შინაარსზე გადასვლა

2014 წელი პაკისტანში

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია

2014
წელი
პაკისტანში

იხილეთ აგრეთვე:

2014 წლის მოვლენები პაკისტანში.

ფედერალური მთავრობა

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]
  • 1 იანვარი – ბომბი აფეთქდა კვეტაში, ახტარაბადის ქამბრანის გზაზე, ავტობუსთან, რომელსაც ირანიდან პაკისტანში მინიმუმ 50 მომლოცველი გადაჰყავდა. პოლიციამ დაადასტურა, რომ სამი მგზავრი დაიღუპა და სულ მცირე 24 დაშავდა.
  • 6 იანვარი – ხიბერის სააგენტოში თემის უხუცესის სახლში ბომბი აფეთქდა, რის შედეგადაც 10 ადამიანი დაიღუპა და 9 დაშავდა.
  • 9 იანვარი – ჩრდილოეთ პაკისტანში 14 წლის ბიჭი, აიტიზაზ ჰასანი, დაიღუპა სკოლის მთავარ ჭიშკართან თვითმკვლელი ტერორისტის შეჩერებისას. მან გადაარჩინა ყველა თანასკოლელი, რომლებიც დილის შეკრებაზე იყვნენ შეგროვებულნი. თავდასხმაზე პასუხისმგებლობა სუნიტურმა დაჯგუფება „ლაშქარ-ე-ჯანგვიმ“ აიღო.
  • 10 იანვარი – დაჯგუფება „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანმა“ დანაღმული ავტომობილი ააფეთქა პოლიციის მაღალჩინოსან ჩაუდრი ასლამ ხანის მანქანასთან, რის შედეგადაც ხანი და კიდევ ორი პირი დაიღუპა.
  • 11 იანვარი – ნავაზ შარიფმა აიტიზაზ ჰასანი სახელმწიფო ჯილდოზე წარადგინა.
  • 11 იანვარი – პენჯაბში 10 წლის მოსამსახურე გოგონა წამებით მოკლეს, რამაც პაკისტანში ადამიანის უფლებების დაცვასთან დაკავშირებით დიდი შეშფოთება გამოიწვია.
  • 19 იანვარი – ქალაქ ბანუში სამხედრო კონვოზე ბომბის აფეთქების შედეგად სულ მცირე 20 ჯარისკაცი დაიღუპა.
  • 20 იანვარი – რავალპინდიში, პაკისტანის სამხედრო შტაბ-ბინასთან, თვითმკვლელმა ტერორისტმა თავი აიფეთქა, რასაც მინიმუმ 13 ადამიანი ემსხვერპლა.
  • 20 იანვარი – გაერთიანებულმა სამეფომ უარყო თავისი მონაწილეობა აშშ-ის საბრძოლო დრონების თავდასხმებში პაკისტანის ტერიტორიაზე.
  • 20 იანვარი – ომი ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში:
    • პაკისტანის სამხედრო ავიაციამ დაბომბა თალიბების სავარაუდო თავშესაფრები ჩრდილოეთ ვაზირისტანში, რის შედეგადაც 25 ბოევიკი დაიღუპა.
    • დასავლეთ პაკისტანში ბომბმა ააფეთქა შიიტი მომლოცველებით სავსე ავტობუსი, რის შედეგადაც სულ მცირე 22 ადამიანი დაიღუპა.
  • 31 იანვარი – ბელუჯისტანის მშფოთვარე პროვინციაში ბომბის აფეთქებამ პაკისტანის არმიის სამი ჯარისკაცი იმსხვერპლა და ოთხი დააშავა.
  • 9 თებერვალი – სინდისა და ბელუჯისტანის პროვინციების საზღვარზე მომხდარი ორმხრივი სროლის შედეგად სულ მცირე ცხრა ადამიანი დაიღუპა.
  • 9 თებერვალი – კარაჩიში შეიარაღებული პირები თავს დაესხნენ ისლამურ რელიგიურ შეკრებას, რის შედეგადაც 8 ადამიანი დაიღუპა.
