ჯალილაბადის რაიონი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
Jump to navigation Jump to search
ჯალილაბადის რაიონი
ქვეყანა აზერბაიჯანის დროშა აზერბაიჯანი
ადმ. ცენტრი Cəlilabad
კოორდინატები 39°11′00″ ჩ. გ. 48°20′00″ ა. გ. / 39.18333° ჩ. გ. 48.33333° ა. გ. / 39.18333; 48.33333
დაარსდა 8 აგვისტო 1930
ფართობი 1,440 კმ²
ცენტრის სიმაღლე 18 მეტრი
ISO 3166 კოდი AZ-CAL[1]
Jalilabad in Azerbaijan (semi-secession).svg

ჯალილაბადის რაიონი (აზერ. Cəlilabad) — აზერბაიჯანის ერთ-ერთი რაიონი. ცენტრი არის ქალაქი ჯალილაბადი. რეგიონის მთლიანი ტერიტორია 669,36 კვადრატულ კილომეტრს შეადგენს. მოიცავს 2 ქალაქს და 117 სოფელს. მანძილი აზერბაიჯანის დედაქალაქ ბაქოსა და ჯალილაბადს შორის 221 კილომეტრია.

ისტორია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ქალაქი ჰამაშარა, რომელიც მდებარეობდა ჯალილაბადის რაიონში, მიეკუთვნება ძვ. წ. II ათასწლეულს. ქალაქი მგარშემორტყმული იყო სამი მეტრის სიმაღლის გალავნით. არაბების ამ ტერიტორიაზე შემოჭრის შემდეგ ჰამაშარა დაინგრა და შემდგომ პერიოდში მის ნაცვლად წარმოიქმნა ქალაქი ჰასილი. 1930-იან წლებში რუსების აზერბაიჯანში გადასახლების შემდეგ, ქალაქი ასტარხანბაზარი, სადაც აზერბაიჯანელები და რუსები ერთად ცხოვრობდნენ, ამ რეგიონის ცენტრად იქცა.

რაიონი დაარსდა 1930 წლის 8 აგვისტოს.[2] მას 1967 წლამდე ასტარახანბაზარს ეძახდნენ. 1967 წლის 2 ივნისს მისი სახელი შეიცვალა ჯალილაბადით, აზერბაიჯანელი მწერლისა და დრამატურგის ჯალილ მამედყულიზადეს საპატივცემულოდ. 1964 წლის 26 მაისს ჯალილაბადი შეუერთდა ბილასუვარის ადმინისტრაციულ ტერიტორიულ ერთეულს. 1965 წლის 6 იანვარს იგი კვლავ დამოუკიდებელი რეგიონი გახდა.

1999 წელს 190 ზე მეტი მუნიციპალიტეტი დაარსდა რაიონში. მუნიციპალიტეტების არჩევნებში მონაწილეობა მიიღო 841 ადამიანმა. აქ არის 50 ისტორიული და არქეოლოგიური ძეგლი, რომელიც მიეკუთვნება ძვ. წ. IV ათასწლეულს.[3]

ეკონომიკა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რეგიონის ეკონომიკის ძირითადი სფეროებია, კარტოფილის და ცხოველების მოშენება, ასევე ბამბის მოყვანა. დაახლოებით 276 კმ2 ფართობი გამოიყენება მესაქონლეობის (საძოვრებისთვის). რეგიონში დათესილი მიწის ნაკვეთები მოიცავს 536 კმ2 -ს. ჯალილაბადის რაიონის ეკონომიკაში მარცვლეული, კარტოფილი და მევენახეობა მთავარ როლს ასრულებს. გარდა ამისა, ტერიტორიაზე იზრდება ბოსტნეული, მზესუმზირა და სიმინდი. რეგიონში ხეხილის ბაღების მთლიანი ფართობია 1,83 კვადრატული კილომეტრია. 2017 წელს მთლიანი შიდა პროდუქტის მოცულობა გაიზარდა 4.8-ჯერ 2003 წელთან შედარებით, ხოლო 2016 წელთან შედარებით 62.6% -ით.

მედია, განათლება და კულტურა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ჯალილაბადის რაიონს აქვს საკუთარი ტელევიზია, რადიო სადგურები და გაზეთები.

რაიონში არის 18 საბავშვო ბაღი, 129 ზოგადსაგანმანათლებლო სკოლა, ორი პროფესიული, ორი საშუალო და ერთი უმაღლესი სკოლა. 2010 წელს პრეზიდენტმა მონაწილეობა მიიღო ქალაქ ჯალილაბადში ჭადრაკის სკოლის გახსნის ცერემონიალში. [4]

რაიონში არის 2 მუსიკალური სკოლა, 43 კლუბი, 64 ბიბლიოთეკა, სამხატვრო გალერეა და პარკები, ცენტრალიზებული ბიბლიოთეკაში არის 601 893 წიგნი, რეგიონალური ისტორიისა და ეთნოგრაფიის მუზეუმში 2 123 ექსპონანტი, რეგიონალური სახელმწიფო სამხატვრო გალერეში კი 137 ექსპონატი, ასევე 50 ისტორიული და კულტურული ძეგლებია რეგიონში.

გალერეა[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]