ადამ I

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
(გადამისამართდა გვერდიდან ღადამი)
Jump to navigation Jump to search
Confusion.svg არ უნდა აგვერიოს შემდეგ მნიშვნელობა(ებ)ში: ღადანა.
ადამ I
იბერიის მეფე
წინამორბედი: ფარსმან II ქველი
მემკვიდრე: ღადანა
შვილები: ფარსმანი
დინასტია: ფარნავაზიანები
მამა: ფარსმან II ქველი

ადამ I იგივე ღადამი — იბერიის მეფე, ფარსმან II ქველისა და ღადანა დედოფლის შვილი. იმეფა სამი წელი. მისი სიკვდილის შემდეგ მას დარჩა ერთი წლის ძე, რის გამოც სამეფო მისმა დედამ ღადანამ გადაიბარა, ადამის მცირეწლოვანი შვილი — ფარსმანის წამოზრდამდე.

საისტორიო წყაროები[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

მოქცევაჲ ქართლისაჲ
ვიკიციტატა
„და მეფობდა ღადამი.[1]
მეფეთა ცხოვრება[2]
ვიკიციტატა
„მაშინ მირდატ და ერისთავმან სპარსთამან მოირთეს ძალი სპარსთაგან, ხოლო სომეხნი და ბერძენნი და მეგრელნი შთავიდეს შიდა ქართლს, და მუნ მიეგებნეს ქართველნი და სპარსნი მდინარესა ზედა, რომელსა ჰქვიან ლიახვი. და მუნ იქმნა ბრძოლაჲ მათ შორის ადგილსა, რომელსა ეწოდების რეჴი. და მოსწყდა ორგნითვე ურიცხვი, იძლივნეს სპარსნი და ქართველნი, მოკლეს მირდატ და ერისთავი სპარსთაჲ, და მოსრნეს სპანი მათნი, და დასვეს მეფედ ძე ფარსმან ქველისაჲ, სახელით ადამი. და იმეფა რაჲ სამ წელ, და მოკუდა, და დარჩა ძე მისი ერთისა წლისა ყრმაჲ და ვიდრე აღიზარდებოდა ყრმაჲ იგი, მეფობდა დედაჲ ადამისი, ცოლი ფარსმან ქველისაჲ სახელით ღადანა. და ვითარ აღიზარდა ძისწული ფარსმან ქველისაჲ, მეფე იქმნა ამაზასპ.“
ივერიის ისტორია (თეიმურაზ ბატონიშვილი)[3]
ვიკიციტატა
„გარდაცვალებიდგან მეფისა ფარსმან მეორისა ქველისა ვიდრე ადამის მეფობადმდე გარდახდეს წელნი ორნი და ნახევარი. ხოლო წელსა ქრისტესით 147 გამეფდა ყოველსა ივერიასა ზედა ადამ პირველი ძეჲ მეფისა ფარსმან ქველისა მეათჩვიდმეტე წელსა სიყრმითგან თვისით. იყო ესე მხნეჲ და ახოვანი და ჰაეროვანი და ყოვლითავე ემსგავსებოდა იგი მამასა თვისსა; ხოლო მოჰგვარა მას დედამან მისმან ცოლად (მამის ძმაჲ დედოფლისა ღადანისა იყო ტირან, რომელიცა იყო ძმაჲ არტუვაზდ სომეხთა მეფისა და შემდგომად არტავაზისა იქმნა ტირან მეფედ სომეხთა), ასული ბიძისა თვისისა სომეხთა მეფისა და აქორწინეს მას ზედა დიდისა დიდებითა მცხეთას; თუმცაღა მეფე ესე ადამ უკუე იყო ფრიად ყოვლითა სიკეთითა სავსე და განაგებდა ყოველსა სამეფოსა თვისსა კეთილად; მაგრამ არა მსახურა მას სვემან ამით, რომელ შემდგომად მეფობისა მისისა გარდაიცვალა იგი მეოთხესა წელსა და მას ჟამსა ოდეს იგი ჯერეთ ახლად ყვავილოვნებდა ჭაბუკება უსწოროსა მის მშვენიერებითა, სიმხნისა და ყოვლისა კეთილ-ზნეობითა, მყისსა შინა მოისსლა იგი უწყალოსა სიკვდილისა მანგლითა და სალმობელმან ამან შემთხვეულებამან, განუახლა სიკვდილი ფარსმანისი სრულიად ივერიასა; ხოლო მწუხარება დედოფლისა ღადანისა მოუგონებელ არს გამოთქმად, ფარნავაზ სპასპეტი მეორისაცა აღზრდილისა ამა ხვედრსა ზედა ყოვლითურთ უნუგეშინის-მცემლობს; მაგრამ სხვანი ჩინებულნი და ერთგულნი კარისანი მრავლისა ღონის-ძიებითა ცდილობენ აღმსუბუქებასა მწუხარებისა მისისასა და ნუგეშად აჩვენებენ მას ყრმასა მცირესა ძესა ადამისასა — ფარსმანს და ეტყვიან, რომელ მესამისაცა მის თანა აცძ აღზრდაჲ სასარგებლოდ საყვარელისა მამულისა.“
საქართველოს ისტორია (ვახუშტი ბატონიშვილი)[4]
ვიკიციტატა
„მაშინ დაიპყრა ყოველი ივერია ორთავე მეფეთა ძემან ფარსმან ქველისამან და მეფობდა კეთილად სამ წელ და მოკვდა და დაუტევა ძე წლისა ერთისა სახელად ფარსმან, და აღზრდამდე მისა მეფობდა ცოლი ფარსმან ქველისა სახელით ღადან. ხოლო შემდგომად ჰასაკისა დაჯდა მეფედ ფარსმან ძე ადამისა ქორონიკონსა 430, მეათერთმეტისა მოქცევისასა, ქრისტეს აქეთ 146.“

სქოლიო[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

წინამორბედი:
ფარსმან II ქველი
იბერიის მეფე
III საუკუნის დასაწყისი
შემდეგი:
ღადანა