  • 11 თებერვალი – ქალაქ პეშავარში კინოთეატრში ხელყუმბარის აფეთქების შედეგად მინიმუმ 11 ადამიანი დაიღუპა.
  • 12 თებერვალი – ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში ბოევიკებმა ქალაქ პეშავარის სიახლოვეს დახოცეს პრო-სამთავრობო შეიარაღებული ფორმირების მოკლული ლიდერის ოჯახის 9 მამაკაცი წევრი.
  • 13 თებერვალი – კარაჩიში თვითმკვლელი ტერორისტის თავდასხმის შედეგად სულ მცირე რვა პოლიციელი დაიღუპა.
  • 16 თებერვალი – სამხრეთ-დასავლეთ პაკისტანში ბომბის აფეთქების შედეგად მატარებელი რელსებიდან გადავიდა, დაიღუპა 8 ადამიანი.
  • 17 თებერვალი – დაჯგუფება „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანმა“ განაცხადა, რომ მოკლეს პაკისტანის უსაფრთხოების ძალების 23 ტყვედ აყვანილი წევრი, რაც მძიმე დარტყმა იყო სამშვიდობო მოლაპარაკებებისთვის.
  • 17 თებერვალი – ყოფილი პრეზიდენტი პერვეზ მუშარაფი პირველად წარსდგა სამოქალაქო სასამართლოს წინაშე.
  • 21 თებერვალი – გაიმართა მატჩი პაკისტანსა და ინდოეთს შორის ICC T20 2014-ის მსოფლიო თასზე.
  • 1 მარტი – ფედერალურად მართვად ტომთა ზონაში (FATA) ბომბის აფეთქებას სულ მცირე 11 ადამიანი ემსხვერპლა, 10 კი დაშავდა.
  • 1 მარტი – ომი ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში:
    • ხიბერ-პახტუნხვას პროვინციის ერთ-ერთ სოფელში პოლიომიელიტის ვაქცინაციის ჯგუფზე თავდასხმის შედეგად მინიმუმ ათი ადამიანი დაიღუპა.
    • პაკისტანის თალიბანმა სამშვიდობო მოლაპარაკებების აღდგენის მიზნით ერთთვიანი ცეცხლის შეწყვეტა გამოაცხადა.
  • 2 მარტი – პაკისტანის ავიაციამ დაბომბა თალიბების ლიდერის სამალავი, რის შედეგადაც ხუთი ბოევიკი დაიღუპა.
  • 3 მარტი – ისლამაბადის ადგილობრივ სასამართლოში შეიარაღებულმა პირებმა ცეცხლი გახსნეს, რასაც მინიმუმ 11 ადამიანის სიცოცხლე ემსხვერპლა, 22 კი დაშავდა.
  • 14 მარტი – თავდასხმებმა მთელი პაკისტანის მასშტაბით ათობით ადამიანი იმსხვერპლა; ძალადობის ეპიცენტრი პეშავარი და კვეტა იყო.
  • 22 მარტი – ბელუჯისტანში ბენზინმზიდისა და ორი ავტობუსის შეჯახების შედეგად სულ მცირე 35 ადამიანი დაიღუპა.
  • 31 მარტი – პაკისტანის სასამართლომ ყოფილ პრეზიდენტ პერვეზ მუშარაფს სახელმწიფო ღალატის ბრალდება წაუყენა 2007 წელს საგანგებო მდგომარეობის გამოცხადების გამო.
  • 3 აპრილი – ყოფილი პრეზიდენტი პერვეზ მუშარაფი ისლამაბადში მკვლელობის მცდელობას გადაურჩა. დაშავებულების შესახებ ინფორმაცია არ გავრცელებულა.
  • 8 აპრილი – სიბიში, სარკინიგზო ვაგონში ბომბი აფეთქდა, რის შედეგადაც 13 ადამიანი დაიღუპა და 35 დაშავდა.
  • 9 აპრილი – ისლამაბადის გარეუბანში, ბაზარში მომხდარ აფეთქებას 26 ადამიანი ემსხვერპლა.
