გენეალოგია

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
ჰერცოგ ლუდოვიკო I ვან ვიუთემბერგის გენეალოგია

გენეალოგია — დამხმარე ისტორიული დისციპლინა, რომელიც შეისწავლის საგვარეულოთა ისტორიას და ცალკეული პირების, ოჯახების წარმომავლობას და ნათესაურ კავშირებს. მე-18 საუკუნემდე ეს იყო ცოდნის პრაქტიკული დარგი, რომლის ძირითადი ფუნქცია საგვარეულო (გენეალოგიური) ნუსხის შედგენით ამოიწურებოდა.

გენეალოგია მჭიდროდ არის დაკავშირებული ჰერალდიკასთან და სხვა დამხმარე ისტორიულ დარგებთან. მეფეების, მმართველების, მითიური გმირების საგვარეულო ნუსხები ჯერ კიდევ ძველ დროში არსებობდა, მაგრამ განსაკუთრებული მნიშვნელობა გენეალოგიამ შეიძინა შუა საუკუნეებში, როდესაც წოდებათა პრივილეგიები ყალიბდებოდა. მე–15 საუკუნიდან გაჩნდა საგანგებო გენეალოგიური ცნობარები (გენალოგიური ხის ან ნუსხის სახით), რომელშიც შეტანილი იყვნენ გვარის ყველა ძირითადი და გვერდითი შტოს წარმომადგენლები, აღნიშნული იყო მათი საქორწინო კავშირები.

პირველი ქართული ორიგინალური თხზულება, სადაც საგვარეულო ნუსხაა მოცემული, არის სუმბატ დავითის ძის (მე–11 ს.) ნაშრომი „ცხოვრება და უწყება ბაგრატონიანთა“. მე-19 საუკუნის დასაწყისში იოანე ბატონიშვილმა შეადგინა ვრცელი გენეალოგიური ნაშრომი ქართლ–კახეთის სამეფოს 62 სათავადო და 200-ზე მეტი სააზნაურო სახლის შესახებ.

მე–19 საუკუნის დასაწყისში, როდესაც მეფის მთავრობამ შემოიღო საქართველოს არისტოკრატიულ საგვარეულოთათვის სათავადო და სააზნაურო ხარისხის დამტკიცება, ცალკეულმა საგვარეულოებმა გენეალოგიური ნუსხები შეადგინეს და სხვა საბუთებთან ერთად შეიტანეს დასამტკიცებლად მთავრობის ორგანოებში.

ლიტერატურა[რედაქტირება]

  • Adams, Suzanne Russo. Finding Your Italian Ancestors: A Beginner's Guide. Provo, UT: Ancestry, 2008.
  • Ching, Frank. Ancestors: 900 Years in the Life of a Chinese Family. (1988).
  • Chorzempa, Rosemary A. Polish roots = Korzenie polskie. Baltimore, MD: Genealogical Publishing Co., 1993.
  • Christian, Peter. The Genealogist's Internet. 4th ed. Kew, England: National Archives, 2009. ISBN 978-1-905615-39-1
  • Durie, Bruce. Scottish Genealogy. Stroud, England: History Press, 2009.
  • Eales, Anne Bruner & Robert M. Kvasnicka, eds. Guide to Genealogical Research in the National Archives of the United States. Washington, DC: National Archives, 2000.
  • Greenwood, Val. D. The Researcher's Guide to American Genealogy. 3rd ed. Baltimore: Genealogical Publishing Co., 2000.
  • Grenham, John. Tracing Your Irish Ancestors. 3rd ed. Baltimore: Genealogical Publishing Co., 2006.