ჰენდრიკ ლორენცი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
ჰენდრიკ ლორენცი
ნიდერლ. Hendrik Antoon Lorentz
H A Lorentz (Nobel).jpg
დაბ. თარიღი 18 ივლისი 1853(1853-07-18)[1] [2] [3] [4] [5] [6] [7] [8] [9]
დაბ. ადგილი არნემი[10]
გარდ. თარიღი 4 თებერვალი 1928(1928-02-04)[10] [2] [3] [4] [5] [6] [8] [9] (74 წლის)
გარდ. ადგილი ჰაარლემი[10]
დასაფლავებულია Algemene Begraafplaats Kleverlaan
მოქალაქეობა Flag of the Netherlands.svg ნიდერლანდების სამეფო[9]
სამეცნიერო სფერო თეორეტიკული ფიზიკა
მუშაობის ადგილი ლაიდენის უნივერსიტეტი, ლაიდენის უნივერსიტეტი[9] და ლაიდენის უნივერსიტეტი[9]
ალმა-მატერი ლაიდენის უნივერსიტეტი
მეუღლე ალეტა ლორენც-კაიზერი
შვილ(ებ)ი გერტრუდა დე ჰას-ლორენცი
ჯილდოები ნობელის პრემია ფიზიკაში[11] [12], ორდენი ხელოვნებისა და მეცნიერების სფეროებში შეტანილი წვლილისათვის, კოპლის მედალი[13] , რუმფორდის მედალი, საპატიო ლეგიონის ორდენი, ფრანკლინის მედალი და სამეფო საზოგადოების უცხოელი წევრი

ჰენდრიკ ლორენცი (ნიდერლ. Hendrik Antoon Lorentz; დ. 18 ივლისი, 1853, არნემი — გ. 4 თებერვალი, 1928) — ნიდერლანდელი ფიზიკოსი, რომელმაც 1902 წელს მიიღო ნობელის პრემია პიტერ ზეემანთან ერთად ზეემანის ეფექტის აღმოჩენისა და თეორიული ახსნისათვის. მან ასევე გამოიყვანა ლორენცის გარადაქმნების განტოლებები, რომელიც გამოიყენა ალბერტ აინშტაინმა ფარდობითობის თეორიის შექმნაში.

ბიოგრაფია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ჰენრიკ ლორენცი დაიბადა ნიდერლანდის ქალაქ არნემში 1853 წლის 18 ივლისს. 1866-1869 წლებში ის სწავლობდა საჯარო სკოლაში, სადაც ის იყო სანიმუშო მოსწავლე არა მხოლოდ ზუსტ და საბუნებისმეტყველო მეცნიერებებში, არამედ ინგლისურში, ფრანგულსა და გერმანულშიც. 1870 წელს მან ჩააბარა გამოცდა კლასიკურ ენებში, რომელიც იყო სავალდებული გამოცდა აბიტურიენტთათვის. ლორენცი სწავლობდა ფიზიკასა და მათემატიკას ლეიდენის უნივერსიტეტში, სადაც ის ძალიან დაინტერესდა ასტრონომიით, რომელიც მისი მასწავლებლის ფრედერიკ კაიზერის დამსახურებაა. ასტრონომიის ძლიერმა სიყვარულმა ლორენცს გადააწყვეტინა გამოსულიყო ფიზიკოსი. ბაკალავრის ხარისხის მიღების შემდეგ ის დაბრუნდა არნემში და 1871 წელს მათემატიკის მასწავლებლად დაიწყო მუშაობა ღამის სკოლაში. თუმცა ის პარალელურად აგრძელებდა სწავლას და 1875 წელს მან მიიღო დოქტორის ხარისხი. მისი თემა იყო „Over de theorie der terugkaatsing en breking van het licht “ (სინათლის არეკვლისა და გარდატეხის თეორიაზე), რომელშიც მან დახვეწა მაქსველის ელექტრომაგნიტური თეორია.

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

  1. გერმანიის ეროვნული ბიბლიოთეკა, ბერლინის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა, ბავარიის სახელმწიფო ბიბლიოთეკა და სხვ. Record #118780484 // ინტეგრირებული ნორმატიული ფაილი — 2012—2016.
  2. 2.0 2.1 BnF authorities: პლატფორმა ღია მონაცემები — 2011.
  3. 3.0 3.1 MacTutor History of Mathematics archive
  4. 4.0 4.1 Biografisch Portaal — 2009.
  5. 5.0 5.1 Comité des travaux historiques et scientifiques — 1834.
  6. 6.0 6.1 SNAC — 2010.
  7. Find a Grave — 1995. — ed. size: 165000000
  8. 8.0 8.1 KNAW Past Members
  9. 9.0 9.1 9.2 9.3 9.4 Leidse Hoogleraren
  10. 10.0 10.1 10.2 Лоренц Хендрик Антон // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — Москва: Советская энциклопедия, 1969.
  11. The Nobel Prize in Physics 1902Nobel Foundation.
  12. https://www.nobelprize.org/nobel_prizes/about/amounts/
  13. Award winners : Copley MedalRoyal Society.