  • 11 აპრილი – ვაზირისტანში „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანის“ ორ დაპირისპირებულ ფრაქციას შორის შეტაკებას 12 ბოევიკი ემსხვერპლა.
  • 12 აპრილი – შეიარაღებულმა პირებმა ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში ტომთა შეკრებიდან 100 მამაკაცი გაიტაცეს.
  • 13 აპრილი – თალიბებმა გატაცებიდან მეორე დღეს 73 ადამიანი გაათავისუფლეს.
  • 17 აპრილი – „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანმა“ განაცხადა, რომ არ გააგრძელებს ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმს მთავრობასთან.
  • 22 აპრილი – ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში ორ სხვადასხვა თავდასხმას ცხრა ადამიანი ემსხვერპლა.
  • 25 აპრილი – კარაჩიში ბომბის აფეთქების შედეგად 4 ადამიანი დაიღუპა და 25 დაშავდა.
  • 7 მაისი – აშშ-ის გამოძიების ფედერალური ბიუროს (FBI) სავარაუდო აგენტი დააკავეს თვითმფრინავში საბრძოლო მასალის ატანის მცდელობისთვის, რაც პაკისტანის ანტიტერორისტულ კანონმდებლობას არღვევს.
  • 8 მაისი – ავღანეთის საზღვართან, ჩრდილოეთ ვაზირისტანში, გზის პირას დამონტაჟებულმა ნაღმმა 8 პაკისტანელი ჯარისკაცი იმსხვერპლა.
  • 9 მაისი – მთავრობამ ტელეკომპანია Geo TV-ს მაუწყებლობა აკრძალა.
  • 21 მაისი – პაკისტანის სამხედრო-საჰაერო ძალებმა ჩრდილოეთ ვაზირისტანში ბოევიკების სამალავები დაბომბეს; დაიღუპა დაახლოებით 60 და დაშავდა 30 ბოევიკი.
  • 27 მაისი – სასამართლოს შენობის წინ ოჯახის წევრებმა (მამამ, ორმა ძმამ და ყოფილმა საქმრომ) ქვებით ჩაქოლეს პაკისტანელი ქალი იმის გამო, რომ მან საყვარელ მამაკაცზე ოჯახის ნების წინააღმდეგ იქორწინა.
  • 28 მაისი – „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანში“ განხეთქილება მოხდა; მეჰსუდის ფრაქცია გამოეყო დაჯგუფებას და მის ლიდერებს „არაისლამურ“ ტაქტიკაში დასდო ბრალი.
  • 31 მაისი – ავღანეთიდან გადმოსული თალიბები თავს დაესხნენ პაკისტანის სასაზღვრო პუნქტს ბაჯურის ტომთა ზონაში; დაიღუპა 14 ბოევიკი და ერთი ჯარისკაცი.
  • 4 ივნისი – ისლამაბადში თვითმკვლელმა ტერორისტმა სამხედრო ავტომობილთან თავი აიფეთქა, რასაც 5 ადამიანი ემსხვერპლა.
  • 5 ივნისი – პაკისტანის პოლიციამ ფარზანა პარვინის ჩაქოლვაში მონაწილე კიდევ რამდენიმე პირი დააკავა (სულ 12 პატიმარი).
  • 6 ივნისი – ჩრდილოეთ ვაზირისტანის სოფელ ურმუზში უცნობმა პირებმა მოკლეს აშიკულა მეჰსუდი, „თეჰრიკ-ი-თალიბან პაკისტანის“ მაღალჩინოსანი მეთაური. ვარაუდობენ, რომ მკვლელობა მეჰსუდის განდგომილმა ფრაქციამ ჩაიდინა.
  • 8 ივნისი – ბელუჯისტანის პროვინციაში ბოევიკები თავს დაესხნენ ავტობუსს, რომელსაც შიიტი მომლოცველები გადაჰყავდა ირანიდან კვეტაში. დაიღუპა მინიმუმ 24 ადამიანი.
