ბელარუსული არაბული ანბანი

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება

ბელარუსული არაბული ანბანიარაბული დამწერლობის საფუძველზე XVI საუკუნეში შექმნილი ანბანი, რომლის საშუალებითაც ხდებოდა ბელარუსული ენის ჩაწერა. შეიცავს 28 ასო–ნიშანს და რამდენიმე დეტალით განსხვავდება ჩვეულებრივი არაბული დამწერლობისაგან.

  • მჟღერი ბგერების – ჟ, ჩ, და პ–ს ( «ж», «ч» და «п») გადმოსაცემად, რომლებიც არაბულ ენაში არ მოიპოვება, გამოიყენებოდა თურქულ–სპარსული ანბანის სამოი ასო–ნიშანი:


پ چ ژ


  • მჟღერი ბგერებისათვის ძ და ც («дз» und «ц»), შეიქმნა ახალი ნიშნები:

Letter dal with three dots.png და Letter sad with three dots.png

  • «ў» ბგერას საკუთარი ნიშანი არ გააჩნდა. მის ჩასაწერად იგივე ნიშანი გამოიყენებოდა, რაც «в» ბგერის ჩაწერისას.

ბელარუსული არაბული ანბანი ძირითადად ბელარუსელი თათრების მიერ გამოიყენებოდა. მე–14 – მე–13 საუკუნეებში მათ ბელარუსული ენა მიიღეს, როგორც მშობლიური, მაგრამ მას წერდნენ არაბული ასოების მეშვეობით.

ასოთა შესაბამისობა[რედაქტირება]

კირილიცა ლათინური არაბული
Б, б B, b ب
Ц, ц C, c
Ч, ч Č, č چ
Х, х CH, ch ح
Д, д D, d د
ДЖ, дж DŽ, dž ج
Ф, ф F, f ف
Ґ, ґ G, g غ
Г, г H, h ه
Й, й J, j ى
К, к K, k ق
Л, л Ł, ł ل
М, м M, m م
Н, н N, n ن
П, п P, p پ
Р, р R, r ر
С, с S, s ص
Ш, ш Š, š ش
Т, т T, t ط
Ў, ў Ŭ, ŭ و
В, в V, v و
З, з Z, z ض
Ж, ж Ž, ž ژ
ЦЬ, ць Ć, ć س
ДЗЬ, дзь DŹ, dź
ЛЬ, ль L, l ل
НЬ, нь Ń, ń ن
СЬ, сь Ś, ś ث
ЗЬ, зь Ź, ź ز
ТЬ, ть TJ, tj ت
КЬ, кь KJ, kj ك
' - ع
Ь, ь - -

ლიტერატურა[რედაქტირება]

  • Д-р Я. Станкевіч. Беларускія мусульмане і беларуская літаратура арабскім пісьмом. [Адбітка з гадавіка Беларускага Навуковага Таварыства, кн. I.] — Вільня : Друкарня Я. Левіна, 1933 ; Менск : Беларускае коопэрацыйна-выдавецкае таварыства ″Адраджэньне″, 1991 [факсімільн.]. — 3-е выд.