ბრაზილიის პრეზიდენტების სია

ძველი რესპუბლიკა (1889-1930)

მთავარი სტატია: ბრაზილიის ძველი რესპუბლიკა.

1889 წელს სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად, რომელსაც მარშალი დეოდორუ და ფონსეკა ხელმძღვანელობდა, საფუძველი ჩაეყარა ბრაზილიის რესპუბლიკას. ფონსეკამ გადააყენა ბრაზილიის იმპერატორი პედრუ II და ჩამოაყალიბა დროებითი მთავრობა. ორი წლის შემდეგ 1891 წელს მიიღეს ბრაზილიის კონსტიტუცია, ჩამოყალიბდა ფედერალური რესპუბლიკა და ქვეყანას უწოდეს ბრაზილიის შეერთებული შტატები. იმავე წელს კონსტიტუციურმა კონგრესმა დეოდორუ და ფონსეკა აირჩია ბრაზილიის პრეზიდენტად. 10 თვის შემდეგ ფონსეკა გადადგა თანამდებობიდან სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად, ხოლო კონგრესი დაიშალა. ფლორიანუ პეიშოტუმ ფონსეკას ვიცე-პრეზიდენტმა და გადატრიალების სულის ჩამდგმელმა დაიკავა ქვეყნის მეთაურის თანამდებობა. პეიშოტუ კი ბრაზილიის პირველმა არჩეულმა პრეზიდენტმა პრუდენტე მორაისმა შეცვალა.

ძველი რესპუბლიკა არსებობდა მანამ, სანამ იგი ჟეტულიუ ვარგასმა სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად 1930 წლის ოქტომბერში არ დაამხო.

პარტიები

სამხედრო სან-პაულუს რესპუბლიკური პარტია მინას-ჟერაისის რესპუბლიკური პარტია რიო-დე-ჟანეიროს რესპუბლიკური პარტია ბრაზილიის რესპუბლიკურ-კონსერვატიული პარტია

#	პრეზიდენტი	მმართველობის დასაწყისი	მმართველობის დასასრული	ვიცე-პრეზიდენტ(ებ)ი	პოლიტიკური პარტია
1	დეოდორუ და ფონსეკა	15 ნოემბერი 1889	23 ნოემბერი 1891	ფლორიანუ პეიშოტუ	სამხედრო
2	ფლორიანუ პეიშოტუ	23 ნოემბერი 1891	15 ნოემბერი 1894	ვაკანტური	სამხედრო
3	პრუდენტე დი მორაისი	15 ნოემბერი 1894	15 ნოემბერი 1898	მანუელ ვიტორინუ	სან-პაულუს რესპუბლიკური პარტია
4	მანუელ კამპუს სალისი	15 ნოემბერი 1898	15 ნოემბერი 1902	როსა ე სილვა	სან-პაულუს რესპუბლიკური პარტია
5	ფრანსისკუ როდრიგეს ალვესი	15 ნოემბერი 1902	15 ნოემბერი 1906	სილვიანუ ბრანდანუ აფონსუ პენა	სან-პაულუს რესპუბლიკური პარტია
6	აფონსუ პენა	15 ნოემბერი 1906	14 ივნისი 1909^[1]	ნილუ პესანია	მინას-ჟერაისის რესპუბლიკური პარტია
7	ნილუ პესანია	14 ივნისი 1909	15 ნოემბერი 1910	ვაკანტური	რიო-დე-ჟანეიროს რესპუბლიკური პარტია
8	ერმეს და ფონსეკა	15 ნოემბერი 1910	15 ნოემბერი 1914	ვენსესლაუ ბრასი	ბრაზილიის რესპუბლიკურ-კონსერვატიული პარტია
9	ვენსესლაუ ბრასი	15 ნოემბერი 1914	15 ნოემბერი 1918	ურბანუ სანტოსი	მინას-ჟერაისის რესპუბლიკური პარტია
10	დელფიმ მორეირა	15 ნოემბერი 1918	28 ივლისი 1919	ვაკანტური	მინას-ჟერაისის რესპუბლიკური პარტია
11	ეპიტასიუ პესოა	28 ივლისი 1919	15 ნოემბერი 1922	ბუენუ დე პავია	მინას-ჟერაისის რესპუბლიკური პარტია
12	არტურ ბერნანდესი	15 ნოემბერი 1922	15 ნოემბერი 1926	ესტასიუ კოიმბრა	მინას-ჟერაისის რესპუბლიკური პარტია
13	ვაშინგტონ ლუისი	15 ნოემბერი 1926	24 ოქტომბერი 1930	მელუ ვიანა	სან-პაულუს რესპუბლიკური პარტია

აღნიშნულ პერიოდში პრეზიდენტები იყვნენ ასევე:

ფრანსისკუ როდრიგეს ალვესი^[2]
ხულიო პრესტესი^[3]

ვარგასის ერა (1930-1946)

მთავარი სტატია: ესტადო-ნოვო (ბრაზილია).

