მთის არწივი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
მთის არწივი
GoldenEagle-Nova.jpg
მეცნიერული კლასიფიკაცია
სამეფო:  ცხოველები
ტიპი:  ქორდიანები
კლასი:  ფრინველები
რიგი:  შავარდნისნაირნი
ოჯახი:  Accipitridae
სახეობა:  მთის არწივი
ლათინური სახელი
Aquila chrysaetus
დაცვის სტატუსი
Status iucn3.1 LC ka.svgსაჭიროებს ზრუნვას
ყველაზე ნაკლები საფრთხის ქვეშ
IUCN 3.1 Least Concern : 22696060
გავრცელება
Aquila chrysaetos distribution map.png

მთის არწივი (ლათ. Aquila chrysaetus) — ფრინველი შავარდნისნაირთა რიგისა. ბინადრობს ევრაზიის, ჩრდილოეთ აფრიკისა და ჩრდილოეთ ამერიკის ტყის ზონასა და მთიანეთში. სიგრძე 95 სმ. ფრთების შლილი 2 მ-მდე. ბუდობს ხეებსა და კლდეებზე, დედალი დებს 12 კვერცხს.მთის არწივი მონოგამური ფრინველია — წყვილი წლების განმავლობაში ცხოვრობს ერთად, რომლებიც კონსერვატიზმს იჩენენ ბუდის მიმართ. ბუდე ზოგჯერ გიგანტურ ზომას აღწევს. მის ძირითად საკვებს წარმოადგენს წვრილი ძუძუმწოვრები. იკვებება მღრღნელებით, ლეშით, კურდღლებით, ფრინველებით, ამფიბიებით, ქვეწარმავლებით, მწერებით. შუა აზიაში მთის არწივის მართვეს წრთვნიან და იყენებენ მელიებზე, კურდღლებზე და სხვა ცხოველებზე სანადიროდ. საქართველოში გვხვდება მთის არწივის ქვესახეობა — სამხრეთევროპული მთის არწივი (ლათ. Aquila chrysaetus fulvus).

ბოლო პერიოდში მთის არწივის რიცხოვნობა მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში შემცირდა. ამის მიზეზია ასამიანების მიერ მოწამლული სატყუარების გამოყენება, საკვების ბაზის შემცირება და შეწუხება ბუდობის ადგილებში. საქართველოში მობუდარი პოპულაცია 30-35 წყვილია. შეტანილია საქართველოს წითელ ნუსხაში, როგორც მოწყვლადი სახეობა.

მთის არწივის ნახვა თბილისის ზოოპარკშიც არის შესაძლებელი.

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  • ჟორდანია რ., ქართული საბჭოთა ენციკლოპედია, ტ. 6, გვ. 671, თბ., 1983 წელი.
  • ჟორდანია რ., საქართველოს იშვიათი ფრინველები, თბ., 1979.