ერასტი ჯორბენაძე

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
ერასტი ჯორბენაძე
Erasti Jorbenadze.jpg
დაბ. თარიღი 1885
დაბ. ადგილი გვიმბრალაური, რუსეთის იმპერია
გარდაცვალების თარიღი 10 ივლისი, 1910
გარდაცვალების ადგილი ლანჩხუთი, რუსეთის იმპერია
გარდაცვალების მიზეზი თვითმკვლელობა
დაკრძალულია ლანჩხუთი
ეროვნება ქართველი
თანამშრომლობა ილიკო იმერიშვილი
ცნობილია, როგორც ფირალი, ტერორისტი, რევოლუციონერი
დაპატიმრების თარიღი 1907
წაყენებული ბრალდება მატარებელზე თავდასხმა
განაჩენი სიკვდილით დასჯა
იარაღი მაუზერი
მკვლელობების არეალი ბათუმი, თბილისი, გურია
გაიქცა 1908

ერასტი ჯორბენაძე (დ. 1885, გვიმბრალაური10 ივლისი, 1910, ლანჩხუთი) — ქართველი ფირალი, ტერორისტი და რევოლუციონერი.

ბიოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

მიიღო ექვსი კლასის განათლება. მუშაობდა ზეინკლად ბათუმის ნავთსახდელ ქარხანაში. ბათუმში შეუერთდა რევოლუციურად განწყობილ მუშებს. მონაწილეობდა რუსეთის 1905 წლის რევოლუციაში. რევოლუციის დამარცხების შემდეგ ბათუმში არალეგალურად განაგრძო პარტიის დავალებების შესრულება. რამდენიმეჯერ ააფეთქა რკინიგზა, ერთხელ კი სხვა ტერორისტებთან ერთად სუფსასა და ჯუმათს შორის გააჩერა მატარებელი და მოხსნა იარაღიანი ვაგონი, ორჯერ გაძარცვა ბანკი.

ჯორბენაძეს ჰყავდა ნათესავი ცოლის მხრიდან ვაჭარი კოლია რეშეტნიკოვი, რომელმაც 1905 წელს გასცა ის სახლოსნო, სადაც ჯორბენაძე მუშაობდა. ჯორბენაძე სიკვდილს გადაურჩა, თუმცა გამცემის გადარჩა, რადგან რეშეტნიკოვი ჯორბენაძეს ხშირად ეხმარებოდა, ტყვიებს უგზავნიდა.

რევოლუციის დამარცხების შემდეგ ჯორბენაძე გადავიდა თბილისში და იქ გააგრძელა ტერორისტული საქმიანობა. 1907 წელს მოეწყო თავდასხმა ბეიუქსიაკიში მატარებელზე, რომელსაც მილიონი მანეთი გადაჰქონდა. ტერორისტები გასცეს, ამიტომ ჯარმა მათ წინააღმდეგობა გაუწია, შემდეგ კი თითქმის ყველა თავდამსხმელი დაიჭირეს. ისინი მოათავსეს მეტეხის ციხის სიკვდილმიჯილთა საკანში. ჯორბენაძესთან ერთად საკანში იმყოფებოდნენ ილიკო იმერლიშვილი (ილია ჭავჭავაძის მკვლელი) და მელქისედეკ ბურჭულაძე, (სიმონა დოლიძის ძმადნაფიცი). ჯორბენაძე თავდებით გაუშვეს და ის გურიაში დაბრუნდა, მაგრამ მალევე დაუსწრებლად ათწლიანი პატიმრობა მიუსაჯეს. მისი ძმის, ვასოს გადმოცემით ჯორბენაძე იმერლიშვილთან ერთად გაიქცა პატიმრობიდან. ყველა დაპატიმრებულს ჩამოღრჩობა ელოდა, ამიტომ კამომ მათი გათავისუფლების გეგმა შეიმუშავა. გაქცევას უამრავი ადამიანი ემსხვერპლა, მათ შორის ორი გაქცეული.1908 წლის 11 მაისს მეტეხის ციხიდან პატიმრების გაქცევა აღწერილია მაშნდელ პრესაში, თუმცა ჯორბენაძე მოხსენიებული არ არის.[1] გაქცევის შემდეგ იმერლიშვილი და ჯორბენაძე გურიაში შეუერთდნენ წითელ რაზმს და ერთად მოქმედებდნენ.

