6) 1–1 (პენ. 5-4) ატალანტა იტალიის დროშა

სტატისტიკა და რეკორდები

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]
კლუბი გამარჯვებული დამარცხებული გამარჯვებული დამარცხებული
ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი632002, 2014, 2016, 20171998, 2000, 2018, 2022, 2024
ესპანეთის დროშა ბარსელონა541992, 1997, 2009, 2011, 20151979, 1982, 1989, 2006
იტალიის დროშა მილანი521989, 1990, 1994, 2003, 20071973, 1993
ინგლისის დროშა ლივერპული421977, 2001, 2005, 20191978, 1984
ესპანეთის დროშა ატლეტიკო მადრიდი302010, 2012, 2018
ინგლისის დროშა ჩელსი231998, 20212012, 2013, 2019
გერმანიის დროშა ბაიერნი232013, 20201975, 1976, 2001
ნიდერლანდების დროშა აიაქსი211973, 19951987
ბელგიის დროშა ანდერლეხტი201976, 1978
ესპანეთის დროშა ვალენსია201980, 2004
იტალიის დროშა იუვენტუსი201984, 1996
ესპანეთის დროშა სევილია1620062007, 2014, 2015, 2016, 2020, 2023
პორტუგალიის დროშა პორტუ1319872003, 2004, 2011
ინგლისის დროშა მანჩესტერ იუნაიტედი1319911999, 2008, 2017
საბჭოთა კავშირის დროშა დინამო კიევი1119751986
ინგლისის დროშა ნოტინგემ ფორესტი1119791980
ინგლისის დროშა ასტონ ვილა101982
შოტლანდიის დროშა აბერდინი101983
რუმინეთის დროშა სტიაუა101986
ბელგიის დროშა მეხელენი101988
იტალიის დროშა პარმა101993
იტალიის დროშა ლაციო101999
თურქეთის დროშა გალათასარაი102000
რუსეთის დროშა ზენიტი102008
რუსეთის დროშა მანჩესტერ სიტი102023
გერმანიის დროშა ჰამბურგი021977, 1983
ნიდერლანდების დროშა პსვ011988
იტალიის დროშა სამპდორია011990
იუგოსლავიის დროშა ცრვენა ზვეზდა011991
გერმანიის დროშა ვერდერი011992
ინგლისის დროშა არსენალი011994
ესპანეთის დროშა რეალ სარაგოსა011995
საფრანგეთის დროშა პარი სენ-ჟერმენი011996
გერმანიის დროშა ბორუსია დორტმუნდი011997
ნიდერლანდების დროშა ფეიენორდი012002
რუსეთის დროშა ცსკა მოსკოვი012005
უკრაინის დროშა შახტარი012009
იტალიის დროშა ინტერი012010
ესპანეთის დროშა ვილიარეალი012021
გერმანიის დროშა აინტრახტი012022
იტალიის დროშა ატალანტა012024

ქვეყნების მიხედვით

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ქვეყნების მიხედვით ყველაზე მეტი გამარჯვებული ესპანეთს ჰყავს. ესპანურმა გუნდებმა 15-ჯერ მოახერხეს უეფა-ს სუპერთასის მოგება და 12-ჯერ დამარცხდნენ. სულ 12 ქვეყნის გუნდებმა მოახერხეს უეფა-ს სუპერთასის მოპოვება.

ქვეყანა გამარჯვებული დამარცხებული
ესპანეთის დროშა ესპანეთი1715
ინგლისის დროშა ინგლისი1010
იტალიის დროშა იტალია95
ბელგიის დროშა ბელგია30
გერმანიის დროშა გერმანია28
ნიდერლანდების დროშა ნიდერლანდები23
პორტუგალიის დროშა პორტუგალია13
საბჭოთა კავშირის დროშა საბჭოთა კავშირი11
რუსეთის დროშა რუსეთი11
შოტლანდიის დროშა შოტლანდია10
რუმინეთის დროშა რუმინეთი10
თურქეთის დროშა თურქეთი10
საფრანგეთის დროშა საფრანგეთი01
უკრაინის დროშა უკრაინა01
იუგოსლავიის დროშა იუგოსლავია01