  • 8 ივნისი – შეიარაღებული პირები თავს დაესხნენ კარაჩის ჯინას საერთაშორისო აეროპორტს; დაიღუპა 13 ადამიანი, ყველა ფრენა გაუქმდა.
  • 9 ივნისი – ჯინას საერთაშორისო აეროპორტმა მუშაობა განაახლა. თავდასხმაზე პასუხისმგებლობა თალიბანმა აიღო.
  • 10 ივნისი – აეროპორტზე თავდასხმის საპასუხოდ, ავიაციამ დაბომბა თალიბების პოზიციები თირას რეგიონში (15 დაღუპული ბოევიკი). პარალელურად, შეიარაღებულმა პირებმა აეროპორტის სიახლოვეს მდებარე საწვრთნელ ბაზაზე მიიტანეს იერიში.
  • 11 ივნისი – საჰაერო დარტყმები თირას ხეობაში: მოკლულია მინიმუმ 25 სავარაუდო ბოევიკი.
  • 11 ივნისი – სვატის ხეობის მახლობლად მომხდარ შეტაკებებში ხუთი ადამიანი დაიღუპა, მათ შორის პოლიციის დაცვის წევრი და ორი სამხედრო მოსამსახურე.
  • 12 ივნისი – ჩრდილოეთ ვაზირისტანში აშშ-ის სავარაუდო დრონის დარტყმის შედეგად კიდევ ათი ბოევიკი განადგურდა.
  • 15 ივნისი – ომი ჩრდილო-დასავლეთ პაკისტანში:
    • ავღანეთის საზღვართან საჰაერო დარტყმებმა 100-მდე ბოევიკი იმსხვერპლა.
    • მოკლულია აბუ აბდურ რეჰმან ალმანი, აეროპორტზე თავდასხმის სავარაუდო ორგანიზატორი.
    • პაკისტანმა ოფიციალურად დაიწყო მასშტაბური სამხედრო ოპერაცია ჩრდილოეთ ვაზირისტანში.
  • 16 ივნისი – ავიაციამ გაანადგურა თალიბების 6 პოზიცია, მოკლულია 27 ბოევიკი.
  • 17 ივნისი – შეტაკებები ლაჰორში პენჯაბის პოლიციასა და პარტია „პაკისტან ავამი თეჰრიკის“ აქტივისტებს შორის; პოლიციის ცეცხლის შედეგად რამდენიმე მომიტინგე დაიღუპა.[1][2][3]
  • 29 ივნისი – პაკისტანში რამაზანის (რამადანის) წმინდა თვე დაიწყო.
  • 4 აგვისტო – ბომბის აფეთქება დერა ისმაილ ხანში; დისტანციური მართვის ასაფეთქებელი მოწყობილობის მსხვერპლი გახდა ფაქირ ჯამშედი აჰმედ ხანი, ნური დარბარი კულაჩის ტახტის მემკვიდრე.
  • 13 აგვისტო – დაიწყო პარტიების, PTI-სა და PAT-ის[1] მიერ ორგანიზებული „დიდი მარში“ (Long March) და მჯდომარე საპროტესტო აქციები.
  • 14 აგვისტო – პაკისტანის დამოუკიდებლობის 67-ე წლისთავი აღინიშნა ლაჰორიდან ისლამაბადისკენ მიმავალი საპროტესტო მარშის პარალელურად.
  • 15 აგვისტო – თავდასხმა კვეტას ავიაბაზაზე; კვეტაში პაკისტანის სამხედრო-საჰაერო ძალების ბაზებზე წარუმატებელი თავდასხმის შედეგად ლიკვიდირებულია 12 ბოევიკი, დაშავდა 11 პირი.
  • 16 აგვისტო – PTI-მ და PAT-მა პარლამენტის შენობის წინ მჯდომარე აქცია დაიწყეს.
  • 26 აგვისტო – ჯავედ ჰაშმი გამოეყო PTI-ის საპროტესტო აქციას.
