ტეატეტუს ათონელი

ტეატეტუს ათონელი
ძვ. ბერძნ. Θεαίτητος
დაბ. თარიღი	ძვ. წ. 417
დაბ. ადგილი	ათენი
გარდ. თარიღი	ძვ. წ. 369
გარდ. ადგილი	ათენი
მოქალაქეობა	ძველი ათენი
საქმიანობა	მათემატიკოსი და ფილოსოფოსი

თეეტეტოსი, თეეტეტე, ტეატეტუს ათონელი (ძვ. ბერძნ. Θεαίτητος, ძვ. წ. 417 — ძვ. წ. 369) — გამოჩენილი ძველი ბერძენი მათემატიკოსი. იკვლევდა ირაციონალობის პრობლემას: როგორც ალგებრულად, ისე გეომეტრიულადაც დაამტკიცა ${\sqrt {2}}$, ${\sqrt {3}}$ და სხვა რიცხვების ირაციონალობა – ეს იყო სრულიად ახალი მიმართულება მათემატიკაში; განავითარა მოძღვრება უთანაზომო მონაკვეთების შესახებ; მან სრულყო მოძღვრება წესიერი მრავალკუთხედების შესახებ, შეისწავლა დოდეკაედრი, იკოსაედრი და ოქტაედრი.

მის ცხოვრებაზე ცოტა რამ არის ცნობილი, ძირითადად პლატონის დიალოგიდან „ტეატეტუსი“. პლატონი გვამცნობს, რომ ტეატეტუსი, ისევე, როგორც თვითონ პლატონი, სწავლობდა თეოდორე კირენელთან.

როგორც პლატონი იტყობინება, ტეატეტუსი მოკვდა ჭრილობებისგან გზაში, ათენსა და კორინთოს შორის ომის შემდეგ, სადაც დიდი სიმამაცე გამოიჩინა.

ხსოვნა

მის პატივსაცემად, მთვარის ერთ-ერთ კრატერს დაარქვეს თეეტეტოსი.

ლიტერატურა

• მახვილაძე ნ., „მათემატიკის ენციკლოპედიური ლექსიკონი“, თბ., 2008
• A Discussion of Theaetetus' Contributions to Euclid’s Elements დაარქივებული 2009-02-17 საიტზე Wayback Machine.
• მათემატიკის ისტორია დაარქივებული 2013-05-31 საიტზე Wayback Machine. უძველესი დროიდან XIX საუკუნის დასაწყისამდე (პავლე იუშკევიჩის რედაქტირებით), ტომი I, მეცნიერება, 1972.
• ვან დერ ვარდენი. ძველი ეგვიპტის, ბაბილონისა და საბერძნეთის მათემატიკა. თარგმანი ჰოლანდიურიდან. 1959, 456 с.
• ევკლიდეს „საწყისები“ დაარქივებული 2011-11-09 საიტზე Wayback Machine.