გამარჯვებული მწვრთნელები

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]
სეზონი გამარჯვებული კლუბი
1972 რუმინეთის დროშა სტეფან კოვაჩი ნიდერლანდების დროშა აიაქსი
1973 ნიდერლანდების დროშა გეორგ კნობელი ნიდერლანდების დროშა აიაქსი
1974
1975 საბჭოთა კავშირის დროშა ვალერი ლობანოვსკი საბჭოთა კავშირის დროშა დინამო კიევი
1976 ბელგიის დროშა რაიმონ გუტალსი ბელგიის დროშა ანდერლეხტი
1977 ინგლისის დროშა ბობ პეისლი ინგლისის დროშა ლივერპული
1978 ბელგიის დროშა რაიმონ გუტალსი (2) ბელგიის დროშა ანდერლეხტი
1979 ინგლისის დროშა ბრაიან კლაფი ინგლისის დროშა ნოტინგემ ფორესტი
1980 ესპანეთის დროშა ბერნანდინო პერესი ესპანეთის დროშა ვალენსია
1981
1982 ინგლისის დროშა ტონი ბარტონი ინგლისის დროშა ასტონ ვილა
1983 შოტლანდიის დროშა ალექს ფერგიუსონი შოტლანდიის დროშა აბერდინი
1984 იტალიის დროშა ჯოვანი ტრაპატონი იტალიის დროშა იუვენტუსი
1985
1986 რუმინეთის დროშა ანგელ იორდენესკუ რუმინეთის დროშა სტიაუა
1987 იუგოსლავიის დროშა ტომისლავ ივიჩი პორტუგალიის დროშა პორტუ
1988 ნიდერლანდების დროშა აად დე მოსი ბელგიის დროშა მეხელენი
1989 იტალიის დროშა არიგო საკი იტალიის დროშა მილანი
1990 იტალიის დროშა არიგო საკი (2) იტალიის დროშა მილანი
1991 შოტლანდიის დროშა ალექს ფერგიუსონი (2) ინგლისის დროშა მანჩესტერ იუნაიტედი
1992 ნიდერლანდების დროშა იოჰან კრუიფი ესპანეთის დროშა ბარსელონა
1993 იტალიის დროშა ნევიო სკალა იტალიის დროშა პარმა
1994 იტალიის დროშა ფაბიო კაპელო იტალიის დროშა მილანი
1995 ნიდერლანდების დროშა ლუი ვან გალი ნიდერლანდების დროშა აიაქსი
1996 იტალიის დროშა მარჩელო ლიპი იტალიის დროშა იუვენტუსი
1997 ნიდერლანდების დროშა ლუი ვან გალი (2) ესპანეთის დროშა ბარსელონა
1998 იტალიის დროშა ჯანლუკა ვიალი ინგლისის დროშა ჩელსი
1999 შვედეთის დროშა სვენ-იორან ერიქსონი იტალიის დროშა ლაციო
2000 რუმინეთის დროშა მირჩა ლუჩესკუ თურქეთის დროშა გალათასარაი
2001 საფრანგეთის დროშა ჟერარ ულიე ინგლისის დროშა ლივერპული
2002 ესპანეთის დროშა ვისენტე დელ ბოსკე ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი
2003 იტალიის დროშა კარლო ანჩელოტი იტალიის დროშა მილანი
2004 იტალიის დროშა კლაუდიო რანიერი ესპანეთის დროშა ვალენსია
2005 ესპანეთის დროშა რაფაელ ბენიტესი ინგლისის დროშა ლივერპული
2006 ესპანეთის დროშა ხუანდე რამოსი ესპანეთის დროშა სევილია
2007 იტალიის დროშა კარლო ანჩელოტი (2) იტალიის დროშა მილანი
2008 ნიდერლანდების დროშა დიკ ადვოკატი რუსეთის დროშა ზენიტი
2009 ესპანეთის დროშა პეპ გვარდიოლა ესპანეთის დროშა ბარსელონა
2010 ესპანეთის დროშა კიკე სანჩეს ფლორესი ესპანეთის დროშა ატლეტიკო მადრიდი
2011 ესპანეთის დროშა პეპ გვარდიოლა (2) ესპანეთის დროშა ბარსელონა
2012 არგენტინის დროშა დიეგო სიმეონე ესპანეთის დროშა ატლეტიკო მადრიდი
2013 ესპანეთის დროშა პეპ გვარდიოლა (3) გერმანიის დროშა ბაიერნი
2014 იტალიის დროშა კარლო ანჩელოტი (3) ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი
2015 ესპანეთის დროშა ლუის ენრიკე ესპანეთის დროშა ბარსელონა
2016 საფრანგეთის დროშა ზინედინ ზიდანი ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი
2017 საფრანგეთის დროშა ზინედინ ზიდანი (2) ესპანეთის დროშა რეალ მადრიდი
2018 არგენტინის დროშა დიეგო სიმეონე (2) ესპანეთის დროშა ატლეტიკო მადრიდი

ყველაზე ტიტულოვანი მწვრთნელები

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]
მწვრთნელი გამარჯვებული სეზონები
იტალიის დროშა კარლო ანჩელოტი32003, 2007, 2014
ესპანეთის დროშა პეპ გვარდიოლა2009, 2011, 2013
ბელგიის დროშა რაიმონ გუტალსი21976, 1978
შოტლანდიის დროშა ალექს ფერგიუსონი1983, 1991
იტალიის დროშა არიგო საკი1989, 1990
ნიდერლანდების დროშა ლუი ვან გალი1995, 1997
საფრანგეთის დროშა ზინედინ ზიდანი2016, 2017
არგენტინის დროშა დიეგო სიმეონე2012, 2018

ეროვნების მიხედვით

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

მოცემულია მწვრთნელთა ტიტულების რაოდენობა მათი ეროვნების მიხედვით.

მწვრთნელის ეროვნება ტიტულები
იტალიის დროშა იტალია11
ესპანეთის დროშა ესპანეთი9
ნიდერლანდების დროშა ნიდერლანდები6
ინგლისის დროშა ინგლისი3
საფრანგეთის დროშა საფრანგეთი3
რუმინეთის დროშა რუმინეთი2
ბელგიის დროშა ბელგია2
შოტლანდიის დროშა შოტლანდია2
არგენტინის დროშა არგენტინა2
იუგოსლავიის დროშა იუგოსლავია1
საბჭოთა კავშირის დროშა საბჭოთა კავშირი1
შვედეთის დროშა შვედეთი1

რესურსები ინტერნეტში

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]
  1. ↑ „Atletico beat Madrid rivals Real in extra time to win Super Cup“. bbc.com. ციტირების თარიღი: 16 აგვისტო 2018.