რეი არმანტრაუტი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
რეი არმანტრაუტი

რეი არმანტრაუტი 2014 წელს
დაბადების თარიღი 13 აპრილი, 1947
დაბადების ადგილი ვალეხო, კალიფორნია
საქმიანობა პოეტი
ენა ინგლისური
მოქალაქეობა  აშშ
ალმა-მატერი კალიფორნიის უნივერსიტეტი და სან-ფრანსისკოს უნივერსიტეტი
ჯილდოები გუგენჰაიმის სტიპენდია, წიგნების კრიტიკოსთა წრის ეროვნული პრემია და პულიცერის პრემია პოეზიისათვის[1]

რეი არმანტრაუტი (დ. 13 აპრილი, 1947) — ამერიკელი პოეტი, რომელიც ზოგადად ასოცირდება ენის პოეტებთან. გამოქვეყნებული აქვს ათი წიგნი და ასევე წარმოდგენილია უამრავ მთავარ ანთოლოგიაში. არმანტრაუტი ამჟამად ასწავლის კალიფორნიის უნივერსიტეტში, სან დიეგოში, სადაც არის პოეზიისა და პოეტიკის პროფესორი. 2010 წლის 11 მარტს არმანტრაუტს მიენიჭა 2009 წლის ეროვნული წიგნის კრიტიკოსების წრის ჯილდო მისი წიგნისთვის Versed. წიგნი გამოქვეყნდა Wesleyan University Press-ის მიერ, რომელიც ასევე იყო ნომინირებული ეროვნული წიგნის პრემიაზე.[2] მოგვიანებით წიგნმა 2010 წლის პულიცერის პრემიამიიღო პოეზიაში. იგი არის მრავალი სხვა ჯილდოს მფლობელი თავისი პოეზიისთვის, მათ შორისაა ჯილდო პოეზიაში თანამედროვე ხელოვნების ფონდისგან 2007 წელს და გუგენჰაიმის სტიპენდია 2008 წელს.

ადრეული წლები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

არმანტრაუტი დაიბადა ვალეხოში, კალიფორნიაში. იყო ოჯახში ერთადერთი შვილი და გაიზარდა სამხედრო თემში საზღვაო ბაზებზე, ძირითადად სან დიეგოში. თავის ავტობიოგრაფიაში True (1998), იგი აღწერს საკუთარ თავს, როგორც მუშათა კლასის მგრძნობიარე ბავშვს, მეთოდისტი ფუნდამენტალისტი მშობლებით.[3] 1965 წელს, სანამ მშობლებთან ერთად „მოკავშირე ბაღების“ რაიონში, სან დიეგოში ცხოვრობდა, არმანტრაუტი სწავლობდა სან დიეგოს სახელმწიფო უნივერსიტეტში და სურდა ანთროპოლოგია ესწავლა მთავარ სპეციალობად. სწავლის პერიოდში გადავიდა ინგლისურ და ამერიკულ ლიტერატურაზე, მოგვიანებით სწავლობდა კალიფორნიის უნივერსიტეტში, ბერკლიში.[3] ბერკლიში ის სწავლობდა პოეტ დენის ლევერტოვთან და დაუმეგობრდა რონ სილიმანს, რომელიც ჩაერთო 1980-იანი წლების ბოლოს სან-ფრანცისკოს ენის პოეტებთან. არმანტრაუტმა დაამთავრა ბერკლი 1970 წელს და დაქორწინდა ჩაკ კორკეგიანზე 1971 წელს, რომელსაც იგი ხვდებოდა უნივერსიტეტის პირველი კურსიდან.

