მაჰიდევრან სულთანი: განსხვავება გადახედვებს შორის

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
[შემოწმებული ვერსია][შემოწმებული ვერსია]
შიგთავსი ამოიშალა შიგთავსი დაემატა
No edit summary
ხაზი 1: ხაზი 1:
{{მუშავდება|1=[[სპეციალური:Contributions/Jaba1977|Jaba1977]]|2=2013 წლის 22 სექტემბერი}}
{{ინფოდაფა პიროვნება
{{ინფოდაფა პიროვნება
|სახელი = მაჰიდევრან გულბაჰარ სულთანი
|სახელი = მაჰიდევრან გულბაჰარ სულთანი
ხაზი 33: ხაზი 32:


იგი ითვლება [[ოსმალეთის იმპერია]]ში ერთ-ერთ ყველაზე ლამაზ ქალბატონად<ref>[http://www.hyperhistory.net/apwh/bios/b1suleyman.htm Suleyman the Magnificent 1495—1560]</ref>.
იგი ითვლება [[ოსმალეთის იმპერია]]ში ერთ-ერთ ყველაზე ლამაზ ქალბატონად<ref>[http://www.hyperhistory.net/apwh/bios/b1suleyman.htm Suleyman the Magnificent 1495—1560]</ref>.

== ბიოგრაფია ==
მაჰიდევრანი წარმოშობით ჩერქეზული გვარის კანუკოვების შთამომავალი იყო. [[1515]] წელს მას სულეიმანთან შეეძნა [[მუსტაფა (შეჰზადე)|მუსტაფა]], რომელიც გახდა ტახტის მემკვიდრე. სულთან [[სელიმ I]]–ის გარდაცვალების შემდეგ დაბრუნდა [[სტამბოლი|სტამბოლში]].

სულთნის ჰარემში მას ჰყავდა გავლენიანი მოწინააღმდეგე [[ჰიურემ სულთანი]] ([[ევროპა]]ში ცნობილი როგორც [[როქსოლანა]]), რომელიც ძალიან მალე გახდა არამარტო სულთნის საყვარელი ხარჭა, არამედ სულთნის საყვარელი მეუღლეც. ჰიურემს სულთანთან შეეძინა ჯერ [[მეჰმედი (შეჰზადე)|მეჰმედი]] ([[1521]]-[[1543]] წწ.), ხოლო შემდეგ [[სელიმ I|სელიმი]] (მომავალი [[ოსმალეთის სულთნების სია|სულთანი]]). ორ ქალს შორის დაპირისპირებას ახშობდა [[სულეიმან I]]-ის დედა [[აიშე ჰაფსა სულთანი]], რომლის გარდაცვალების შემდეგ ([[1534]] წ.) უფრო გამწვავდა მათი მეტოქეობა.

მოგვიანებით სულთანმა მაჰიდევრანი შვილთან ერთად გააგზავნა პროვინციაში. ოსმალური ტრადიციის თანახმად ყველა ტახტის მემკვიდრეს უნდა ემსახურა [[მანისა (პროვინცია)|მანისაში]] მეფისნაცვლის (სანჯაყ-ბეის) თანამდებობაზე, რომელსაც თან უნდა ახლდეს დედაც. [[მუსტაფა (შეჰზადე)|მუსტაფა]] ჯერ გააგზავნეს მანისაში, ხოლო შემდეგ ამასიაში.

[[1553]] წელს მუსტაფა ჩამოახრჩვეს მამის წინააღმდეგ შეთქმულების ბრალდებით. შვილის გარდაცვალების შემდეგ მაჰიდევრანის ცხოვრება საკმაოდ არეული გახდა. იგი გარდაიცვალა [[1581]] წლის [[3 აგვისტო]]ს სულთან სულეიმანის, ჰიურემის და მათი ყველა შვილის გარდაცვალების შემდეგ. დაკრძალულია შეჰზადე მუსტაფას მავზოლეუმში, მურადიეს მეჩეთში.

