ჰერკულესის ტაძარი (რომი)
ჰერკულესის ტაძარი (იტალ. Tempio di Ercole Vincitore) — რომაული ტაძარი ბოკა-დელა-ვერიტას მოედანზე, რომი, იტალია. ნაგებობა არის თოლოსი, მრგვალი ტაძარი ბერძნული „პერიპტერალური“ დიზაინით, რომელიც მთლიანად გარშემორტყმულია კოლონადით. ამ განლაგებამ გამოიწვია ის, რომ შეცდომით მიაჩნდათ ვესტას ტაძრად, სანამ ის სწორად არ იდენტიფიცირდა ნაპოლეონის რომის პრეფექტის, კამილ დე ტურნონის მიერ.
ჰერკულესის ტაძარი არის ხალხური რწმენის საგანი, რომელიც ამტკიცებს, რომ არც ბუზები და არც ძაღლები არ შედიან წმინდა ადგილში.[1] ტაძარი არის უძველესი გადარჩენილი უმეტესად ხელუხლებელი მარმარილოს შენობა რომში და ერთადერთი გადარჩენილი, რომელიც ბერძნული მარმარილოსგან არის დამზადებული.[2]
აღწერა
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]თარიღდება ძვ. წ. II საუკუნის ბოლო პერიოდით და აშენებულია ლუციუს მუმიუს აქაიკუსის, აქაველების დამმარცხებლისა და კორინთოს დამანგრევლის, ან მარკუს ოქტავიუს ჰერენუსის მიერ,[3] ტაძარი არის 14,8 მ დიამეტრის და შედგება წრიული ცელასაგან, რომელიც გარშემორტყმულია ოცი 10,66 მეტრის კორინთული სვეტის კონცენტრული რგოლით, რომლებიც დაყრდნობილია ტუფის საძირკველზე. ეს ელემენტები იჭერდნენ არქიტრავსა და სახურავს, რომლებიც ამჟამად გამქრალია.[4]
ცელას ორიგინალური კედელი, აშენებული ტრავერტინისა და მარმარილოს ბლოკებით. თავდაპირველი ოცი სვეტიდან ცხრამეტი შემორჩენილია, მაგრამ ამჟამინდელი კრამიტის სახურავი მოგვიანებით დაემატა. ტაძარი არის რომში შემორჩენილი უძველესი მარმარილოს შენობა. ტაძრის თავდაპირველი აგება თარიღდება დაახლოებით ძვ. წ. 143-132 წლებით, დროით, როდესაც პორტუს ტიბერინუსში ინტენსიური მშენებლობა მიმდინარეობდა.[5]
ისტორია
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]ახ. წ. I საუკუნეში ტაძარი დაზიანდა რაღაც სახის კატასტროფით, რის გამოც 10 სვეტი მარმარილოთი შეცვალეს, რომელიც ჰგავს ორიგინალს, მაგრამ არ არის ზუსტი ასლი.[6] 1132 წლისთვის ტაძარი გადაკეთებული იყო ეკლესიად, ცნობილი როგორც სანტო-სტეფანო-ალე-კაროცე (წმინდა სტეფანეს ეკლესია). 1140 წელს ინოკენტი II-მ ტაძარი გადააკეთა წმინდა სტეფანეს სახელობის ქრისტიანულ ეკლესიად.[7]
დამატებითი რესტავრაციები ჩაუტარდა 1475 წელს. იატაკში ჩაშენებული ფილა მიეძღვნა სიქსტუს IV-ს. XII საუკუნეში, ცელას კედელი შეიცვალა აგურით მოპირკეთებული ბეტონით და ფანჯრებიც დაემატა.[8]
XVII საუკუნეში შენობა ხელახლა გადაკეთდა სანტა მარია დელ სოლეს („მზის წმინდა მარიამის“) ეკლესიად. 1809-1810 წლებში, გარშემო მიწის დონე დაბლა დაიწია და ტაძარი კიდევ ერთხელ აღდგა.[9] ტაძარი ოფიციალურად აღიარებული იყო ძველ ძეგლად 1935 წელს და რესტავრაცია ჩაუტარდა 1996 წელს.[10]
რესურსები ინტერნეტში
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]- Detailed photographs of the interior and features of the building
- High-resolution 360° Panoramas and Images of Temple of Hercules | Art Atlas დაარქივებული 2025-03-18 საიტზე Wayback Machine.
- Lucentini, M. (31 December 2012). The Rome Guide: Step by Step through History's Greatest City. Interlink. ISBN 9781623710088.
სქოლიო
[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]- ↑ Leone Battista Alberti, Architecture დაარქივებული 2011-06-05 საიტზე Wayback Machine. , trans. James Leoni (1755), p. 117.
- ↑ Temple of Hercules en. ციტირების თარიღი: 2019-12-15
- ↑ Loar, Matthew P. (2017-01-01). „Hercules, Mummius, and the Roman Triumph in Aeneid 8“. Classical Philology. 112 (1): 45–62. doi:10.1086/689726. ISSN 0009-837X. S2CID 164402027.
- ↑ Loar, Matthew P. (2017-01-01). „Hercules, Mummius, and the Roman Triumph in Aeneid 8“. Classical Philology. 112 (1): 45–62. doi:10.1086/689726. ISSN 0009-837X. S2CID 164402027.
- ↑ Loar, Matthew P. (2017-01-01). „Hercules, Mummius, and the Roman Triumph in Aeneid 8“. Classical Philology. 112 (1): 45–62. doi:10.1086/689726. ISSN 0009-837X. S2CID 164402027.
- ↑ Temple of Vesta/Hercules, Rome. ციტირების თარიღი: 2019-12-15
- ↑ Temple of Hercules en. ციტირების თარიღი: 2019-12-15
- ↑ Temple of Vesta/Hercules, Rome. ციტირების თარიღი: 2019-12-15
- ↑ Yang, Jing; Zhang, Wen Fang (August 2012). „The Seismic Performance Analysis of Brick Masonry Wall between Windows with Central Reinforced Concrete Constructional Columns“. Applied Mechanics and Materials. 193-194: 1221–1225. Bibcode:2012AMM...193.1221Y. doi:10.4028/www.scientific.net/amm.193-194.1221. ISSN 1662-7482. S2CID 108832442.
- ↑ Alessandro Pergoli Campanelli, Restauro del cosiddetto Tempio di Vesta, in "AR", XXXV, 32, novembre-dicembre 2000, pp. 26-30.