WikiLeaks

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
WikiLeaks
Wikileaks logo.svg
ვიკილიკსის ლოგო
საიტი wikileaks.org
სლოგანი ჩვენ გავხსნით მთავრობებს
კომერციულობა არა
საიტის ტიპი დოკუმენტების არქივი
რეგისტრაცია არა
ხელმისაწვდომი ენა ინგლისური
მფლობელი Sunshine Press
შემქნელი ჯულიან ასანჟი
გაეშვა ოქტომბერი 4, 2006; 10 წლის წინ (2006-10-04)[1]
Alexa-ს რეიტინგი Increase2.svg 4,855 (აგვისტო, 2016)[2]
ამჟამინდელი სტატუსი აქტიური

ვიკილიქსი — საერთაშორისო არაკომერციული ჟურნალისტური[3][4][5] ორგანიზაცია, რომელიც აქვეყნებს ანონიმური წყაროებიდან მოპოვებულ, ჩვეულებრივ ხელმიუწვდომელ დოკუმენტებს.[6] მისმა ვებ-გვერდმა ფუნქციონირება დაიწყო 2006 წელს და ეკუთვნის The Sunshine Press-ს[7]. ამოქმედებიდან ერთ წელიწადში გვერდის მონაცემთა ბაზა შეიცავდა 1.2 მილიონ დოკუმენტს.[8]

თავად ორგანიზაციის განცხადებით, ის დააარსეს ჩინელმა დისიდენტებმა, ასევე ჟურნალისტებმა, მათემატიკოსებმა და პროგრამისტებმა აშშ-დან, ტაივანიდან, ევროპიდან, ავსტრალიიდან, სამხრეთი აფრიკიდან. გაზეთ The New Yorker-ის 2010 წლის 7 ივნისის ცნობით, ორგანიზაციის დირექტორი არის ავსტრალიელი მათემატიკოსი, პროგრამისტი და ინტერნეტ-აქტივისტი – ჯულიან ასანჟი.

ვიკილიქსს 2008 წელს მიღებული აქვს Economist magazine-ის ჯილდო, რომელიც გადაეცემა ახალ მედია-საშუალებებს; ასევე უფლებადამცველი ორგანიზაციის Amnesty International-ის ჯილდო პუბლიკაციისთვის: „კენიაში ადამიანის უფლებათა მდგომარეობის შესახებ“, 2009 წელს; 2010 წელს კი გაზეთმა New York Daily-მ ვიკილიქსი დაასახელა იმ ვებ-გვერდებს შორის, რომლებმაც, შესაძლოა, სრულიად შეცვალონ ახალი ამბები.

2010 წლის აპრილში ვიკილიქსმა გამოაქვეყნა ვიდეო, რომელიც ასახავდა 2007 წელს მომხდარ ინციდენტს, სადაც აშშ-ს სამხედროები ხოცავენ მშვიდობიან ერაყელებს. ამავე წლის ივლისში გამოაქვეყნა „ავღანეთის ომის დღიური“, რომელიც წარმოადგენდა 76,900 დოკუმენტის კომპილაციას ომის შესახებ.[9] ეს დოკუმენტები მანამდე ხელმიუწვდომელი იყო. ოქტომბერში, მსხვილ მედია-ორგანიზაციებთან თანამშრომლობის შედეგად, გამოქვეყნდა 400 000 დოკუმენტი, სახელწოდებით „ერაყის ომის ჩანაწერები“.

თავდაპირველად ვიკილიქსი დაგეგმილი იყო მომხმარებელთა მიერ რედაქტირებად ვებ-გვერდად, მაგრამ ჩამოყალიბდა ტრადიციული ფორმით. მას არ აქვს მომხმარებელთა კომენტარების ფუნქცია. სახელწოდების მსგავსების მიუხედავად მას არაფერი აქვს საერთო ვიკიპედიასთან. ორივე რესურსის სახელწოდება დაკავშირებულია ჰავაურ ენასთან, რომელზედაც wiki ნიშნავს „სწრაფს“, Leaks-ი კი ინგლისურად ნიშნავს „გაჟონვას“ – ანუ wikiLeaks-ი ნიშნავს „სწრაფად გამოჟონილ [ინფორმაციას]“. ორგანიზაციის სლოგანია „ჩვენ გავხსნით მთავრობებს“.

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

Commons-logo.svg
ვიკისაწყობში? არის გვერდი თემაზე:

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. Wikileaks Mirrors. WikiLeaks (24 აგვისტო, 2012). დაარქივებულია ორიგინალიდან 11 ოქტომბერი, 2012-ში. წაკითხვის თარიღი: 11 ოქტომბერი, 2012.
  2. Wikileaks.org Site Info. Alexa Internet. დაარქივებულია ორიგინალიდან 4 დეკემბერი, 2011-ში. წაკითხვის თარიღი: 28 აგვისტო, 2016.
  3. By David Dishneau The Associated Press. Harvard prof may be defense's last witness at WikiLeaks trial | Army Times. armytimes.com. წაკითხვის თარიღი: 2 მარტი, 2014.
  4. curmudgeonvt. (10 July 2013) Pentagon Agreed: WikiLeaks a Journalistic Outlet - News from Antiwar.com. News.antiwar.com. დაარქივებულია ორიგინალიდან 22 აპრილი, 2014-ში. წაკითხვის თარიღი: 2 მარტი, 2014.
  5. Global journalists' union supports Wikileaks. Alliance.org.au (16 ივლისი, 2013). დაარქივებულია ორიგინალიდან 31 დეკემბერი, 2013-ში. წაკითხვის თარიღი: 2 მარტი, 2014.
  6. Editors, The. “WikiLeaks – The New York Times“, Topics.nytimes.com, 16 აგვისტო, 2012. წაკითხვის თარიღი: 24 აგვისტო, 2012. 
  7. Chatriwala, Omar. (5 აპრილი, 2010) WikiLeaks vs the Pentagon. Al Jazeera blog. დაარქივებულია ორიგინალიდან 9 თებერვალი, 2014-ში. წაკითხვის თარიღი: 27 იანვარი, 2011.
  8. Wikileaks has 1.2 million documents?. WikiLeaks. დაარქივებულია ორიგინალიდან 16 თებერვალი, 2008-ში. წაკითხვის თარიღი: 28 თებერვალი, 2008.
  9. WikiLeaks to publish new documents“, MSNBC, 7 აგვისტო, 2010. წაკითხვის თარიღი: 5 დეკემბერი, 2010. დაარქივებულია ორიგინალიდან 5 დეკემბერი, 2010-ში. 
მოძიებულია „https://ka.wikipedia.org/w/index.php?title=WikiLeaks&oldid=3159114“-დან