== ლიტერატურა ==
*Selçuk Aksin Somel: Historical Dictionary of the Ottoman Empire, Oxford, 2003, ISBN 0-8108-4332-3,
*Lord Kinross: The Ottoman Centuries, (Trans. by Nilifer Epçeli) Altın Kitaplar, İstanbul, 2008, ISBN 978-975-21-0955-1

== რესურსები ინტერნეტში ==
* [http://www.practicalturkish.com/encyclopedia-h.html Encyclopedia of the Ottoman Empire]


==სქოლიო==
==სქოლიო==

03:32, 23 სექტემბერი 2013-ის ვერსია

მაჰიდევრან გულბაჰარ სულთანი
ფაილი:Mahidevran Sultan.jpg
მშობლიური სახელი ماه دوران گلبهار
დაბადების თარიღი 1498
ყაბარდო
გარდაცვალების თარიღი 3 თებერვალი, 1581
ბურსა, ოსმალეთის იმპერია
დაკრძალულია ბურსა, ოსმალეთის იმპერია
პროფესია ოსმალეთის იმპერია
რელიგია ისლამი
მეუღლე(ები) სულეიმან I
შვილ(ებ)ი მუსტაფა, აჰმედი

მაჰიდევრან გულბაჰარ სულთანი (1498[1]3 თებერვალი 1581, ბურსა, ოსმალეთის იმპერია) — ოსმალეთის სულთან სულეიმან I-ის ხარჭა, ჰასეკი სულთანი, პრინც მუსტაფას (1515-1553 წწ.) და აჰმედის (გარდაიცვალა ჩვილი) დედა; თავად ივან ამაშუკის და.

იგი ითვლება ოსმალეთის იმპერიაში ერთ-ერთ ყველაზე ლამაზ ქალბატონად[2].

ბიოგრაფია

მაჰიდევრანი წარმოშობით ჩერქეზული გვარის კანუკოვების შთამომავალი იყო. 1515 წელს მას სულეიმანთან შეეძნა მუსტაფა, რომელიც გახდა ტახტის მემკვიდრე. სულთან სელიმ I–ის გარდაცვალების შემდეგ დაბრუნდა სტამბოლში.

სულთნის ჰარემში მას ჰყავდა გავლენიანი მოწინააღმდეგე ჰიურემ სულთანი (ევროპაში ცნობილი როგორც როქსოლანა), რომელიც ძალიან მალე გახდა არამარტო სულთნის საყვარელი ხარჭა, არამედ სულთნის საყვარელი მეუღლეც. ჰიურემს სულთანთან შეეძინა ჯერ მეჰმედი (1521-1543 წწ.), ხოლო შემდეგ სელიმი (მომავალი სულთანი). ორ ქალს შორის დაპირისპირებას ახშობდა სულეიმან I-ის დედა აიშე ჰაფსა სულთანი, რომლის გარდაცვალების შემდეგ (1534 წ.) უფრო გამწვავდა მათი მეტოქეობა.

მოგვიანებით სულთანმა მაჰიდევრანი შვილთან ერთად გააგზავნა პროვინციაში. ოსმალური ტრადიციის თანახმად ყველა ტახტის მემკვიდრეს უნდა ემსახურა მანისაში მეფისნაცვლის (სანჯაყ-ბეის) თანამდებობაზე, რომელსაც თან უნდა ახლდეს დედაც. მუსტაფა ჯერ გააგზავნეს მანისაში, ხოლო შემდეგ ამასიაში.

1553 წელს მუსტაფა ჩამოახრჩვეს მამის წინააღმდეგ შეთქმულების ბრალდებით. შვილის გარდაცვალების შემდეგ მაჰიდევრანის ცხოვრება საკმაოდ არეული გახდა. იგი გარდაიცვალა 1581 წლის 3 აგვისტოს სულთან სულეიმანის, ჰიურემის და მათი ყველა შვილის გარდაცვალების შემდეგ. დაკრძალულია შეჰზადე მუსტაფას მავზოლეუმში, მურადიეს მეჩეთში.

ლიტერატურა

  • Selçuk Aksin Somel: Historical Dictionary of the Ottoman Empire, Oxford, 2003, ISBN 0-8108-4332-3,
  • Lord Kinross: The Ottoman Centuries, (Trans. by Nilifer Epçeli) Altın Kitaplar, İstanbul, 2008, ISBN 978-975-21-0955-1

რესურსები ინტერნეტში

სქოლიო