ცენტრალური ამერიკის ფედერაციული რესპუბლიკა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search

ცენტრალური ამერიკის ფედერაციული რესპუბლიკა
ესპ. República Federal de Centroamérica

ფედერაცია

Bandera del Primer Imperio Mexicano.svg
18241839 Flag of Guatemala (1838-1843).svg
 
Flag of Honduras (1839-1866).svg
 
Flag of El Salvador (1839-1865).svg
 
Flag of Nicaragua (1839-1858).svg
 
Flag of Costa Rica (1840-1842).svg
 
Flag of Los Altos.svg
Flag of the Federal Republic of Central America.svg Escudo de la República Federal de Centro América.svg
დროშა გერბი
დევიზი
Dios, Union y Libertad
Federal Republic of Central America (orthographic projection).svg
დედაქალაქი გვატემალა (1823-1834),
სან-სალვადორი (1834-1840)
ენა ესპანური
რელიგია კათოლიკობა
ფულის ერთეული ცენტრალური ამერიკის რესპუბლიკის რეალი
მმართველობის ფორმა რესპუბლიკა
პრეზიდენტი
 - 1825-1829 მანუელ ხოსე არსე
 - 1829-1830 ხოსე ფრანსისკო სეპედა
 - 1830-1839 ფრანსისკო მორასანი
 - 1834-1835 გრეგორიო სალასარი
 - 1839-1840 დიეგო ვიხილი

ცენტრალური ამერიკის ფედერაციული რესპუბლიკა (ესპ. República Federal de Centroamérica), აგრეთვე ცნობილი როგორც ცენტრალური ამერიკის გაერთიანებული პროვიცნიები — სუვერენული სახელმწიფო ცენტრალურ ამერიკაში, რომელიც შედგებოდა ახალი ესპანეთის ვიცე-სამეფოს ყოფილი გვატემალის გენერალ-საკაპიტნოს ტერიტორიებისგან. არსებობდა 1821 წლის სექტემბრიდან 1841 წლამდე, რესპუბლიკური დემოკრატიის მმართველობის სტილით. დედაქალაქი იყო გვატემალა.

1823–1824 წლებში ფედერაციის სახელმწიფო გერბზე ეწერა „Provincias Unidas del Centro de América“ (ცენტრალური ამერიკის გაერთიანებული პროვიცნიები), თუმცა 1824 წლის კონსტიტუციით, სახელმწიფო დროშასა და გერბზე მიეწერა „República Federal de Centroamérica / Centro América“ (ცენტრალური ამერიკის ფედერაციული რესპუბლიკა).

ზოგჯერ, ინგლისურენოვან ლიტერატურაში ამ სახელმწიფოს შეცდომით უწოდებენ ცენტრალური ამერიკის შეერთებულ შტატებს. დროშა, არგენტინის დროშის შთაგონებით კომოდორმა ლუის მიჩელ აურიმ შექმნა. სახელი „გაერთიანებული პროვინციებიც“ აღებულ იქნა არგენტინის პირველი სახელმწიფო რიო-დე-ლა-პლატის გაერთიანებული პროვინციებისგან (Provincias Unidas del Río de la Plata). 1818 წელს, კომოდორმა აურიმ პირველად ნიკარაგუის სანაპიროსთან, კუნძულ პროვიდენსიაზე შექმნა დამოუკიდებელი რესპუბლიკა.

ცენტრალური ამერიკის ფედერაციული რესპუბლიკა შედგებოდა თანამედროვე გვატემალის, სალვადორის, ჰონდურასის, ნიკარაგუის და კოსტა-რიკისაგან (პანამა ამ დროს ბოლივარის კოლუმბიის რესპუბლიკის შემადგენლობაში შედიოდა). 1830-იან წლებში დაემატა მეექვსე სახელმწიფო — ლოს-ალტოსი, დედაქალაქ კეცალტენანგოსთან ერთად, რომელიც თანამედროვე მექსიკის ჩიაპასის შტატის დასავლეთ მთიანეთს მოიცავდა. ესპანეთისგან დამოუკიდებელი ამ ახალი სახელმწიფოს (ლოს-ალტოსი) ანექსია მექსიკის პირველმა იმპერიამ მოახდინა.

1838–1840 წლებში, ფედერაცია ჩაფლული იყო სამოქალაქო ომში, სადაც კონსერვატორები ლიბერალებს ებრძოდნენ. ამ ყველაფერმა კი გართულა ეროვნული თვითშეგნების ჩამოყალიბება, ხელის შემშლელი იყო ასევე მრავალი იდეოლოგიური სხვაობა, რამაც სისხლიანი კონფლიქტის შემდეგ ფედერაციის დაშლა განაპირობა.[1]

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. Foster, Lynn V. (2000). A Brief History of Central America. New York: Facts on File, გვ. 134–136. ISBN 0-8160-3962-3.