  • 1 სექტემბერი – ისლამაბადის ცენტრში ხელკეტებითა და ქვებით შეიარაღებული მომიტინგეები პოლიციას დაუპირისპირდნენ; პრემიერ-მინისტრ ნავაზ შარიფის გადადგომის მოთხოვნით დაწყებული აქცია ძალადობაში გადაიზარდა. შეტაკებების გამო დედაქალაქში ყველა სკოლა დაიხურა.
  • 1 სექტემბერი – პაკისტანის ტელევიზიამ (PTC) მაუწყებლობა შეწყვიტა მას შემდეგ, რაც მომიტინგეები მის შტაბ-ბინაში შეიჭრნენ.
  • 2 სექტემბერი – დაიბადა ჯაჰანზაიბ მირზა (ცნობილი ინჟინერი და ადვოკატი).
  • 4 სექტემბერი – მუსონურ წვიმებს პაკისტანში 40-ზე მეტი ადამიანი ემსხვერპლა.
  • 9 სექტემბერი – წყალდიდობის შედეგად დაღუპულთა რიცხვი პაკისტანში 205-მდე, ხოლო ინდოეთში 200-მდე გაიზარდა.
  • 9 სექტემბერი – ლაჰორში, დაროღავალას ღარიბულ დასახლებაში, მეჩეთის სახურავის ჩამონგრევის შედეგად სულ მცირე ცხრა ადამიანი დაიღუპა.
  • 10 სექტემბერი – მდინარე ჩენაბი ნაპირებიდან გადმოვიდა და ჯანგის რაიონს დატბორვის საფრთხე შეუქმნა.
  • 11 სექტემბერი – კრიკეტის საერთაშორისო საბჭომ (ICC) საიდ აჯმალს თამაშზე აკრძალვა დაუწესა.
  • 13 სექტემბერი – შესრულდა ერთი თვე PTI-სა და PAT-ის საპროტესტო აქციების დაწყებიდან.
  • 21 სექტემბერი – პარტია PTI-მ კარაჩიში ერთ-ერთი ყველაზე მასშტაბური სემინარი გამართა.
  • 22 სექტემბერი – ჯავედ ჰაშმიმ შაჰ მეჰმუდ კურეში მულტანის საარჩევნო ოლქში (NA-149) დუელში გამოიწვია.
  • 23 სექტემბერი – პეშავარში ბომბის აფეთქების შედეგად სამი ადამიანი დაიღუპა.
  • 28 სექტემბერი – ჩრდილო-დასავლეთ ტომთა ზონაში საჰაერო დარტყმებისა და ორმხრივი სროლის შედეგად სულ მცირე 21 ბოევიკი იქნა ლიკვიდირებული.
  • ოქტომბერი – მულტანის ტრაგედია (საპროტესტო აქციაზე მომხდარი ჭყლეტა).
  • 10 ოქტომბერი – აქტივისტი მალალა იუსაფზაი გახდა მეორე პაკისტანელი, რომელმაც ნობელის მშვიდობის პრემია მოიპოვა გოგონების განათლების უფლებისთვის ბრძოლის გამო.
  • 2 ნოემბერი – ვაგას საზღვარზე (ინდოეთ-პაკისტანის გამშვები პუნქტი), პაკისტანის მხარეს, თვითმკვლელი ტერორისტის თავდასხმის შედეგად 60-ზე მეტი ადამიანი დაიღუპა და 110-ზე მეტი დაშავდა.
  • 3 ნოემბერი – ერის სულისკვეთების ასამაღლებლად, პენჯაბის რეინჯერებმა ნება დართეს მოსახლეობას დასწრებოდნენ დროშის დაშვების ცერემონიას ვაგას საზღვარზე, წინა დღეს მომხდარი სისხლიანი ტერაქტის მიუხედავად. საფრთხის მიუხედავად, ცერემონიას უამრავი ადამიანი დაესწრო.[1]
  • 10 ნოემბერი – კარაჩისა და რავალპინდიში მომხდარი ცალკეული თავდასხმების შედეგად ოთხი პოლიციელი დაიღუპა და ოთხი დაშავდა.