ლიტერატურული კარიერა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

არმანტრაუტმა გამოაქვეყნა პოეზია „მუხლუხი“ (ლანგ-ენ Caterpillar) და ამ მომენტიდან დაიწყო საკუთარი თავის პოეტად განხილვა. მან მიიღო მაგისტრის ხარისხი შემოქმედებით წერაში სან-ფრანცისკოს სახელმწიფო უნივერსიტეტში და დაწერა კიდურები (1978), მისი პირველი პოეზიის წიგნი.[3]

იგი იყო დასავლეთ სანაპიროს ენის ჯგუფის წევრი. მიუხედავად იმისა, რომ ენობრივი პოეზია შეიძლება ჩაითვალოს არარეფერენციალურობის პოეტიკის მომხრედ, არმანტრაუტის მოღვაწეობა ეწინააღმდეგება ასეთ განმარტებებს.[4] თუმცა, ჯგუფის უმეტესობისგან განსხვავებით, მისი მოღვაწეობა მტკიცედ არის დაფუძნებული ადგილობრივი და საშინაო სამყაროს გამოცდილებაზე და იგი ფართოდ არის მიჩნეული, როგორც ჯგუფში ლირიკულად ყველაზე ძლიერი პოეტი.[5]

კრიტიკოსმა სტეფანი ბერტმა Boston Review-ში კომენტარი გააკეთა: „უილიამ კარლოს უილიამსმა და ემილი დიკინსონმა ერთად ასწავლეს არმანტრაუტს, როგორ დაეშალა და ხელახლა აეწყო სტროფის ლირიკული ფორმები - როგორ ამოეტრიალებინა იგი, როგორ განესახიერებინა დიდი კითხვები და შიშები ცალკეული სიტყვების კავშირებში, როგორ შეექმნა პროდუქტიული „შეტაკებები“ ფრაზების მცირე ჯგუფებიდან. ამ ტექნიკიდან გამომდინარე, არმანტრაუტი გახდა თავისი თაობის ერთ-ერთი ყველაზე ცნობადი და ერთ-ერთი საუკეთესო პოეტი.“ როგორც ბერტმა აღნიშნა, და როგორც თავად არმანტრაუტმა აღიარა, მის ნაწერზე მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინა უილიამ კარლოს უილიამსის კითხვამ, რომელსაც იგი მიაწერს მისი „ტაეპის განცდის“ განვითარებას. რეის მიხედვით, უილიამსმა მიახვედრა, რომ „ხაზის რღვევამ შეიძლება წარმოქმნას შეჩერებები და მოახდინოს დესტაბილიზაცია მნიშვნელობის დაგვიანებით.“ არმანტრაუტის პოეზიაში მნიშვნელობის ძირითადი ერთეული არის სტროფი ან სექცია და იგი წერს როგორც პროზაულ პოეზიას, ასევე უფრო ტრადიციულ სტროფებზე დაფუძნებულ ლექსებს. ჟურნალ BOMB-სთვის პოეტთან, რომანისტთან და კრიტიკოსთან, ბენ ლერნერთან საუბრისას, არმანტრაუტმა თქვა, რომ უფრო სავარაუდოა, რომ დაწერს პროზაულ ლექსს „როცა [მას] ესმის [მის] თავში ჩვეულებრივი მთხრობელის ხმა“.[6]

არმანტრაუტის ლექსები გამოჩნდა ბევრ ანთოლოგიაში, მათ შორის ამერიკის ხეში (პოეზიის ეროვნული ფონდი), ენის პოეზიები (ახალი მიმართულებები), პოსტმოდერნული ამერიკული პოეზია: ნორტონის ანთოლოგია, საუკუნის მეორე მხრიდან (მზე და მთვარე), ყველგან (რეალობის ქუჩა), ამერიკელი პოეტები 21-ე საუკუნეში: სადაც ენა ხვდება ლირიკულ ტრადიციას, (ვესლეიანი, 2002), ამერიკული პოეზიის ოქსფორდის წიგნი (ოქსფორდი, UP, 2006) და წლის საუკეთესო ამერიკული პოეზია, 1988, 2001, 2002, 2004 და 2007 წლებში.

