შინაარსზე გადასვლა

ხოსე მარია ბალკასარი

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
ხოსე მარია ბალკასარი
დაბადების თარიღი 17 იანვარი, 1943(1943-01-17)[1] (83 წლის)
დაბადების ადგილი ნანჩოკის რაიონი[2]
მოქალაქეობა  პერუ
განათლება ტრუხილიოს ეროვნული უნივერსიტეტი

ხოსე მარია ბალკასარ სელადა (დ. 17 იანვარი, 1943) — პერუელი პოლიტიკოსი და იურისტი, რომელიც 2026 წლიდან არის პერუს 66-ე პრეზიდენტი. იგი პირველად პერუს კონგრესში 2021 წელს აირჩიეს, როგორც პარტია „თავისუფალი პერუს“ (Free Peru) წევრი. 2022 წელს მან დატოვა პარტიის რიგები და დაეხმარა „ორასი წლის პერუს“ — „თავისუფალი პერუს“ დისიდენტი კონგრესმენებისგან შემდგარი საპარლამენტო ბლოკის დაარსებას. 2024 წელს, „ორასი წლის პერუს“ დაშლის შემდეგ, იგი კვლავ „თავისუფალი პერუს“ ფრაქციას დაუბრუნდა.

2026 წლის 17 თებერვალს პრეზიდენტის თანამდებობიდან ხოსე ხერის (José Jerí) უნდობლობის გამოცხადებისა და გადაყენების შემდეგ, ბალკასარი აირჩიეს კონგრესის პრეზიდენტად, ხოლო მომდევნო დღეს კენჭისყრით პერუს პრეზიდენტი გახდა. ბალკასარი თავისი პოლიტიკური კარიერის განმავლობაში არაერთ დაპირისპირებაში გახვეულა, მათ შორის იყო სისხლის სამართლის გამოძიებები სახსრების უკანონო მითვისების ბრალდებით, მისი კავშირები პატრისია ბენავიდესთან პერუს საჯარო სამინისტროსთან დაკავშირებული სკანდალის დროს და კრიტიკა ბავშვთა ქორწინებაზე მისი შეხედულებების გამო.

ბალკასარი დაიბადა 1943 წლის 17 იანვარს ნანჩოკში, კახამარკაში, პერუში. იგი სამართალს სწავლობდა ტრუხილიოს ეროვნულ უნივერსიტეტში, რომელიც 1972 წელს დაამთავრა. 2005 წელს მან მიიღო სამართლისა და პოლიტიკური მეცნიერებების დოქტორის ხარისხი პედრო რუის გალოს ეროვნულ უნივერსიტეტში. 1977 წლიდან იგი ასევე მუშაობდა პროფესორად ამავე ეროვნული უნივერსიტეტის იურიდიულ ფაკულტეტზე.[3]

ბალკასარი ლამბაიეკეს იუსტიციის უმაღლესი სასამართლოს უფროსი წევრი იყო. იგი ასევე გახლდათ პერუს უზენაესი სასამართლოს დროებითი უზენაესი წევრი, სადაც მუშაობდა მუდმივმოქმედი სამოქალაქო პალატის მოსამართლედ.[4] თუმცა, 2004 წლის აგვისტოში, მას შემდეგ, რაც მან გააუქმა პალატის წინა წევრების მიერ 2003 წელს გამოტანილი საკასაციო განჩინება, რითაც დაარღვია კანონიერი ძალაში შესული გადაწყვეტილების პრინციპი, პერუს იუსტიციის მაშინდელმა ეროვნულმა საბჭომ (CNM) მის წინააღმდეგ დისციპლინური წარმოება დაიწყო. ამას 2006 წელს მისი თანამდებობიდან დროებითი ჩამოშორება მოჰყვა. ამ პროცესების პარალელურად, იგი ასევე მოექცა ყურადღების ცენტრში 2005 წლის ივლისში ძმები ვოლფენსონების, ვლადიმირო მონტესინოსის მოკავშირეებისა და გაზეთების, La Razón-ისა და El Chino-ს მფლობელების გათავისუფლების გამო. ეს გათავისუფლება ეფუძნებოდა არაკონსტიტუციურ კანონს რომელიც მოგვიანებით თავად მისმა პალატამ გააუქმა. მრავალწლიანი დაყოვნების შემდეგ, 2011 წელს იგი ოფიციალურად გაათავისუფლეს მოსამართლის თანამდებობიდან, რადგან იუსტიციის ეროვნულმა საბჭომ მას რატიფიკაცია არ გაუგრძელა. საბჭომ ორი ძირითადი მიზეზი დაასახელა: მისი წარსული დისციპლინური ნასამართლეობა და რატიფიცირების ინტერვიუს დროს გამოვლენილი სუსტი სამართლებრივი არგუმენტაცია, რომელიც ვერ აკმაყოფილებდა დაკავებული პოზიციისთვის საჭირო სტანდარტებს.[5][6][7]

