უწესრიგობა სოხუმში (1989)

მასალა ვიკიპედიიდან — თავისუფალი ენციკლოპედია
ნავიგაციაზე გადასვლა ძიებაზე გადასვლა

სოხუმის უწესრიგობა — 1989 წლის ივლისში მომხდარი ბუნტი სოხუმში, აფხაზეთის ასსრ-ში, რომელიც გამოწვეულ იქნა მზარდი დაძაბულობით აფხაზურ და ქართულ მოსახლეობას შორის. იგი გაგრძელდა რამდენიმე დღეს და გადაიზარდა ქუჩის დაპირისპირებებში და სამოქალაქო არეულობაში სოხუმსა და აფხაზეთის მთელს ტერიტორიაზე. დაიღუპა 22 და დაიჭრა 500-ზე მეტი ადამიანი.

ისტორია[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]

აღნიშნულ მოვლენებს წინ უსწრებდა 1989 წლის 18 მარტს სეპარატისტულად განწყობილი აფხაზების მიერ გამოქვეყნებული „ლიხნის მიმართვა“, რომელზეც იყო მოწოდება გამოყოფილიყო საქართველოს სსრ-გან აფხაზეთის ასსრ და გამხდარიყო ერთ-ერთი საკავშირო ქვეყანა — აფხაზეთის სსრ.

არეულობა დაიწყო 1989 წლის 16 ივლისს აფხაზების პროტესტით საქართველოს სახელმწიფო უნივერსიტეტის სოხუმის ფილიალის გახსნის წინააღმდეგ და დამთავრდა ქართული სკოლის გაძარცვით რომელშიც სავარაუდოდ უნდა განთავსებულიყო უნივერსიტეტის ფილიალი.სოხუმში ქართულენოვანი უნივერსიტეტის გახსნას აფხაზები აღიქვამდნენ, როგორც 1970-იანი წლების „გააფხაზების“ პოლიტიკის გაუქმებას და აფხაზეთის „გაქართველების“ მცდელობას. ქართველები აცხადებდნენ, რომ როგორც აფხაზეთის ასსრ-ში მცხოვრებ ყვეაზე მსხვილ ეროვნულ ჯგუფს (45,7% 1989 წლისთვის), ჰქონდათ მშობლიურ ენაზე უმაღლესი განათლების მიღების უფლება. მანამდე აფხაზეთის სახელმწიფო უნივერსიტეტში სწავლება მიმდინარეობდა ძირითადად რუსულ ენაზე.

შემდგომი ძალადობა გადაიზარდა ფართომასშტაბიან დაპირისპირებაში. საბჭოთა არმიამ შეძლო და სიტუაცია დაუქვემდებარა კონტროლს. 1989 წლის სოხუმის უწესრიგობა გახდა ერთ-ერთი მაპროვოცირებელი მიზეზი ქართულ-აფხაზური კონფლიქტის დაწყებისა.

რესურსები ინტერნეტში[რედაქტირება | წყაროს რედაქტირება]