პარტიების არსებობა იკრძალებოდა

ლიბერალური ალიანსი

#	პრეზიდენტი	მმართველობის დასაწყისი	მმართველობის დასასრული	ვიცე-პრეზიდენტ(ებ)ი	პოლიტიკური პარტია
–	აუგუსტუ ფრაგოსუ, ისაიას დე ნორონია, და მენა ბარეტუ	24 ოქტომბერი 1930	3 ნოემბერი 1930	ვაკანტური	სამხედრო ხუნტა
14	ჟეტულიუ ვარგასი^[4]	3 ნოემბერი 1930	29 ოქტომბერი 1945	ვაკანტური^[5]	ლიბერალური ალიანსი
15^[6]	ჟოზე ლინარესი	29 ოქტომბერი 1945	31 იანვარი 1946	ვაკანტური	უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე

მეორე რესპუბლიკა (1946-1964)

მთავარი სტატია: ბრაზილიის მეორე რესპუბლიკა.

1945 წელს ვარგასის ერა დამთავრდა. იგი დაამხო ორმა ყოფილმა მომხრემ, მიუხედავად ამისა იგი არჩეულ იქნა პრეზიდენტად კიდევ ერთხელ და მისი გავლენა ბრაზილიის პოლიტიკაში მეორე რესპუბლიკაშიც დიდი იყო. ამ პერიოდში, ქვეყანაში სამი პარტია ნომინირებდა. აქედან ორი პრო-ვარგასული იყო – მემარცხენე ლეიბორისტული და მემარჯვენე-ცენტრისტული PSD. მესამე კი იყო ანტი-ვარგსული განწყობის მემარცხენე პარტია UDN.

ბრაზილიის ისტორიაში აღნიშნული პერიოდი ძალზედ არასტაბილურია. 1954 წელს ვარგასმა თავი მოიკლა, რასაც მოყვა მოკლე ვადით მმართველი პრეზიდენტების მთელი სერია.

პარტიები

ბრაზილიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია ბრაზილიის ლეიბორისტული პარტია (ისტორიული) ბრაზილიის ეროვნული ლეიბორისტული პარტია

#	პრეზიდენტი	მმართველობის დასაწყისი	მმართველობის დასასრული	ვიცე-პრეზიდენტ(ებ)ი	პოლიტიკური პარტია
16	ეურიკუ გასპარ დუტრა	31 იანვარი 1946	31 იანვარი 1951	ნერეუ რამოსი	ბრაზილიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია
17	ჟეტულიუ ვარგასი	31 იანვარი 1951	24 აგვისტო 1954^[7]	ჟუან კაფე ფილიუ	ბრაზილიის ლეიბორისტული პარტია
18	ჟუან კაფე ფილიუ	24 აგვისტო 1954	9 ნოემბერი 1955^[8]	ვაკანტური	ბრაზილიის ლეიბორისტული პარტია
19	კარლოს ლუსი	9 ნოემბერი 1955	11 ნოემბერი 1955^[9]	ვაკანტური	ბრაზილიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია
20	ნერეუ რამოსი	11 ნოემბერი 1955^[10]	31 იანვარი 1956	ვაკანტური	ბრაზილიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია
21	ჟუსელინუ კუბიჩეკი	31 იანვარი 1956	31 იანვარი 1961	ჟუან გულარტი	ბრაზილიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია
22	ჟანიუ კუადროსი	31 იანვარი 1961	25 აგვისტო 1961^[8]	ჟუან გულარტი	ბრაზილიის ეროვნული ლეიბორისტული პარტია
23	პასკოალ რანიერი	25 აგვისტო 1961^[11]	7 სექტემბერი 1961	ვაკანტური	ბრაზილიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია
24	ჟუან გულარტი	7 სექტემბერი 1961	1 აპრილი 1964	ვაკანტური	ბრაზილიის ლეიბორისტული პარტია

სამხედრო დიქტატურა (1964-1985)

მთავარი სტატია: ბრაზილიის სამხედრო დიქტატურა.

