იოჟე პლეჩნიკი
| იოჟე პლეჩნიკი | |
|---|---|
|
| |
| პირადი ინფორმაცია | |
| დაბ. თარიღი | 23 იანვარი, 1872[1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] |
| დაბ. ადგილი | ლიუბლიანა, ავსტრია-უნგრეთის იმპერია[1] |
| გარდ. თარიღი | 7 იანვარი, 1957[1] [2] [3] [6] [7] (84 წლის) |
| გარდ. ადგილი | ლიუბლიანა, იუგოსლავია |
| დასაფლავებულია | ჟალე |
| ნამუშევრები და მიღწევები | |
| საქმიანობა | არქიტექტორი[7] [8] , უნივერსიტეტის პროფესორი, ქალაქთმშენებელი[7] , დიზაინერი[7] და მასწავლებელი[7] |
| მოქალაქეობა |
Federal People's Republic of Yugoslavia იუგოსლავიის სამეფო სერბთა, ხორვატთა და სლოვენთა სამეფო ცისლეიტანია |
| ალმა-მატერი | ვენის სახვითი ხელოვნების აკადემია |
| მნიშვნელოვანი პროექტები | პრაღის იესოს წმინდა გულის ტაძარი, ბეჟიგარდის სტადიონი, Villa Loos, Zacherlhaus, Fountain Karl-Borromäus, სულიწმინდის ტაძარი, National and University Library და ჟალე |
| ჯილდოები | პრეშერნის პრემია[9] , ტომაშ გარიგ მასარიკის დიდი ჯვრის ორდენი[10] , honorary doctor of the Vienna Technical University[11] , საპატიო დოქტორი[11] , Q102349395?[11] და საპატიო მოქალაქეობა |
იოჟე პლეჩნიკი (სლოვენ. Jože Plečnik, ჩეხ. Josip Plečnik; დ. 23 იანვარი, 1872, ლიუბლიანა — გ. 7 იანვარი, 1957, ლიუბლიანა) — სლოვენი არქიტექტორი. მნიშვნელოვანი როლი ითამაშა ლიუბლიანის არქიტექტურული სტილის ჩამოყალიბებაში. ასევე დიდი წვლილი მიუძღვის პრაღის არქიტექტურაში, იყო პრაღის ციხესიმაგრის არქიტექტორი.
1900 წლიდან 1910 წლამდე, ვენაში, ვაგნერის ოფისში პრაქტიკის დროს, მან დააპროექტა ლანგერის სახლი (1900) და ზახერლჰაუსი (1903–1905). ზახერლჰაუსი გამოირჩეოდა რკინაბეტონის სვეტების გამოყენებით პირველ სართულზე და ანტრესოლით. ეს პრაქტიკა იმ დროს სარისკოდ ითვლებოდა, რადგან ეს პრაქტიკა საკმაოდ ახალი იყო. რკინაბეტონის სვეტების გამოყენება მის შემდგომ პროექტში, სულიწმინდის ეკლესიაშიც გაგრძელდა.
პლეჩნიკი სლოვენიის არქიტექტურული სკოლის ერთ-ერთი დამარსებელია. მან განვითარდა ეროვნული რომანტიზმიდან ფუნქციონალიზმისაკენ. XX საუკუნეში, მისი გარდაცვალებიდან დიდი ხნის განმავლობაში არქიტექტორები არ ინტერესდებოდნენ მისი შემოქმედებით. 1929–32 წლებში პლეჩნიკის არქიტექტურული პროექტით აიგო იესოს წმინდა გულის ტაძარი პრაღაში.
ლიტერატურა
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]- Prelovšek, Damjan. (1992) Jože Plečnik: 1872–1957: Architectura perennis. Salzburg. Residenz verlag. Published in English version in 1997 by Yale University Press. ISBN 0-300-06953-7
- Margolius, Ivan. (1995) "Jože Plečnik: Church of the Sacred Heart." Architecture in Detail series. London. Phaidon Press.
- Krečič, Peter. (1993) "Plečnik, the complete works." New York. Whitney Library of Design. ISBN 0-8230-2565-9
რესურსები ინტერნეტში
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]
შეგიძლიათ იხილოთ მედიაფაილები თემაზე „იოჟე პლეჩნიკი“ ვიკისაწყობში.- Virtual museum of Jože Plečnik დაარქივებული 2020-06-01 საიტზე Wayback Machine.
- Jože Plečnik on Architectuul
სქოლიო
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]- 1 2 3 Deutsche Nationalbibliothek Record #118594990 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
- 1 2 SNAC — 2010.
- ↑ Brockhaus Enzyklopädie — F.A. Brockhaus, 1796.
- ↑ Bassett R. Plečnik, Jože // Grove Art Online / J. Turner — Oxford, England, Houndmills, Basingstoke, England, New York: OUP, 2017. — doi:10.1093/GAO/9781884446054.ARTICLE.T068122
- 1 2 Brozović D., Ladan T. Hrvatska enciklopedija — LZMK, 1999. — 9272 გვრ.
- 1 2 3 4 5 6 abART
- ↑ http://arch-pavouk.cz/index.php/architekti/162-plecnik-josip
- ↑ http://mk.arhiv-spletisc.gov.si/fileadmin/mk.gov.si/pageuploads/Ministrstvo/o_ministrstvu/Presernov_sklad/2016/do_2016_Presernove_nagrade.pdf
- ↑ https://www.hrad.cz/cs/ceska-republika/statni-vyznamenani/rad-t.-g.-masaryka/seznam-vyznamenanych
- 1 2 3 Encyclopaedia of Architects, Vienna 1770–1945