გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება

გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკა
Deutsche Demokratische Republik

Flag of East Germany.svg

გდრ-ის დროშა

Coat of arms of East Germany.svg

გდრ-ის გერბი

დაარსდა: 1949 7 ოქტომბერი
გაუქმდა: 1990 3 ოქტომბერი
ფართობი: 108,333 კმ²
მოსახლეობა: 16,77 მლნ. (1989)
დედაქალაქი: აღმოსავლეთ ბერლინი
სახელმწიფო ენა: გერმანული
სახელმწიფო ჰიმნი: ”Auferstanden aus Ruinen”
ვალუტა: გდრ-ის მარკა
დროის ზონა: UTC + 1
ინტერნეტის დომენი: .dd
სატელეფონო კოდი: 37

გდრ-ის მდებარეობა

აღმოსავლეთ გერმანია (გერმ. Ost-Deutschland), ოფიციალურად გერმანიის დემოკრატიული რესპუბლიკა (გდრ) (გერმ. Deutsche Demokratische Republik, DDR) — ცენტრალური ევროპის ყოფილი სახელმწიფო 1949-1990 წლებში.

გდრ მეორე მსოფლიო ომის დასრულებიდან ოთხი წლის შემდეგ, საბჭოთა კავშირის მიერ გერმანიის ოკუპირებულ ტერიტორიაზე, 1949 წლის 7 ოქტომბერს შეიქმნა. ამავე დროს, დასავლეთ-მოკავშირეებმა მათ მიერ ოკუპირებულ ტერიტორიაზე ("trizone") გერმანიის ფედერაციული რესპუბლიკა დააარსეს.

გდრ-ს სტრუქტურა შემუშავებულ იქნა ულბრიხტის ჯგუფის ხელმძღვანელობით, რომელსაც სტალინის მხარდაჭერა ჰქონდა. 1952 წლიდან სახელმწიფოებრივ თვითშეგნებაში გდრ ხასიათდება, როგორც პირველი გერმანული „სოციალისტური მუშათა და გლეხთა სახელმწიფო“. 1961 წლის ბერლინის კედლის აშენებამდე, სახელმწიფო სისტემაში ჯერ კიდევ იყო შენარჩუნებული ფედერაციული და დემოკრატიული ელემენტები, რომლებიც საბოლოოდ აღმოიფხვრა. „სოციალიზმის მშენებლობა“ გერმანიის სოციალისტური ერთიანობის პარტიის (SED), როგორც „მარქსისტულ-ლენინისტური მუშათა კლასის პარტიის“ მითითებებით უფრო მეტად ავტორიტარულად და ცენტრისტულად ხორციელდებოდა.

1989-1990 წლების მშვიდობიანმა რევოლუციამ ხაზი გაუსვა გდრ-ის პოლიტიკურ და ეკონომიკურ წარუმატებლობას. პირველად 1990 წელს თავისუფლად არჩეულმა პარლამენტმა (Volkskammer) მიიღო გადაწყვეტილება, აღმოსავლეთგერმანული მიწების აღდგენისა და თვითგამორკვევის აქტით გდრ-ის შეერთებისა დასავლეთ გერმანიასთან. ამის შედეგად გერმანია კვლავ გაერთიანდა, რასაც 1990 წლის 3 ოქტომბერს გდრ-ის არსებობის შეწყვიტა მოჰყვა.

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  • Grix, Jonathan. The Role of the Masses in the Collapse of the GDR Macmillan, 2000
  • Jarausch, Konrad H., and Eve Duffy; Dictatorship as Experience: Towards a Socio-Cultural History of the GDR Berghahn Books, 1999
  • Kupferberg, Feiwel. The Rise and Fall of the German Democratic Republic (2002) 228pp; online review
  • McCauley, Martin (1983). The German Democratic Republic since 1945. Palgrave Macmillan. ISBN 0-333-26219-0. წაკითხვის თარიღი: 2010-10-24. 
  • Naimark, Norman M. The Russians in Germany: A History of the Soviet Zone of Occupation, 1945–1949 (1997) excerpt and text search
  • Port, Andrew I. Conflict and Stability in the German Democratic Republic Cambridge University Press, 2007.
  • Pritchard, Gareth, The Making of the GDR 1945–53: From Antifascism to Stalinism (2000)
  • Ritter, Gerhard A. "Die DDR in der Deutschen Geschichte," [The GDR in German history] Vierteljahrshefte für Zeitgeschichte, Apr 2002, Vol. 50 Issue 2, pp 171–200
  • Steiner, André. The Plans That Failed: An Economic History of East Germany, 1945–1989 (2010)
  • Spilker, Dirk. The East German Leadership and the Division of Germany: Patriotism and Propaganda 1945–1953. (2006). online review
  • Stokes, Raymond G. Constructing Socialism: Technology and Change in East Germany, 1945–1990 (2000)
  • Weitz, Eric D. (1997). Creating German communism, 1890–1990. Princeton University Press. ISBN 0-691-02594-0. 
  • Zatlin, Jonathan R. The Currency of Socialism: Money and Political Culture in East Germany. (2007). 377 pp. online review

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

Commons-logo.svg
ვიკისაწყობში? არის გვერდი თემაზე: