დიურინევ ქადინ ეფენდი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
დიურინევ ქადინ ეფენდი
მშობ. სახელი Dürrinev Kadın Efendi
დაბ. თარიღი მელექ დზიაპშ-იპა
15 მარტი 1835
ბათუმი, საქართველო
გარდ. თარიღი 4 დეკემბერი 1895
სტამბოლი, ოსმალეთის იმპერია
რელიგია ისლამი
მეუღლე(ები) აბდულაზიზი
შვილ(ებ)ი შეჰზადე იუსუფ იზეთინ ეფენდი
სალიჰა სულთანი
მშობლები მამა: მაჰმუდ დზიაპშ-იპა
დედა: ჰალიმე ჩხოტუა

დიურინევ ქადინ ეფენდი (თურქ. Dürrinev Kadın Efendi; დ. 15 მარტი 1835 – გ. 4 დეკემბერი 1895[1]) — ოსმალეთის სულთნის, აბდულაზიზის პირველი[2] ცოლი და მისი ორი შვილის დედა.

ბიოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

დიურინევ ქადინ ეფენდი დაიბადა აფხაზი თავადის, მაჰმუდ დზიაპშ-იპას და მისი ცოლის, ჰალიმე ჩხოტუას ოჯახში. მისი დაბადების სახელი იყო მელექი (ანგელოზი)[3]. დედის მხრიდან ის იყო მეჰმედ V-ის მესამე ცოლის, ნაზფერვერ ქადინ ეფენდი დეიდა.

სამი წლის ასაკში მის უმცროს და აიშე ქემალიფერ ჰანიმთან ერთად მიიყვანეს სასახლეში. აბდულმეჯიდ I-ის ერთ-ერთმა ცოლმა, სერვეთსეზა ქადინ ეფენდიმ გოგონების აღზრდა-განათლება თავის თავზე აიღო. დიურინევ კარგად ხატავდა და საუბრობდა ფრანგულად. მან დახატა თავის გამზრდელის და ბეზმიალემ სულთნის პორტრეტები, რომლებიც მათვე აჩუქა. დოლმაბაჰჩეს სასახლეში შეჰზადე აბდულაზიზის სტუმბრობისას შეჰზადემ დიურინევი შეამჩნია და სერვეთსეზა ქადინ ეფენდის მისი ხელი სთხოვა. თავდაპირველად სერვეთსეზა უარზე იყო, მაგრამ მოგვიანებით თვითონვე შეუთანხმდა ქორწინებაზე.

ისინი დაქორწინდნენ 1856 წლის 20 მაისს დოლმაბაჰჩეს სასახლეში[4]. ქორწინებიდან ერთ წელიწადში მათ შეეძინათ ვაჟი შეჰზადე იუსუფ იზეთინი, ხოლო 1862 წელს დაიბადა სალიჰა სულთანი[5]. 1876 წელს აბდულაზიზის ტახტიდან ჩამოგდების შემდეგ, დიურინევ ქადინ ეფენდი შვილებთან ერთად ფერიეს სასახლეში შინაპატიმრობაში იმყოფებოდა. მას შემდეგ, რაც მურად V-ის მოკლე მმართველობა დასრულდა, დიურინევ ქადინ ეფენდიმ და მისი ოჯახმა თავისუფლება მოიპოვა, მაგრამ დიურინევმა უკანასკნელი წლები ფერის სასახლეში გაატარა. დაკრძალულია მეჰმედ II-ის აკლდამასთან[6].

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. Turkey: The Imperial House of Osman. web.archive.org. წაკითხვის თარიღი: 18 February 2014.
  2. Consorts Of Ottoman Sultans (in Turkish). Ottoman Web Page. წაკითხვის თარიღი: 2010-12-17.
  3. Günay Günaydın (2006). Haremin son gülleri. Mevsimsiz Yayınları. ISBN 978-9-944-98703-5. 
  4. (2004) Bir Çerkes prensesinin harem hatıraları. L & M. ISBN 978-9-756-49131-7. 
  5. Genealogy of the Ottoman Royal Family.
  6. Christopher Buyers. The Royal Ark – Royal and Ruling Houses of Africa, Asia, Oceania and the Americas. 4dw.net.