2019 წელს იგი აირჩიეს ლამბაიეკეს იურიდიული ასოციაციის (ICAL) დეკანად ორი წლის ვადით (2019–2020).[6] მოგვიანებით, 2022 წელს, იგი გარიცხეს ასოციაციიდან და დაიწყო გამოძიება ინსტიტუტის სახსრების მითვისების მუხლით, რასაც ლამბაიეკეში სისხლისა და სამოქალაქო სამართლის პროცესები მოჰყვა. მისი გარიცხვა ასოციაციიდან 2024 წლის ბოლოს რატიფიცირდა.[8][9]

პოლიტიკური კარიერა

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

2021 წლის საყოველთაო არჩევნებისთვის, ბალკასარი წარადგინეს პერუს რესპუბლიკის კონგრესის კანდიდატად ლამბაიეკეს დეპარტამენტიდან მემარცხენე პარტია „თავისუფალი პერუს“ სახელით. ბალკასარი აირჩიეს კონგრესმენად 6641 ხმით.[10] 2021 წელს ბალკასარმა სცადა კონგრესის დირექტორთა საბჭოში გაწევრიანება, თუმცა წარუმატებლად.[11] მან ასევე წარუმატებლად იყარა კენჭი პერუს კონგრესის პრეზიდენტის თანამდებობაზე 2022 წელს.[12]

2022 წლის ივნისში ბალკასარმა დატოვა „თავისუფალი პერუს“ ფრაქცია და ჩამოაყალიბა მემარცხენე საპარლამენტო ჯგუფი „ორასი წლის პერუ“.[13] 2024 წელს, ფრაქციის დაშლის შემდეგ, იგი კვლავ „თავისუფალი პერუს“ საპარლამენტო ფრაქციას დაუბრუნდა, თუმცა პარტიული აფილირების გარეშე დარჩა. 2024 წლის ბოლოს ბალკასარი შეუერთდა პარტია „ახლა ერს“ (Now Nation),[14] მაგრამ 2025 წლის იანვარში იგი პარტიიდან გარიცხეს. იგი 2026 წლის საყოველთაო არჩევნებში ხელახლა კენჭს აღარ იყრის.

პრეზიდენტობა (2026–დღემდე)

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

2026 წლის 18 თებერვალს, პრეზიდენტ ხოსე ხერისათვის უნდობლობის გამოცხადებისა და მისი გადაყენების შემდეგ, „თავისუფალმა პერუმ“ ბალკასარი კონგრესის თავმჯდომარისა და პერუს პრეზიდენტის თანამდებობაზე წარადგინა.[15] რამდენიმესაათიანი კენჭისყრის შემდეგ, იგი კონგრესმა პრეზიდენტად აირჩია საბოლოო ტურში მიღებული 60 ხმით, რითაც მან დაამარცხა პარტია „პერუს სახალხო მოძრაობის“ კონგრესმენი მარიკარმენ ალვა.[16][17] 83 წლის ასაკში ბალკასარი გახდა ყველაზე ხანდაზმული ადამიანი, რომელმაც ოდესმე პერუს პრეზიდენტის ფიცი დადო.[18]

ბრალდებები სახსრების მითვისებაში

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ლამბაიეკეს იურიდიული ასოციაციის დეკანად ყოფნის პერიოდში, მას ბრალი დასდეს დაახლოებით ორი მილიონი პერუული სოლის (დაახლოებით 600,000 აშშ დოლარი) მითვისებაში. ბრალდების მიხედვით, იგი ითხოვდა, რომ ასოციაციის შემოსავლები მის პირადისაბანკო ანგარიშებზე ჩარიცხულიყო. ამის გამო, მის წინააღმდეგ ამჟამადაც მიმდინარეობს სამართლებრივი პროცესები. გარდა ამისა, 2022 წელს იგი გარიცხეს იურიდიული ასოციაციიდან, რაც 2024 წლის დეკემბერში რატიფიცირდა.[6][19][20]

სკანდალი საჯარო სამინისტროში

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ბალკასარი კრიტიკის ქარცეცხლში მოექცა ყოფილ პროკურორ პატრისია ბენავიდესთან დაკავშირებულ სკანდალში მონაწილეობის გამო.[21] ტელეკომპანია Canal N-მა გაავრცელა ინფორმაცია, რომ ბალკასარმა ბენავიდესის მრჩევლებს თავისი რძლის რეზიუმე გადასცა, რის შემდეგაც ამ უკანასკნელმა პროკურატურაში თანამდებობა მიიღო.[22] პერუს საჯარო სამინისტროს ირგვლივ ატეხილი დაპირისპირებისას იგი კონგრესის უკიდურეს მემარჯვენე წევრებს მიემხრო და მხარი დაუჭირა იუსტიციის ეროვნული საბჭოს დაშლას,[23] რომელიც ბენავიდესს კრიმინალური ორგანიზაციის ხელმძღვანელობის მუხლით იძიებდა.

