ვინცას კუდირკა

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
ვინცას კუდირკა
Kudirka3.jpg
დაბ. თარიღი 31 დეკემბერი 1858(1858-12-31)[1] [1]
დაბ. ადგილი ვილკავიშკისი
გარდ. თარიღი 16 ნოემბერი 1899(1899-11-16)[2] [1] [1] (40 წლის)
გარდ. ადგილი კუდირკოს-ნაუმესტისი[3]
საქმიანობა პოეტი, კომპოზიტორი, მთარგმნელი, ჟურნალისტი, ლიტერატურული კრიტიკოსი, ექიმი-მწერალი და მწერალი
ენა ლიტვური ენა[2]
ეროვნება ლიტველები
მოქალაქეობა ლიტვა
ალმა-მატერი ვარშავის უნივერსიტეტი
Magnum opus ლიტვის სახელმწიფო ჰიმნი

ვინცას კუდირკა (ლიტვ. Vincas Kudirka; დ. 31 დეკემბერი [ძვ. სტ. 19 დეკემბერი], 1858, პაეჟერაი, ამჟ. ვილკავიშკისის რაიონი — გ. 16 ნოემბერი [ძვ. სტ. 4 ნოემბერი], 1899[4], ნაუიამესტისი) — ლიტველი კომპოზიტორი, პროზაიკოსი, კრიტიკოსი, პუბლიცისტი, მთარგმნელი, პოეტი, ლიტვის სახელმწიფო ჰიმნის „ეროვნული სიმღერის“ ავტორი; განათლებით ექიმი.

ბიოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სწავლობდა სოფელ პაეჟერაის დაწყებით სკოლაში, შემდეგ 1871 წლიდან მირიამპოლის გიმნაზიაში, იქიდან მამის მოთხოვნით სასულიერო სემინარიაში გადავიდა სიენაში. სემინარიაში ორი წელი დაჰყო და „მოწოდების არქონის“ გამო გაირიცხა. სწავლობდა ვარშავის უნივერსიტეტის ისტორიულ-ფილოლოგიურ ფაკულტეტზე, შემდგომ სამედიცინო ფაკულტეტზე გადაიტანა საბუთები. 1888 წელს ლიტველ სტუდენტთა პატრიოტული ორგანიზაცია „ლიტვა“ დააფუძნა.

1889 წელს საზოგადოებამ დაიწყო ჟურნალ „ვარპასის“ გამოშვება („Varpas“, „ეჟვანი“), რომელსაც თვითონვე რედაქტორობდა, კორექტორობდა, ადმინისტრირებდა და წამყვანი თანამშრომელი იყო.

1890—1894 წლებში შაკიაში ექიმად მუშაობდა. 1887 წლიდან ნაუიჲამესტისში ცხოვრობდა, სადაც გარდაიცვალა კიდეც.

შემოქმედება[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

პირველი იგავი „რატომ არ მიირთმევენ ებრაელები ღორის ხორცს“ 1885 წელს დაბეჭდა გაზეთში „აუშრა“. ავტორია ათეულობით ორიგინალური ლექსის, მინაბაძისა და თარგმანის. წერდა სატირებს, პუბლიცისტურ სტატიებს; გამოსცა ხალხური სიმღერების ორი კრებული. თარგმნიდა ბაირონს, ადამ მიცკევიჩს, იულიუშ სლოვაცკის, ადამ ასნიკს, შილერს. სარგებლობდა რამდენიმე ფსევდონიმითა და კრიპტონიმით (Vincas Kapsas, Paežerių Vincas, Perkūnas, P. Vincas, Varpas, Q. D., K., V. K.). მისი უმნიშვნელოვანესი ნაწარმოებია „ეროვნული სიმღერა“, რომელიც მოგვიანებით ლიტვის ჰიმნი გახდა.

დღევანდელობა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ვინცას კუდირკის სახელს ატარებს ვილნიუსის ერთ-ერთი ქუჩა. 2007 წლის დამლევს ვილნიუსის ერთ-ერთ მოედანს ვინცას კუდურკის მოედანი ეწოდა. მოედანი გედიმანის გამზირს ეკვრის. მოედნის ცენტრში შემოქმედის მონუმენტია აღმართული (ავტორები არუნას საკალაუსკასი და რიჩარდას კრიშტალავიჩიუსი).

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]