ადრიან მარი ლეჟანდრი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
ადრიან მარი ლეჟანდრი
ფრანგ. Adrien-Marie Legendre
Legendre.jpg
დაბ. თარიღი 18 სექტემბერი 1752(1752-09-18)[1] [2] [3] [4] [5]
დაბ. ადგილი პარიზი[6]
გარდ. თარიღი 9 იანვარი 1833(1833-01-09)[7] (80 წლის)
გარდ. ადგილი პარიზი[6] [7]
დასაფლავებულია Auteuil Cemetery
მოქალაქეობა საფრანგეთი
სამეცნიერო სფერო რიცხვთა თეორია
მუშაობის ადგილი პოლიტექნიკური სკოლა, პარიზის სამხედრო სკოლა[8] , პარიზის უმაღლესი ნორმალური სკოლა და გრძედების ბიურო
ალმა-მატერი პარიზის უნივერსიტეტი და ოთხი ერის კოლეჯი[8]
ჯილდოები საპატიო ლეგიონის ორდენის კავალერი, სამეფო საზოგადოების წევრი, ედინბურგის სამეფო საზოგადოების წევრი[2] და ამერიკის ხელოვნებისა და მეცნიერების აკადემიის წევრი
ხელმოწერა Legendre signature.gif

ადრიან მარი ლეჟანდრი (ფრანგ. Adrien-Marie Legendre; დ. 18 სექტემბერი, 1752, პარიზი — გ. 10 იანვარი, 1833, პარიზი) — ფრანგი მათემატიკოსი, პარიზის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი (1783). ლეჟანდრმა დააფუძნა და განავითარა გეოდეზიის გაზომვათა თეორია. მან პირველმა აღმოაჩინა (1805–1806) და გაიყენა გამოთვლებში უმცირეს კვადრატთა მეთოდი. მათემატიკური ანალიზის დარგში შეოიტანა ე. წ. ლეჟანდრის მრავალწევრები, ლეჟანდრის გარდაქმნა და გამოიკვლია I და II გვარის ეილერის ინტეგრალები. ლეჟანდრმა დაამტკიცა ელიფსური ინტეგრალების დაყვანადობა კანონიკერ ფორმებამდე; აღმოაჩინა, რომ შეიძლებოდა მათი გაშლა მწკრივებად, შეადგინა მათი მნიშვნელობების ცხრილები. ლეჟანდრმა სრულად და თანამიმდევრულად გადმოსცა რიცხვთა თეორია. ვარიაციათა აღრიცხვაში დაადგინა ექსტრემუმის არსებობის პირობა. შეადგინა გეომეტრიის ცნობილი სახელმძღვანელო, რომელშიც ამაოდ ცდილობდა დაემტკიცებინა პოსტულატი პარალელური წრფეების შესახებ.

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. Bibliothèque nationale de France BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011.
  2. 2.0 2.1 MacTutor History of Mathematics archive
  3. Comité des travaux historiques et scientifiques — 1834.
  4. SNAC — 2010.
  5. Gran Enciclopèdia CatalanaGrup Enciclopèdia Catalana, 1968.
  6. 6.0 6.1 Лежандр Адриен Мари // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.
  7. 7.0 7.1 Auteuil Cemetery
  8. 8.0 8.1 Bell A. Encyclopædia BritannicaEncyclopædia Britannica, Inc., 1768. — ტ. 22.