ანდერძი მეფე დავით IV აღმაშენებლისა შიომღვიმის მონასტრისადმი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
დავით აღმაშენებლის ანდერძი

ანდერძი მეფე დავით IV აღმაშენებლისა შიომღვიმის მონასტრისადმიანდერძი დაწერილია დავით აღმაშენებლის შირვანში ლაშქრობის წინ. "ჟამსა ჩემსა შირვანსა ზედა განმართვისასა შევევედრე შეწევნად ჩემდა, შესავედრებელსა ჩემსა, წმიდასა მამასა შიოს... და სასომან და განმანათლებელმან ჩემმან ბერამან არსენი მიბრძანა ამის ანდერძისა დაწერა“.

მეფე ეწვია შიომღვიმის ლავრას კურთხევის მისაღებად მეტად მნიშვნელოვანი ბრძოლის წინ და ასევე ღვთის მშობლის მიძინების ტაძრის სანახავად, რომლის აგება მის სახელს უკავშირდება. ანდერძი წარმოადგენს საგულისხმო ისტორიულ და ლიტერატურულ წყაროს და დიდი მნიშვნელობა აქვს ქართული სამართლისა და დიპლომატიკის ისტორიისათვის. საბუთს თავსა და ბოლოში დავით აღმაშენებლის ავტოგრაფული წარწერები ჰქონდა დართული. XX საუკუნის დასაწყისამდე სიგელი სრული სახით იყო დაცული: მისი თავდაპირველი ზომა 2 მეტრს აღემატებოდა. იგი 5 კეფისაგან და 165 სტრიქონისაგან შედგებოდა. 1915 წელს, პირველი მსოფლიო ომის დროს, ფრონტის ხაზთან სიახლოვის გამო, ანდერძი სხვა დანარჩენ საბუთებთან და საარქივო მასალასთან ერთად ჩრდილოეთ კაკასიაში — რომანოვსკში გახიზნეს.1919 წელს საბჭოთა ჯარების ამ ტერიტორიების დაკავების შემდეგ იქ დაცული 3000 ქართული სიგელ-გუჯარი ერთიანად განადგურებულ იქნა. დავით აღმაშენებლის სიგელის ფრაგმენტი, გიორგი II-ის საბუთის ფრაგმენტთან ერთად, გადაარჩინა და 1923 წელს სარგის კაკაბაძეს გადასცა ადგილობრივმა მკვიდრმა აბრამ ევანგულოვმა.

სიგელით დავით აღმაშენებელმა შიომღვიმის ლავრას უანდერძა ქართლში მდებარე რამდენიმე სოფელი, საეკლესიო ნივთები და სურსათი.[1]

ანდერძის სრულ ტექსტს თავსა და ბოლოში ჰქონია დავით აღმაშენებელის მიერ მხედრული ხელით დაწერილი ხელრთვები, რომლის პალეოგრაფიული პირი გადაღებულია კალკაზე 1911 წელს სარგის კაკაბაძის მიერ (ფ.1449, საბ.#1477). „[ქ. თავს]დებითა ღ(მრ)თისაითა მე, დ (ა ვ ი) თ ს მ(ი)წყი(ე)ს“.

„ქ. სიმტკიცეო ყ(ოვე)ლთაო ღ(მერ)თო, დაამტკიცე, მტკიცედა უქციე“.

შემორჩენილი დედანი ინახება ხელნაწერთა ეროვნული ცენტრში, ხოლო მისი სრული სახე შემორჩენილია ალექსანდრე როინაშვილის მიერ 1895 წელს გადაღებულ ფოტოებზე.

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. Fფრაგმენტი. ეტრატი. ზომა 26X28, ნუსხა-ხუცური.ფ.1448, საბ.#2120.