ინგული

თავისუფალი ქართულენოვანი ენციკლოპედია ვიკიპედიიდან
გადასვლა: ნავიგაცია, ძიება

ინგული (უკრ. Великий Інгул) — მდინარე სამხრეთ უკრაინაში. სამხრეთი ბუგის მარცხენა და ყველაზე დიდი შენაკადი. მიედინება კიროვოგრადის და მიკოლაევის ოლქებში. სიგრძე — 354 კმ, აუზის ფართობი — 9890 კმ². მცირე გემები დაცურავენ 55 კმ. ყელიდან სოფელ პერესადოვკამდე.

ეტიმოლოგია[რედაქტირება]

სიტყვა ინგული (Інгул), რუსული ენის ეტიმოლოგიური ლექსიკონის (მაკს ფასმერი) მიხედვით, შესაძლებელია თურქული წარმომავლობისა იყოს, უკავშირენენ თურქულ äŋgül „წყნარი, ледачий“.[1]

ჰიდროგრაფია[რედაქტირება]

მიკოლაევის ხედი 10 კმ, სიმაღლიდან ინგული ჩაედინება ს. ბუგში

ინგული სათავეს იღებს პატარა ტყის ტბიდან სოფელ ბროვკოვეში ნოვომირგოროდსკის რაიონი კიროვოგრადის ჩრდილოეთით. მიედინება სამხრეთისაკენ და იყოფა 2 ტოტად. მიკოლაევთან უერთდება მდ. სამხრეთ ბუგს. სათავეებისკენ მდინარეს გაცილებით ნაკლები კალაპოტი აქვს, ის ნაკლებად დაკლაკნილია.

შუა წელში კალაპოტი ფართოვდება 30 მ, ქვედა წელში — 80 მ-მდე და მაქსიმალური სიღრმე უმეტესწილად 0,7-1,2 მ, დინების სიჩქარე — 0,5 მ /წ (1,8 კმ / სთ). ინგულის შენაკადებია: სუგოკლია, აჯამკა, კამიანკა, გრომოკლია, ბერეზივკა და სხვა.

მდინარე იკვებება უმეტესწილად თოვლით და წვიმით. იყინება დაახლოებით დეკემბრის პირველ ნახევარში, ყინული არამდგრადია; დნობას იწყებს თებერვლის ბოლოს და მარტის დასაწყისში.

გამოყენება[რედაქტირება]

ინგულის წყალი გამოიყენება წყალმომარაგებისათვის და მორწყვისათვის — მდინარის აუზში მოწყობილია სარწყავი სისტემები 33 ათ. ჰა. ასევე ზედა წელში მოწყობილია ხელოვნური ტბები სადაც თევზებს ამრავლებენ.

სხვადასხვა[რედაქტირება]

ზემო ინგულზე, სტეპებს შორის სოფელ პელეგიივკაში (ნოვობუგის რაიონი), სოფიევკის წყალსაცავის მშვენიერ ნაპირზე მდებარეობს „პერლინა სტეპუ“ — ლამაზი წმინდა მიხაილის სახელობის ქალთა მონასტერი, ცნობილი როგორც Пелагіїва церква. მიკოლაევის ოლქში 2002 წელს შეიქმნა რეგიონალური ლანდშაპტური პარკი Приінгульський, რომლის ფართობია 3,15 ათ.ჰა.

ქალაქები[რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება]

  1. [1] რუსული ენის ეტიმოლოგიური ლექსიკონი მაკს ფასმერი

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება]