დიდი ვაშლი

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება
"დიდი ვაშლი"

დიდი ვაშლი (ინგ. "Big Apple") ქალაქ ნიუ-იორკის მეტსახელი ან ალტერნატიული ტოპონიმია. მეტსახელის პოპულარობა განაპირობა 1970-იან წლებში ნიუ-იორკის კონვენციისა და ვიზიტორთა ბიუროს პრომო-კამპანიამ. მისი ადრეული წარმოშობის ისტორია ბურუსითაა მოცული. ყველაზე სანდო ვარაუდია 2004 წელს ნიუ-იორკის ისტორიული საზოგადოების ვერსია, რომლის მიხედვით ეს მეტსახელი პირველად პოპულარიზებული იყო ჯონ ფიც ჯერალდის მიერ, რომელმაც ის პირველად გამოიყენა "ნიუ-იორკ მორნინგ ტელეგრაფის" ცხენთ საჯირითო სიახლეების გვერდზე 1921 წელს. შემდეგში მან მეტსახელის წარმოშობა 1924 ლის 18 თებერვლის სტატიაში ახსნა, მიანიჭა რა მისი მოგონება შავკანიან ამერიკელ მეჯინიბეს ნიუ-ორლეანიდან:

"დიდი ვაშლი. ყველა ვაჟკაცის ოცნება, რომელსაც კი ოდესმე ფეხი გადაუსვრია ჯიშიან ცხენზე, და ყველა ცხენოსნის მიზანი. არსებობს მხოლოდ ერთი დიდი ვაშლი. ეს ნიუ-იორკია..."

1920-იან წლებში ნიუ-იორკის საცხენოსნო ჯირითები ყველაზე პრესტიჟულად ითვლებოდა, ასე რომ ნიუ-იორკში ჯირითზე მოხვედრა, დიდი პატივი, ჯილდო, ანუ ალეგორიულად - დიდი ვაშლი, იყო.

ერთი დეკადით გვიან მრავალი ჯაზის მუსიკოსი ქალაქს, განსაკუთრებით კი ჰარლემს, "დიდ ვაშლს" უწოდებს, გულისხმობენ რა მასში მსოფლიოს ჯაზის დედაქალაქს. მალე ეს მეტსახელი ნიუ-იორკ სიტისა და მისი კულტურული ნაირფეროვნების სინონიმი გახდა. ადრეულ 1970-იანებში ამ სახელმა დიდი როლი შეასრულა ქალაქისთვის ტურისტული ეკონომიკის წამოწევის კამპანიაში. ამჟამად ეს მეტსახელი ქალაქის საერთაშორისო განსაზღვრებად იქცა და ასოცირდება ნიუ-იორკის კულტურულ და ტურისტულ ღირსშესანიშნაობებთან. დასავლეთ 54-ე ქუჩისა და ბროდვეის კუთხე, სადაც ჯონ ფიცჯერალდი ცხოვრობდა 1934-1963 წლებში ამჟამად "დიდი ვაშლის კუთხედ" იწოდება.