არმანტრაუტმა ორჯერ მიიღო პოეზიის ფონდის გრანტი და იყო კალიფორნიის ხელოვნების საბჭოს სტიპენდიანტი 1989 წელს. 2007 წელს მას მიენიჭა თანამედროვე ხელოვნების ფონდის ხელოვანთა ჯილდოს გრანტი. ის ამჟამად არის ერთ-ერთი იმ ათ პოეტს შორის, რომელიც მუშაობს პროექტზე სახელწოდებით The Grand Piano: An Experiment In Collective Autobiography. ტომზე წერა დაიწყო 1998 წელს და პირველი ტომი (შემოთავაზებული ათიდან) გამოიცა 2006 წლის ნოემბერში, შემდეგ კი სამთვიანი ინტერვალით.

Wobble, რომელიც გამოქვეყნდა 2018 წლის ნოემბერში, იყო 2018 წლის ეროვნული წიგნის ჯილდოს ფინალისტი პოეზიაში.[7]

ბიბლიოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

პოეზია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

კოლექციები
  • Armantrout, Rae (1978). Extremities. The Figures. 
  • Armantrout, Rae (1979). The invention of hunger. Tuumba. 
  • Armantrout, Rae (1985). Precedence. Burning Deck. 
  • 1991: Necromance (Sun and Moon Press)
  • 1991: Couverture (Les Cahiers de Royaumont) - a selection in French translation
  • 1995: Made To Seem (Sun and Moon Press)
  • 2001: Veil: New and Selected Poems (Wesleyan University Press)
  • 2001: The Pretext (Green Integer)
  • 2004: Up to Speed (Wesleyan University Press)
  • 2007: Next Life (Wesleyan University Press)
  • 2009: Versed (Wesleyan University Press) - 2010 წლის პულიცერის პრემია პოეზიაში
  • 2011: Money Shot (Wesleyan University Press)
  • 2013: Just Saying (Wesleyan University Press)
  • 2015: Itself (Wesleyan University Press)
  • 2016: Partly: New and Selected Poems, 2001-2015 (Wesleyan University Press)
  • 2018: Wobble (Wesleyan University Press)
კრებულები
პოემების სია
სათაური წელიწადი პირველად გამოქვეყნდა გადაბეჭდილი/შეგროვებული
მანამდე 2013 წელი Armantrout, Rae (December 16, 2013). „Before“. The New Yorker. 89 (41): 68.
შერწყმა 2016 წელი Armantrout, Rae (March 7, 2016). „Fusion“. The New Yorker. 92 (4): 42–43.
მზადება 2015 წელი Armantrout, Rae (April 20, 2015). „Making“. The New Yorker. 91 (9): 70.

პროზა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  • True (Atelos, 1998) - მემუარი; ხელახლა გამოქვეყნდა Collected Prose-ში
  • The Grand Piano: An Experiment In Collective Autobiography (Mode A/This Press, 2007)
  • Collected Prose (Singing Horse Press, 2007); ISBN 0-935162-37-2

თარგმანები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ლიტერატურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  • A Wild Salience: the Writing of Rae Armantrout (Burning Press, 2000; ISBN 1-58711-025-3)
  • A Suite of Poetic Voices: "Interview" (with Manuel Brito), (Santa Brigada, Spain: Kadle Books, 1994)

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. https://www.pulitzer.org/prize-winners-by-category/224
  2. "Faculty poet honored for new collection" დაარქივებული 2018-12-17 საიტზე Wayback Machine. , Aricleant
  3. 3.0 3.1 3.2 Green Integer profile
  4. Rae Armantrout Papers at Stanford University. Sul.stanford.edu. ციტირების თარიღი: 2011-08-19
  5. Author Page at Internationales Literatufestival Berlin Armantrout was a Guest of the ILB (Internationales Literatufestival Berlin / Germany) in 2005
  6. Lerner, Ben. "Rae Armantrout" დაარქივებული 2011-10-31 საიტზე Wayback Machine. . BOMB Magazine. Winter 2011. Retrieved July 26, 2011.
  7. „The 2018 National Book Award finalists are in. Here's the full list“. Vox. ციტირების თარიღი: 2018-10-11.
  8. Rae Armantrout | Yu.
  9. Tim Murphy. The poetic physics of life. Sphinx Reviews, 2020. დაარქივებულია ორიგინალიდან — 2023-03-04. ციტირების თარიღი: 2023-03-04.