პარტიები გაუქმდა გარდა

ეროვნული აღორძინების ალიანსი (მოგვიანებით ბრაზილიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია) ბრაზილიის დემოკრატიული მოძრაობა

#	პრეზიდენტი	მმართველობის დასაწყისი	მმართველობის დასასრული	ვიცე-პრეზიდენტ(ებ)ი	პოლიტიკური პარტია
25	პასკოალ რანიერი	2 აპრილი 1964^[12]	15 აპრილი 1964	ვაკანტური	დემოკრატიული სოციალისტური პარტია
26	უმბერტუ კასტელუ ბრანკუ	15 აპრილი 1964	15 მარტი 1967	ჟოზე მარია ალკმინი	ეროვნული აღორძინების ალიანსი, სამხედრო
27	არტურ და კოსტა ი სილვა	15 მარტი 1967	31 აგვისტო 1969^[13]	პედრუ ალეიშუ	ეროვნული აღორძინების ალიანსი, სამხედრო
–	აუგუსტუ რადემაკერი, აურელიუ ტაბარესი, და მარსიუ მელუ	31 აგვისტო 1969	30 ოქტომბერი 1969	ვაკანტური	ეროვნული აღორძინების ალიანსი, სამხედრო ხუნტა
28	ემილიუ გარასტაზუ მედისი	30 ოქტომბერი 1969	15 მარტი 1974	აუგუსტუ რადემაკერი	ეროვნული აღორძინების ალიანსი, სამხედრო
29	ერნესტუ გეიზელი	15 მარტი 1974	15 მარტი 1979	ადალბერტუ პერეირა დოს სანტოსი	ეროვნული აღორძინების ალიანსი, სამხედრო
30	ჟოანუ ფიგეირედუ	15 მარტი 1979	15 მარტი 1985	აურელიანუ ჩავესი	დემოკრატიული სოციალისტური პარტია სამხედრო

ახალი რესპუბლიკა (1985-დან)

80-იანი წლების შუა პერიოდში სამხედრო ხელისუფლება შეიცვალა სამოქალაქო მთავრობით და დაიწყო ბრაზილიის ისტორიის ახალი პერიოდი, რომელიც მესამე რესპუბლიკის სახელითაა ცნობილი.

პარტიები

ბრაზილიის დემოკრატიული მოძრაობის პარტია ბრაზილიის ქრისტიან-ლეიბორისტული პარტია
ბრაზილიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია ბრაზილიის მუშათა პარტია

#	პრეზიდენტი	მმართველობის დასაწყისი	მმართველობის დასასრული	ვიცე-პრეზიდენტ(ებ)ი	პოლიტიკური პარტია
–^[14]	ტანკრედუ ნევესი	–	–	ჟოზე სარნეი	ბრაზილიის დემოკრატიული მოძრაობის პარტია
31	ჟოზე სარნეი	15 მარტი 1985^[15]	15 მარტი 1990	ვაკანტური	ბრაზილიის დემოკრატიული მოძრაობის პარტია
32	ფერნანდუ კოლორ დე მელუ	15 მარტი 1990	29 დეკემბერი 1992^[16]	იტამარ ფრანკუ	ბრაზილიის ქრისტიან-ლეიბორისტული პარტია
33	იტამარ ფრანკუ	29 დეკემბერი 1992 (დროებით 2 ოქტომბრიდან)	1 იანვარი 1995	ვაკანტური	ბრაზილიის დემოკრატიული მოძრაობის პარტია
34	ფერნანდუ კარდოზუ	1 იანვარი 1995	1 იანვარი 2003	მარკუ მასიელი	ბრაზილიის სოციალ-დემოკრატიული პარტია
35	ლუის ინასიუ ლულა და სილვა	1 იანვარი 2003	1 იანვარი 2011	ჟოზე ალენსარი	ბრაზილიის მუშათა პარტია
36	დილმა რუსეფი	1 იანვარი 2011	31 აგვისტო 2016	მიშელ ტემერი	ბრაზილიის მუშათა პარტია
37	მიშელ ტემერი	31 აგვისტო 2016	1 იანვარი 2019	ვაკანტური	ბრაზილიის დემოკრატიული მოძრაობის პარტია
38	ჟაირ ბოლსონარუ	1 იანვარი 2019	1 იანვარი 2023	ამილტონ მოურანი
39	ლუის ინასიუ ლულა და სილვა	1 იანვარი 2023	დღემდე	ჟერალდუ ალკმინი	ბრაზილიის მუშათა პარტია