ერასტი ჯორბენაძე და ილიკო იმერლიშვილი

1910 წლის 1 ივლისს ჯორბენაძე ცნობილი მოჯირითის, ლუკა ჩხარტიშვილის სახლში მოკლეს. ამ დროს ჩხარტიშვილი ამერიკაში იყო. ბოქაულმა კუხალეიშვილმა და შვიდმა დარაჯმა სამი ყაჩაღი სახლში გამოკეტა. მათ შორის იყვნენ იმერლიშვილი და ჯორბენაძე. ორი საათის ბრძოლის შემდეგ ყაღაღები სახლიდან გაიპარნენ, გასვლისას მოკლეს სტრაჟნიკი შაფათავა. სტრაჟამ სროლის დროს ადგილობრივები, 300-400 კაცი მორეკა და მათ ფარად იყენებდნენ. სროლის შემდეგ სახლში იპოვეს იმნაძის ქალი, თავში დაჭრილი, გაქცეულების ძებნას კი ხალხს აიძულებდნენ. ჯორბენაძეს 15 ჭრილობა ჰქონდა მიღებული, სტრაჟნიკებმა ხალხი სისხლის კვალს გააყოლეს. ჯორბენაძე მახლობლად, მეზობლის ღობესთან აბრეშუმის ჭიის ჩაფარქვეშ იმალებოდა. ის შენიშნა რეშეტნიკოვმა და დაიყვირა, აქ არისო. ჯორბენაძემ ვაჭარს მაუზერით ესროლა, რეშეტნიკოვი მეორე დღეს გარდაიცვალა. ჯორბენაძის სიკვდილი ჩაფრებმა დაიბრალეს, მაგრამ სინამდვილეში მან თავი მოიკლა გვამის გაკვეთისას ძუძუს მიდამოებში აღმოაჩინეს ნატყვიარი, რომლითაც დადგინდა, რომ მაუზერიდან მიბჯენით იყო ნასროლი. ჯორბენაძე ვენერიული სენით იყო ავად და დიდხანს სიცოცხლე მაინც არ ეწერა. სიკვდილის წინ ჯორბენაძემ დაღეჭა და შეჭამა არალეგალური ქაღალდები, რომლებიც თან ჰქონდა.[2]

ბოქაულმა კუხალეიშვილმა ხალხს აღუთქვა, რომ მათ არაფერი ემუქრებოდა. მოსახლეობა ხატზე დააფიცეს, რომ ფირალებს სოფელში არ შეუშვებდნენ.შემდეგ ლანჩხუთში მაზრის უფროსის თანაშემწე მივიდა, რომელმაც სოფელი 500 მანეთით დააჯარიმა. დააპატიმრეს უამრავი ლანჩხუთელი, მათ შორის მამსახლისი. ცოტა ხანში ყველა გაათავისფლეს. დაპატიმრებულებს შორის იყო ჯორბენაძის ძმა ლადიკო, რომელიც ციმბირში გადაასახლეს. ლადიკო ხარკოვის ციხიდან გაიქცა, მაგრამ მალე დაიჭირეს და ციხის საკანში ჩაქუჩით მოილა თავი.

ჯორბენაძის გვამი ჩხარტიშვილის სახლის წინ დამარხეს. ფირალები მთავრობისგან გვამის გადაცემას ითხოვდნენ.[3] იმერლიშვილს ჯორბენაძის გამცემების სისხლის აღება სურდა, მაგრამ ვასო ჯორბენაძის რჩევით და რეპრესიების შიშით გადაიფიქრა. ამის შემდეგ მან გურია დატოვა.

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  • ირაკლი მახარაძე, „გურული ფირალები“ გვ. 151-158— „ბაკურ სულაკაურის გამომცემლობა“, თბილისი, 2008 ISBN 978-9941-403-95-8
  • ანტონ ხინთიბიძე, „გურული ფირალები“ გვ. 58-61 — თბილისი, 1938

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. გაზეთი „ცხოვრების სარკე“ N17 — 1908 წ.
  2. გაზეთი „ახალი გზა“ N19 — 1910 წ.
  3. გაზეთი „ახალი გზა“ N32 — 1910 წ.
PrincipalityGuria.GIF გურიის პორტალი – დაათვალიერეთ ვიკიპედიის სხვა სტატიები გურიის შესახებ.