ჰაზარელები

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
ჰაზარელები
هزاره
فيض محمد کاتب هزاره.png Abdul-Ali-Mazari-By-Cheshmehregi-For-Wikipedia.png Karim Khalili in December 2010-cropped.jpg
Sarwar Danish in 2011-cropped.jpg Habiba Sarabi in April 2011-cropped.jpg Rohullah Nikpai speaking in 2012-cropped.jpg
Sima Samar of Afghanistan in 2011.jpg Qurban Ali Oruzgani in 2011-cropped.jpg Azra Jafari in 2012-cropped.jpg
Hamid Rahimi.jpg Sayed Anwar Rahmati of Afghanistan in June 2010-cropped.jpg Abdul Haq Shafaq in 2012-cropped.jpg
საერთო მოსახლეობა

დაახ.4.4-7.5 მილიონი.

რეგიონები მნიშვნელოვანი მოსახლეობით
დროშა: ავღანეთი ავღანეთი 2,737,800-5,779,800[1]
დროშა: ირანი ირანი 1,134,000 [2]
პაკისტანის დროშა პაკისტანი 550,000[2][3]
დროშა: კანადა კანადა 4,300[4]
ენები
სპარსული (ძირითადად დარი და ხაზარა დიალექტები)
რელიგიები
შიიტური (ძირითადად შიიტი-თორმეტიანელები და ისმაილიზმის მიმდევრები), ასევე სუნიტური უმცირესობა.

ჰაზარელები (სპარს. هزاره) — სპარსულად მოსაუბრე ირანელი ხალხი რომლებიც ძირითადად ცხოვრობენ ავღანეთში. მათი უმეტესობა არის შიიტი-თორმეტიანელი მუსლიმი. ისინი შეადგენენ ავღანეთის სიდიდით მესამე ეთნიკურ ჯგუფს[5][6][7] და მთლიანი მოსახლეობის 9%-ს (სხვა მონაცემებით 19%-ს)[1][8][9]. 650 000-ზე მეტი ჰაზარი ცხოვრობს პაკისტანში და დაახლოებით მილიონი ირანში[2].

ეტიმოლოგია[რედაქტირება]

ბაბურმა, რომელიც იყო ადრეულ XVI საუკუნეში დიდ მოგოლთა იმპერიის დამაარსებელი თავის ნაშრომში ბაბურ-ნამე პირველად მოიხსენია ჰაზარელები, რომლითაც მან აღნიშნა ხაზარაჯათის მოსახლეობა ქაბულიდან დასავლეთით დღევანდელი გორის ღაზნის და კვეტას პროვინციებამდე.[10] ჰაზარი სავარაუდოდ მომდინარეობს სპარსული სიტყვიდან ათასი - (სპარს. هزار - ათასი).

იხილეთ აგრეთვე[რედაქტირება]

ლიტერატურა[რედაქტირება]

  • Monsutti, Alessandro (2005). War and migration: Social networks and economic strategies of the Hazaras of Afghanistan (English, translated by Patrick Camiller). Routledge, New York: Routledge. ISBN 0-415-97508-5. 
  • Mousavi, Sayed Askar [1997] (1998). The Hazaras of Afghanistan: An Historical, Cultural, Economic and Political Study. Richmond, New York: St. Martin's Press. ISBN 0-312-17386-5. 
  • Frederiksen, Birthe; Nicolaisen, Ida (1996). Caravans and trade in Afghanistan: The changing life of the nomadic Hazarbuz, Carlsberg Foundation's Nomad Research Project. London: Thames and Hudson. ISBN 0-500-01687-9. 
  • Poladi, Hassan (1989). The Hazāras. Stockton, California: Mughal Publishing Company. ISBN 0-929824-00-8. 
  • Kakar, M. Hasan (1973). The pacification of the Hazaras of Afghanistan. New York: Afghanistan Council, Asia Society. OCLC 1111643. 

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება]

Commons-logo.svg
ვიკისაწყობში? არის გვერდი თემაზე:

სქოლიო[რედაქტირება]

  1. 1.0 1.1 Afghanistan. The World Factbook. Central Intelligence Agency (December 13, 2007). წაკითხვის თარიღი: December 26, 2007.
  2. 2.0 2.1 2.2 Gordon, Raymond G., Jr. (ed.), 2005. Ethnologue: Languages of the World, Fifteenth edition. Dallas, Tex.: SIL International. Online version: http://www.ethnologue.com/.
  3. Census of Afghans in Pakistan, UNHCR Statistical Summary Report (retrieved December 27, 2007)
  4. The population of people with descent from Afghanistan in Canada is 48,090. Hazara make up an estimated 9% of the population of Afghanistan depending to the source. The Hazara population in Canada is estimated from these two figures. Ethnic origins, 2006 counts, for Canada
  5. L. Dupree, "Afghānistān: (iv.) ethnocgraphy", in Encyclopædia Iranica, Online Edition 2006, (LINK).
  6. CIA World Factbook.
  7. "A survey of the Afghan people - Afghanistan in 2006", The Asia Foundation, technical assistance by the Centre for the Study of Developing Societies (CSDS; India) and Afghan Center for Socio-economic and Opinion Research (ACSOR), Kabul, 2006.
  8. {{cit[e web | url=http://www.aljazeera.com/video/asia/2011/11/2011111284512336838.html | title=Hazara community finds safe haven in Peshawar | publisher=Aljazeer English | date=12 Nov 2011 | accessdate=November 13, 2011 | author=Kamal Hyder reports}}
  9. Ethnic Groups of Afghanistan. Library of Congress Country Studies on Afghanistan (1997). ციტატა:In 1996, approximately 40 percent of Afghans were Pashtun, 11.4 of whom are of the Durrani tribal group and 13.8 percent of the Ghilzai group. Tajiks make up the second largest ethnic group with 15-24 percent of the population, followed by Hazara, 25.1 percent; Uzbek, 6.3 percent; Turkmen, 3.5 percent; Qizilbash, 1.0; 6.9 percent other.“ წაკითხვის თარიღი: 2010-09-18.
  10. Z. M. Babur, Babur-nama, Lahore, 1987. P.p 300, 207, 214, 218, 221, 251-53