სქოლიო

↑ გარდაიცვალა თანამდებობაზე
↑ გარდაიცვალა არჩევიდან ინაუგურაციამდე პერიოდში.
↑ ჟეტულიუ ვარგასის მიერ მოწყობილი გადატრიალების შედეგად ვერ მიაღწია ინაუგურაციამდე.
↑ ჟეტულიუ ვარგასი ბრაზილიის დე ფაქტო პრეზიდენტი იყო 1930 წლის 3 ნოემბრიდან 1934 წლის 20 ივლისამდე. 1934 წლის 17 ივლისს იგი ეროვნულმა საკონსტიტუციო ასამბლეამ აირჩია პრეზიდენტად. 1937 10 ნოემბერს, სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად დაამყარა დიქტატურა, რომელიც გაგრძელდა 1945 წლის 25 ოქტომბრამდე.
↑ ვარგასის ეპოქაში ვიცე-პრეზიდენტის თანამდებობა გაუქმებული იყო.
↑ ჟოზე ლინარესი იყო უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე, პრეზიდენტის პოსტზე მოხვდა მას შემდეგ, რაც დამხობილ იქნა ვარგასის დიქტატურა.
↑ თავი მოიკლა
1 2 გადადგა თანამდებობიდან სამედიცინო მიზეზით.
↑ გადააყენეს.
↑ სენატის პრეზიდენტი. თანამდებობა დაიკავა ლუსის გადაყენების შემდეგ.
↑ დროებითი პრეზიდენტი კუადროსის გადადგომის შემდეგ. ვიცე-პრეზიდენტი ჟუან გულარტი ამ დროს ოფიციალური ვიზიტით იმყოფებოდა ჩინეთში.
↑ დროებითი პრეზიდენტი 13 დღით, 1964 წლის გადატრიალების დროს.
↑ სამხედრო ხუნტამ ჩამოაშორა თანამდებობას, აწუხებდა ცერემბრალური თრომბოზი.
↑ გარდაიცვალა თანამდებობის დაკავებამდე.
↑ დროებითი პრეზიდენტი 1985 წლის 22 აპრილიდან.
↑ გადააყენეს იმპიჩმენტის საფუძველზე.

იხილეთ აგრეთვე

რესურსები ინტერნეტში

[1] გარდაიცვალა თანამდებობაზე

[2] გარდაიცვალა არჩევიდან ინაუგურაციამდე პერიოდში.

[3] ჟეტულიუ ვარგასის მიერ მოწყობილი გადატრიალების შედეგად ვერ მიაღწია ინაუგურაციამდე.

[4] ჟეტულიუ ვარგასი ბრაზილიის დე ფაქტო პრეზიდენტი იყო 1930 წლის 3 ნოემბრიდან 1934 წლის 20 ივლისამდე. 1934 წლის 17 ივლისს იგი ეროვნულმა საკონსტიტუციო ასამბლეამ აირჩია პრეზიდენტად. 1937 10 ნოემბერს, სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად დაამყარა დიქტატურა, რომელიც გაგრძელდა 1945 წლის 25 ოქტომბრამდე.

[5] ვარგასის ეპოქაში ვიცე-პრეზიდენტის თანამდებობა გაუქმებული იყო.

[6] ჟოზე ლინარესი იყო უზენაესი სასამართლოს თავმჯდომარე, პრეზიდენტის პოსტზე მოხვდა მას შემდეგ, რაც დამხობილ იქნა ვარგასის დიქტატურა.

[7] თავი მოიკლა

[გადადგა_თანამდებობიდან-8] 1 2 გადადგა თანამდებობიდან სამედიცინო მიზეზით.

[9] გადააყენეს.

[10] სენატის პრეზიდენტი. თანამდებობა დაიკავა ლუსის გადაყენების შემდეგ.

[11] დროებითი პრეზიდენტი კუადროსის გადადგომის შემდეგ. ვიცე-პრეზიდენტი ჟუან გულარტი ამ დროს ოფიციალური ვიზიტით იმყოფებოდა ჩინეთში.

[12] დროებითი პრეზიდენტი 13 დღით, 1964 წლის გადატრიალების დროს.

[13] სამხედრო ხუნტამ ჩამოაშორა თანამდებობას, აწუხებდა ცერემბრალური თრომბოზი.

[14] გარდაიცვალა თანამდებობის დაკავებამდე.

[15] დროებითი პრეზიდენტი 1985 წლის 22 აპრილიდან.

[16] გადააყენეს იმპიჩმენტის საფუძველზე.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]