  • 11 ნოემბერი – შეტაკებებისა და ორი აფეთქების შედეგად სულ მცირე 15 ბოევიკი და 5 ჯარისკაცი დაიღუპა. სუკურის რაიონში (სინდის პროვინცია) ავტობუსის კატასტროფამ 58 ადამიანი იმსხვერპლა.
  • 28 ნოემბერი – გულ აჰმად საიდმა მოკლა მშობლები, ძმა და რძალი მას შემდეგ, რაც მათ მის ქორწინებას ხელი შეუშალეს, რის შემდეგაც მიიმალა. მას საბოლოოდ 14 მკვლელობაში დასდეს ბრალი.
  • 16 დეკემბერი – თავდასხმა პეშავარის სკოლაზე: თალიბანის შეიარაღებული პირები შეიჭრნენ პეშავარის სამხედრო სკოლაში (Army Public School), რის შედეგადაც სულ მცირე 141 ადამიანი დაიღუპა, მათ შორის 132 ბავშვი და სკოლის 9 თანამშრომელი. 500-მდე სტუდენტის ევაკუაცია მოხერხდა. სროლა შვიდივე ტერორისტის ლიკვიდაციით დასრულდა.
  • 17 დეკემბერი – პეშავარის ტრაგედიის შემდეგ, პაკისტანმა გააუქმა მორატორიუმი სიკვდილით დასჯაზე ტერორიზმთან დაკავშირებულ საქმეებზე.
  • 17 დეკემბერი – გაიმართა „ყველა პარტიის კონფერენცია“ (APC) პეშავარში საერთო ეროვნული სტრატეგიის შესამუშავებლად.
  • 17 დეკემბერი – პარტია „პაკისტანის სამართლიანობის მოძრაობამ“ (PTI) სკოლაზე თავდასხმის გამო 126-დღიანი საპროტესტო აქცია (sit-in) შეწყვიტა.
  • საერთაშორისო: პაკისტანმა ითამაშა 2014 წლის T20 მსოფლიო თასზე, სადაც ტურნირის ისტორიაში პირველად ვერ გასცდა ჯგუფურ ეტაპს (ვესტ-ინდოეთთან 84 რბენით მარცხის გამო).
  • აზიის თასი: მსოფლიო თასამდე გუნდმა ითამაშა 2014 წლის აზიის თასზე, სადაც ფინალში გავიდა, თუმცა 5 ვიკეტით დამარცხდა.

ოლიმპიური თამაშები

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]
  • 2014 წლის ზაფხულის ახალგაზრდული ოლიმპიური თამაშები.
  • 2014 წლის ზამთრის ოლიმპიური თამაშები.
  • 2014 წლის აზიის სანაპირო თამაშები.
  • 6 იანვარი – აიტზაზ ჰასანი (15 წლის), სტუდენტი, დაიღუპა ბომბის აფეთქებისას (გმირულად შეაჩერა ტერორისტი).[4]
  • 9 იანვარი – ჩაუდრი ასლამ ხანი (53 წლის), პოლიციის უფროსი და სინდის პოლიციის კრიმინალური გამოძიების დეპარტამენტის სპეც-კომისარი, დაიღუპა აფეთქებისას.[5]
  1. 1 2 „Pakistan: Eight die as Lahore police clash with Qadri supporters“. BBC News. June 17, 2014. ციტირების თარიღი: June 22, 2014.
  2. Tanveer, Rana; Manan, Abdul (June 21, 2014). „The axe falls: Heads finally roll over Model Town tragedy“. The Express Tribune. ციტირების თარიღი: June 22, 2014.
  3. Gillani, Waqar (June 17, 2014). „7 Killed as Pakistan Police Clash With Preacher's Followers“. The New York Times. ციტირების თარიღი: June 22, 2014.
  4. „K-P govt to give Rs 5 million to Aitizaz Hasan's family“. The Express Tribune. January 13, 2014. ციტირების თარიღი: January 14, 2014.
  5. „Bomb kills Pakistan police chief Chaudhry Aslam“. BBC. January 9, 2014. ციტირების თარიღი: January 10, 2014.