თბილისის საამირო

ვიკიპედიიდან

თბილისის საამირო — არაბთა სახალიფოს ვასალური პოლიტიკური ერთეული საქართველოში, არსებობდა 736-1122 წლებში. არაბი ამირები თავიდან მთელ აღმოსავლეთ საქართველოს მართავდნენ, მაგრამ ქართველი ხალხის ბრძოლის შედეგად მათი სამფლობელო ნელ-ნელა შემცირდა. IX საუკუნის დასაწყისში საამირო მოიცავდა მხოლოდ ქართლს, ხოლო XI საუკუნიდან — ქალაქ თბილისს და მის მიმდებარე მიწებს ქვემო ქართლის ტერიტორიაზე. საამირო საკუთარი დამოუკიდებლობისათვის ებრძოდა ქართულ სამეფო-სამთავროებს, ასევე სახალიფოს ცენტრალურ ხელისუფლებას. საამიროს სამი დინასტიის — შუაბიანთა, შაბანიანთა და ჯაფარიანთა წარმომადგენლები მართავდნენ. 1122 წელს თბილისი არაბთაგან გაათავისუფლა დავით აღმაშენებელმა და საქართველოს დედაქალაქად გამოაცხადა.

[რედაქტირება] თბილისის ამირები

თნილისის ამირები
სახელი	მეფობის წლები	ტიტული
შუაბიანთა დინასტია
ისმაილ იბნ შუაბი	VIII ს.II ნახ.- 813	თბილისის ამირა
მოჰამედ იბნ ათაბი	813 – 829	თბილისის ამირა
ალი იბნ შუაბი	829 – 830	თბილისის ამირა
ისჰაკ იბნ შუაბი (საჰაკი)	830 – 853	თბილისის ამირა
შაბანიანთა დინასტია
მოჰამედ იბნ ხალიდა	853 – 869	თბილისის ამირა
ისე იბნ აშ-შეიხ აშ-შაბანი	869 – 875	თბილისის ამირა
აბრაჰამ შაბანი	875 – 878	თბილისის ამირა
გაბულოცი	878 – 882	თბილისის ამირა
ჯაფარიანთა დინასტია
ჯაფარ I იბნ ალი	882 – 914	თბილისის ამირა
მანსურ იბნ ჯაფარი	914 – 952	თბილისის ამირა
ჯაფარ II იბნ მანსური	952 – 981	თბილისის ამირა
ალი იბნ ჯაფარი	981 – 1011	თბილისის ამირა
ჯაფარ III იბნ ალი	1011 – 1045	თბილისის ამირა
აბდულ-ჰეიჯა იბნ ჯაფარი	1045 – 1062	თბილისის ამირა
სითილ არაბი	1068 – 1080	თბილისის ამირა

1062-1068 და 1080-1122 წლებში თბილისს ქალაქის ბერები განაგებდნენ, ხოლო 1122 წელს თბილისი გაანთავისუფლა დავით IV აღმაშენებელმა.