განცხადებები ბავშვთა ქორწინებასთან დაკავშირებით

[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

ბალკასარი მწვავედ გააკრიტიკეს მას შემდეგ, რაც მან მხარი დაუჭირა არასრულწლოვანთა ქორწინებას და განაცხადა, რომ სექსუალური განათლება „ფსიქოლოგიურ ზიანს“ აყენებს ბავშვებს.[24][25][26] მან აღნიშნა, რომ „სექსუალური კავშირი ადრეულ ასაკში დადებითია“ და ამტკიცებდა, რომ ბავშვთა ქორწინება პერუს კულტურის ნაწილია. მისმა ამ სიტყვებმა გამოიწვია უფლებადამცველი ორგანიზაციებისა და ფართო საზოგადოების აღშფოთება, რადგან მისი ხედვები ეწინააღმდეგება ბავშვთა დაცვის საერთაშორისო სტანდარტებსა და ადამიანის უფლებებს.[27]

  1. https://infogob.jne.gob.pe/Politico/FichaPolitico/jose-maria-balcazar-zelada_historial-partidario_gahgL5Dw5wI=h5
  2. https://otorongo.club/2021/candidate/16642438/
  3. JNE – Plataforma Electoral es. Plataforma Historic. ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  4. Desde Chiclayo, exvocal supremo opina sobre indulto a Fujimori. Larcery. ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  5. Oré, Diego Casimiro. (18 February 2026) José María Balcázar y la historia de cómo fue expulsado del Poder Judicial es. ციტირების თარიღი: 19 February 2026
  6. 1 2 3 Hurtado, Rosario. (21 September 2021) ¿Quién es José María Balcázar Zelada, el presidente de la Comisión Especial del Congreso que elegirá a los miembros del Tribunal Constitucional? es-PE. ციტირების თარიღი: 19 February 2026
  7. José María Balcázar: perfil y cuestionamientos del candidato de Perú Libre al Congreso es (18 February 2026). ციტირების თარიღი: 19 February 2026
  8. Conflicto en ICAL conllevó a la vacancia de su decano.
  9. Fiscalía formalizó investigación preparatoria contra exdecano del ICAL.
  10. Infogob – Elecciones parlamentarias del 2021. infogob. ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  11. Mesa Directiva: presentan tercera lista conformada por Somos Perú, Perú Libre, JPP y Partido Morado es. Caretas. ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  12. José Balcázar Zelada postula a la Presidencia del Congreso es. Comunicaciones. ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  13. Congresista José María Balcázar renunció a la bancada de Perú Libre. Radio Nacional. ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  14. José María Balcázar se une al partido de Alfonso López Chau en medio de críticas. Ahora (14 January 2025). ციტირების თარიღი: 4 September 2025.
  15. Parlamento elige hoy nuevo presidente de Perú entre cuatro candidatos es (18 February 2026). ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  16. Peru appoints Jose Maria Balcazar as president after Jose Jeri's removal. Al Jazeera (18 February 2026). ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  17. Peru installs Jose Balcazar as interim president after Jeri ousted in political upheaval (18 February 2026). ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  18. Leftist lawmaker Jose Maria Balcazar becomes Peru’s interim president. MSN (19 February 2026). ციტირების თარიღი: 19 February 2026.
  19. Fiscalía formalizó investigación preparatoria contra exdecano del ICAL es. La Republica. ციტირების თარიღი: 18 February 2026.
  20. Willax. (12 November 2023) José María Balcázar: acusación fiscal da cuenta que se apropió ilícitamente de más de 2 millones de soles en Lambayeque es. ციტირების თარიღი: 19 February 2026
  21. Fiscalía presenta acusación contra José Balcázar: los detalles del caso y los intentos del congresista para archivarlo. El Comercio (4 January 2024). ციტირების თარიღი: 4 September 2025.
  22. Nuera del congresista José María Balcázar fue nombrada en la Fiscalía tras reunión con asesores de Patricia Benavides es (4 December 2023). ციტირების თარიღი: 19 February 2026
  23. Operación blindaje es (26 November 2024). ციტირების თარიღი: 19 February 2026
  24. José María Balcázar insiste en defender matrimonio infantil: Estas son sus indignantes declaraciones es. El Comercio (2 November 2023). ციტირების თარიღი: 4 September 2025.
  25. Diego Casimiro Ore. (2 November 2023) Congresista Balcázar y su nuevo aberrante comentario para justificar las relaciones sexuales con menores es-ES. ციტირების თარიღი: 19 February 2026
  26. Perú: José Balcázar defiende "relaciones sexuales" con niñas es (1 July 2023). ციტირების თარიღი: 19 February 2026
  27. Ministerio de la Mujer rechaza declaraciones de congresista Balcázar a favor del matrimonio infantil es. El Comercio (2 November 2023). ციტირების თარიღი: 4 September 2025.